Sắp xếp trường lớp: Chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại

Tinh gọn trường lớp không chỉ để giảm bớt điểm lẻ, mà cốt lõi là dồn sức cho mục tiêu nâng cao chất lượng dạy và học.

Vận hành trường mới: Từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại

Không khí học tập sôi nổi tại một lớp học thuộc Trường Tiểu học Thạch Hà (xã Thạch Hà, Hà Tĩnh) sau khi các phân hiệu đi vào vận hành ổn định.

Bước vào năm học mới, Trường Tiểu học Thạch Hà (xã Thạch Hà, Hà Tĩnh) có quy mô 2.652 học sinh, 79 lớp học và 136 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Trường hoạt động trên cấu trúc gồm 4 phân hiệu và 1 điểm trường lẻ. Đứng trước quy mô lớn, thách thức đặt lên vai Ban Giám hiệu là rất lớn.

Cô Lê Thị Phương, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Thạch Hà chia sẻ: Vận hành một ngôi trường lớn đòi hỏi trách nhiệm cao hơn, nhưng cũng mở ra cơ hội quy tụ lực lượng giáo viên tài năng, đúc kết những nét văn hóa hay nhất của từng điểm trường cũ để xây dựng cái chung mạnh hơn.

Để bộ máy vận hành trơn tru, Ban Chấp hành Đảng bộ Trường Tiểu học Thạch Hà gồm 11 thành viên đã nhanh chóng triển khai họp, phân công nhiệm vụ cụ thể, Hiệu trưởng cũng đã trao quyền tự chủ tối đa cho từng Hiệu phó phụ trách các phân hiệu. Nhờ sự minh bạch, lấy ý kiến từ các bên và phân quyền rõ ràng cho từng bộ phận, chỉ sau một tuần khai giảng, thời khóa biểu toàn trường đã đi vào quỹ đạo. Bài toán bán trú cho học sinh tại các phân hiệu với 3 nhà bếp cũng được tính toán khoa học, sẵn sàng đón học sinh ngay khi có hướng dẫn thu chi chính thức.

Một giờ học của học sinh Trường THCS Cẩm Bình (xã Cẩm Bình, tỉnh Hà Tĩnh).

Chia sẻ về sự thay đổi này, cô Nguyễn Thị Việt Nga, giáo viên Trường Tiểu học Thạch Hà cho biết: Ban đầu khi mới nhập trường, cô cũng có những bỡ ngỡ nhất định trước quy mô lớp học và đồng nghiệp mới. Tuy nhiên, sự đồng hành sát sao của Ban Giám hiệu cùng tinh thần cởi mở, sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm giữa các phân hiệu đã giúp đội ngũ giáo viên bắt nhịp rất nhanh.

Tại xã Cẩm Bình, Hà Tĩnh, việc sắp xếp 8 trường mầm non, tiểu học, trung học cơ sở thành 3 trường lớn cũng ghi nhận những chuyển động tích cực. Tại Trường Mầm non Đặng Văn Kiều (sáp nhập từ 3 trường mầm non Đặng Văn Kiều, Cẩm Thành và Cẩm Bình), quy mô hiện lên tới hơn 1.000 học sinh với 91 cán bộ, giáo viên rải đều ở trường chính và 3 phân hiệu. Để giải bài toán sắp xếp cán bộ quản lý khi 8 trường trước đây có tới 19 lãnh đạo, xã Cẩm Bình đã triển khai quy trình chấm điểm, lấy phiếu tín nhiệm bỏ phiếu kín và công khai kết quả. Kết quả, 3 hiệu trưởng và 10 phó hiệu trưởng được bổ nhiệm đồng loạt vào ngày 28/8; 5 phó hiệu trưởng dôi dư tự nguyện chuyển xuống làm giáo viên đứng lớp.

Môi trường học tập mới sau sáp nhập giúp các nhà trường phát huy chuyên môn và thuận lợi trong bồi dưỡng học sinh.

Bà Biện Thị Diên, nguyên Hiệu trưởng Trường Mầm non Đặng Văn Kiều, nay là Phó Hiệu trưởng, chia sẻ: Sự công khai, minh bạch giúp đội ngũ có tâm thế thoải mái, xác định rõ vị trí của mình để cùng phối hợp thực hiện nhiệm vụ chung.

Nhờ bộ máy tinh gọn và sự điều động nhân sự hợp tình hợp lý, nhà trường đã rà soát, bố trí giáo viên về các phân hiệu gần nhà hơn. Sự ổn định này giúp nhà trường mở thêm 1 lớp mẫu giáo 5 tuổi theo đúng nguyện vọng của nhân dân.

Dồn nguồn lực, khơi thông điểm nghẽn

Tại Trường Mầm non Đặng Văn Kiều (xã Cẩm Bình), hơn 90 cán bộ, giáo viên từ 3 trường cũ đã nhanh chóng hòa nhập trong tập thể mới. Nhà trường lập tức phân công rõ việc, rõ người, đẩy mạnh bồi dưỡng chuyên môn và ứng dụng công nghệ trong chăm sóc trẻ. Sự hội tụ này tạo điều kiện thuận lợi để đội ngũ nhà giáo trao đổi kỹ năng, chuẩn hóa quy trình giảng dạy giữa các điểm trường.

Việc tập trung nguồn lực giúp các nhà trường có điều kiện ứng dụng công nghệ và nâng cao chất lượng chăm sóc trẻ.

Theo Hiệu trưởng Trường Mầm non Đặng Văn Kiều Dương Thị Diệp, nhà trường đã sớm rà soát, siết lại quy chế làm việc và cơ chế phối hợp giữa các phân hiệu. Nhờ đó, cán bộ, giáo viên nhanh chóng bắt nhịp, đưa mọi hoạt động chuyên môn đi vào nếp ngay từ những ngày đầu năm học.

Không thể phủ nhận, quá trình cũng phát sinh nhiều khó khăn thực tế, tuy nhiên, nhìn ở góc độ phát triển, việc tập trung nguồn lực về một đầu mối lại tạo ra dư địa chuyên môn rất lớn. Ông Hà Văn Sáng, Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Cẩm Bình cho biết: Khi đội ngũ và học sinh được đặt trong cùng một đơn vị, nhà trường dễ dàng rà soát năng lực, sở trường từng giáo viên để phân công phù hợp, đồng thời thuận lợi hơn trong việc phát hiện, bồi dưỡng học sinh giỏi.

Cô Đặng Thị Thu Thủy, Tổ trưởng Tổ Xã hội, Trường Trung học cơ sở Cẩm Bình cho biết: Dù tổ đông với 25 giáo viên và chia làm 2 phân hiệu, nhưng thuận lợi lớn nhất là hội tụ được nhiều giáo viên giỏi. Các thầy cô phát huy tối đa vai trò Tổ phó chuyên môn, đẩy mạnh sinh hoạt chuyên đề và xây dựng kế hoạch bài giảng nhờ huy động trí tuệ tập thể.Tương tự, ở bậc tiểu học, Trường Tiểu học Trần Viết Thứ (xã Cẩm Bình) với 1.948 học sinh, 1 điểm trường chính, 3 phân hiệu và 107 cán bộ, giáo viên cũng đang phát huy hiệu quả của mô hình mới. Ông Thái Biên Cương, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, trường đã chủ động điều tiết giáo viên các môn năng khiếu như Tin học, Thể dục giữa các phân hiệu; tổ chức các tổ chuyên môn theo khối lớp thay vì chia theo phân hiệu. Điều này giúp giáo viên tăng cường trao đổi, thống nhất chất lượng dạy học 2 buổi/ngày.

Thực hiện số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Hà Tĩnh còn 235 cơ sở giáo dục và trung tâm, giảm 414 đơn vị, tương đương gần 64% so với thời điểm ngày 30/6/2025. Sau sắp xếp, cơ bản mỗi xã, phường có một trường ở mỗi cấp học. Một số ít địa phương có quy mô lớp học lớn, địa bàn rộng hoặc điều kiện đặc thù có thể bố trí hai trường cùng cấp. Có 16 xã, phường không tổ chức trường tiểu học riêng mà thành lập trường liên cấp tiểu học - trung học cơ sở. Trải qua bỡ ngỡ ban đầu, bộ máy trường lớp sau sáp nhập ở Hà Tĩnh đang chứng minh: Tinh gọn bộ máy là cuộc cách mạng về quản trị. Khi vai trò người đứng đầu được phát huy, tâm tư nhà giáo được lắng nghe và chuyên môn được đặt đúng vị trí, bộ máy mới sẽ vận hành trơn tru, tạo bước đà vững chắc nâng tầm chất lượng giáo dục địa phương.