Siết chặt quản lý thiết bị bay không người lái: Bảo vệ an toàn vùng trời Thủ đô

Trọng tâm được xác định tại khu vực Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, các mục tiêu trọng yếu và những nơi diễn ra các sự kiện chính trị, văn hóa, kinh tế, xã hội quan trọng trên địa bàn.

Huấn luyện sẵn sàng chiến đấu phòng chống UAV, vật thể bay. Ảnh: Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội

Chủ động nắm chắc tình hình

Theo thống kê đến tháng 8-2026, trên địa bàn Hà Nội đã có 9 sự kiện sử dụng từ 180 đến 2.025 thiết bị UAV trình diễn ánh sáng. Trong các năm 2023, 2024, 2025 và đến hết tháng 7-2026, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội đã chủ trì, phối hợp với các lực lượng phát hiện 4.296 lượt vi phạm, chế áp, tạm giữ, bàn giao cho Công an thành phố Hà Nội xử lý 84 phương tiện vi phạm.

Mặc dù chưa phát hiện trường hợp nào gây uy hiếp về an ninh, quốc phòng, song hoạt động bay vi phạm vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây mất an toàn trong lĩnh vực quản lý vùng trời. Vì vậy, chủ động nắm chắc tình hình, kịp thời phát hiện những dấu hiệu vi phạm là yêu cầu được Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội đặt ra trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.

Thượng tá, Thạc sĩ Nguyễn Đức Quyết, Trưởng phòng Phòng không, Bộ Tham mưu Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội cho biết, hiện tượng vi phạm bay diễn ra với nhiều hình thức. Có trường hợp bay khi chưa được cấp phép hoặc đã được cấp phép, nhưng tổ chức hoạt động bay sai với nội dung được cấp phép. Một số phương tiện bay vào khu vực cấm bay, hạn chế bay tại cảng hàng không, sân bay theo Quyết định số 18/2020/QĐ-TTg ngày 10-6-2020 của Thủ tướng Chính phủ về thiết lập khu vực cấm bay, khu vực hạn chế bay đối với tàu bay không người lái và các phương tiện bay siêu nhẹ, trụ sở các cơ quan nhà nước, đại sứ quán, công trình quốc phòng, an ninh và hành lang an toàn bay của các sân bay… Có trường hợp sau khi được cấp phép bay nhưng không hiệp đồng, thông báo với cơ quan quân sự địa phương.

Từ thực tế đó, công tác tuyên truyền, nâng cao ý thức chấp hành của người dân được Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội chú trọng, nhất là trước các sự kiện, ngày lễ lớn của đất nước và Thủ đô trong những tháng cuối năm 2026. Theo khuyến cáo của Thượng tá Nguyễn Đức Quyết, người dân tuyệt đối không cất cánh thiết bị bay tự phát khi chưa đăng ký phương tiện, chưa được cấp giấy phép bay hợp lệ, chưa hiệp đồng, dự báo, thông báo bay theo quy định.

“Trước khi sử dụng thiết bị, cần nắm rõ phạm vi các khu vực cấm bay, hạn chế bay, đặc biệt là khu vực quân sự, an ninh, cơ quan đầu não chính trị, cảng hàng không, sân bay”, Thượng tá Nguyễn Đức Quyết nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, khi đang bay, nếu có tín hiệu can thiệp hoặc yêu cầu đình chỉ từ lực lượng chức năng, người điều khiển phải lập tức cho phương tiện hạ cánh an toàn và xuất trình đầy đủ giấy tờ hợp lệ. Các tổ chức truyền thông, đơn vị tổ chức sự kiện cần chủ động nộp hồ sơ xin cấp phép theo thời gian quy định (trước 7 ngày); đồng thời kịp thời phản ánh với cơ quan quân sự hoặc công an nơi gần nhất khi phát hiện thiết bị bay lạ hoạt động bất thường.

Phối hợp đồng bộ, hiệp đồng chặt chẽ

Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội đã tổ chức nhiều biện pháp chuyên môn, nghiệp vụ để kiểm soát, duy trì và quản lý hoạt động bay. Việc chế áp, tạm giữ phương tiện bay được thực hiện theo trình tự, thủ tục quy định tại Nghị định số 288/2025/NĐ-CP ngày 5-11-2025 của Chính phủ quy định về quản lý tàu bay không người lái và phương tiện bay khác.

Theo đó, các trường hợp phải đình chỉ bay gồm: Bay không đúng nội dung được cấp phép; vì lý do quốc phòng, an ninh và an toàn bay; người điều khiển không đủ điều kiện; tàu bay không người lái, phương tiện bay khác chưa đăng ký hoặc không theo đúng đăng ký; vi phạm điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Tại khu vực Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, công tác bảo đảm an toàn vùng trời được triển khai chặt chẽ. Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội duy trì hành lang an toàn bay, phối hợp thường trực với Đài kiểm soát không lưu Nội Bài để xử lý tức thời các vật thể lạ xâm nhập hành lang cất cánh, hạ cánh. Các hệ thống radar, thiết bị điện tử và lực lượng quan sát bằng mắt được sử dụng để phát hiện phương tiện bay vi phạm từ sớm, từ xa.

Đối với các sự kiện đông người và mục tiêu trọng yếu, lực lượng chức năng thông báo tạm dừng bay tại khu vực có sự kiện, thiết lập vùng cấm bay tạm thời; kiểm soát chặt các phương tiện được cấp phép, thực hiện bay theo điều hành của chỉ huy bay khu vực diễn ra sự kiện. Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội phối hợp chặt chẽ với các lực lượng tác chiến điện tử của Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Công an thành phố Hà Nội triển khai các tổ cơ động chế áp điện tử trực chiến trên các nóc nhà cao tầng, mặt đất và cơ động xung quanh khu vực diễn ra sự kiện.

Là địa bàn có Cảng hàng không quốc tế Nội Bài, Ban Chỉ huy quân sự xã Nội Bài xác định nhiệm vụ phối hợp quản lý, bảo đảm an toàn vùng trời và quản lý UAV, vật thể bay siêu nhẹ trên địa bàn là yêu cầu quan trọng. Trung tá Triệu Văn Thiệu, Phó Chỉ huy trưởng Ban Chỉ huy quân sự xã Nội Bài cho biết, đơn vị đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền bằng nhiều hình thức; chủ động phối hợp, hiệp đồng chặt chẽ với các đơn vị liên quan, kết hợp sử dụng công nghệ chế áp hiện đại với lực lượng dân quân tổ chức tuần tra, quan sát mặt đất, kịp thời phát hiện sớm, ngăn chặn từ xa các phương tiện bay, tổ chức xử lý nghiêm túc, đúng quy định của pháp luật.

Với việc chủ động nắm chắc tình hình, tổ chức lực lượng, phương tiện kiểm soát kết hợp tuyên truyền nâng cao ý thức chấp hành, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội đang triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm bảo đảm an toàn vùng trời Thủ đô.