Sau khi công nhận Somaliland, Israel cử Ngoại trưởng sang thăm, Cộng đồng Arab và châu Phi phản ứng

Ngoại trưởng Israel Gideon Sa’ar. (Nguồn: X)

Báo Times of Israel đưa tin, Bộ Ngoại giao Israel hiện chưa đưa ra bình luận về thông tin trên.

Theo các nguồn tin địa phương, nếu được xác nhận, chuyến thăm sẽ là hoạt động cấp cao đầu tiên kể từ khi Israel công nhận Somaliland là một nhà nước độc lập hôm 26/12, sau hơn 3 thập kỷ vùng lãnh thổ này tách khỏi Somalia.

Động thái này đánh dấu thay đổi đáng chú ý trong cục diện ngoại giao khu vực, đồng thời làm dấy lên phản ứng từ Somalia, nước khẳng định quyết tâm bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ và coi việc công nhận Somaliland là hành động vi phạm chủ quyền.

Somalia đã phản ứng dữ dội trước thông tin về chuyến thăm của Ngoại trưởng Israel tới Somaliland, gọi hành động này là "bất hợp pháp" và "trái phép".

Trong tuyên bố ngày 6/1, Bộ Ngoại giao Somalia nhấn mạnh, nước này có quyền thực thi tất cả các biện pháp ngoại giao và pháp lý thích hợp để bảo vệ chủ quyền, thống nhất quốc gia và toàn vẹn lãnh thổ.

Liên đoàn Arab (AL) cũng đã mạnh mẽ lên án chuyến thăm, mô tả đây là nỗ lực nhằm hợp pháp hóa sự ly khai của Somaliland, đồng thời cảnh báo về những hậu quả nghiêm trọng đối với hòa bình và an ninh khu vực.

Trong tuyên bố ngày 6/1, Tổng thư ký AL Ahmed Aboul Gheit tái khẳng định lập trường kiên quyết của tổ chức này trong việc bác bỏ bất kỳ thỏa thuận chính thức hay bán chính thức nào với chính quyền Somaliland nằm ngoài khuôn khổ chủ quyền quốc gia của Somalia.

Ông Aboul Gheit cảnh báo những hành động như vậy đe dọa hòa bình và an ninh khu vực, đồng thời làm gia tăng căng thẳng chính trị ở Somalia, khu vực Biển Đỏ, Vịnh Aden và vùng Sừng châu Phi.

Người phát ngôn Gamal Roshdy của Tổng thư ký AL nêu rõ, chuyến thăm sẽ tạo điều kiện cho việc cưỡng bức di dời người Palestine và mở cửa các cảng của Somalia cho các căn cứ quân sự nước ngoài.

AL khẳng định sẽ tiếp tục cung cấp hỗ trợ chính trị và kỹ thuật cho các thể chế của Somalia để đối phó với bất kỳ nỗ lực nào nhằm tạo ra các xung đột mới hoặc vi phạm các hành lang hàng hải quan trọng của thế giới Arab.

Trong khi đó, tại phiên họp đặc biệt được tổ chức dưới hình thức trực tuyến ngày 6/1, Hội đồng Hòa bình và an ninh Liên minh châu Phi cũng kịch liệt lên án việc Israel công nhận Somaliland và kêu gọi "thu hồi ngay lập tức" sự công nhận này.

Tại phiên họp, Ngoại trưởng Ai Cập Badr Abdelatty đã tái khẳng định cam kết vững chắc của Cairo trong việc hỗ trợ an ninh, ổn định, thống nhất, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ bất khả xâm phạm của Somalia, coi đây là trụ cột cơ bản cho an ninh và ổn định của vùng Sừng châu Phi và khu vực Biển Đỏ.

Ông Abdelatty nhấn mạnh, Cairo lên án mạnh mẽ bất kỳ biện pháp đơn phương hoặc nỗ lực nào nhằm áp đặt các thực thể song song hoặc tạo ra một thực thể chính trị mới nằm ngoài khuôn khổ pháp lý được quốc tế công nhận, vì những hậu quả nghiêm trọng và tác động tiêu cực của chúng đối với sự ổn định của Somalia và lục địa châu Phi.

Somaliland tự tuyên bố tách khỏi Somalia năm 1991, thiết lập các thiết chế nhà nước riêng, duy trì mức độ ổn định tương đối so với phần còn lại của Somalia, có Hiến pháp, quân đội, lực lượng an ninh và tổ chức bầu cử. Tuy vậy, đến nay phần lớn cộng đồng quốc tế vẫn coi Somaliland là một phần lãnh thổ của Somalia và nỗ lực tìm kiếm công nhận ngoại giao của chính quyền Hargeisa nhiều năm qua chưa đạt đột phá.

Bảo Minh