'Siêu tên lửa' R-37M Nga giúp tiêm kích Su-30MKI Ấn Độ tăng gấp ba tầm bắn không chiến

Nếu được trang bị đầy đủ, tên lửa R-37M có thể tăng gấp ba lần tầm bắn không chiến của Su-30MKI, giúp New Delhi tạo lợi thế lớn trong các trận đánh trên không.

Tên lửa R-37M. (Nguồn: MW)

Quyết định mua R-37M được cho là xuất phát từ kinh nghiệm thực chiến trong các cuộc đối đầu giữa Ấn Độ và Pakistan vào tháng 5/2025. Trong các trận đụng độ này, hệ thống phòng không S-400 Triumf của Ấn Độ đã thể hiện sức mạnh đáng kể.

Tên lửa tầm xa 40N6 thuộc S-400 được cho là đã bắn hạ một máy bay cảnh báo sớm AEW&C của Pakistan ở sâu trong không phận nước này. Ngoài ra, nhiều báo cáo cho biết các tên lửa khác từ S-400 đã phá hủy tới 5 máy bay chiến đấu của Pakistan.

Tuy nhiên, các trận không chiến cũng bộc lộ điểm yếu của lực lượng tiêm kích Ấn Độ. Những chiếc Dassault Rafale và Su-30MKI được cho là gặp nhiều khó khăn trước tiêm kích J-10C của Pakistan. Ít nhất một chiếc Rafale, thậm chí có thể tới bốn chiếc, được cho là đã bị bắn hạ. Chính điều này khiến New Delhi muốn nhanh chóng nâng cấp khả năng tấn công từ ngoài tầm phản công của đối phương.

'Siêu tên lửa' R-37M và lợi thế tầm bắn

Tên lửa R-37M vốn được Nga phát triển cho máy bay đánh chặn MiG-31BM, loại chiến đấu cơ có tốc độ và độ cao hoạt động cực lớn. Khi phóng từ MiG-31BM, R-37M có thể đạt tầm bắn tới khoảng 400 km.

Trong những năm gần đây, Nga đã tích hợp tên lửa này lên các tiêm kích hiện đại như Su-35 và Su-57. Đến năm 2024, việc tích hợp R-37M lên Su-30 cũng được xác nhận.

Do Su-30MKI bay thấp và chậm hơn MiG-31BM, tầm bắn thực tế của R-37M khi phóng từ máy bay này ước tính khoảng 350 km. Dù vậy, con số này vẫn đủ để giúp Su-30MKI tấn công các mục tiêu giá trị cao như máy bay cảnh báo sớm hoặc tiếp dầu của Pakistan từ khoảng cách rất xa.

Hiện nay, ngoài tên lửa PL-17 chỉ trang bị cho Không quân Trung Quốc, gần như không có loại tên lửa không chiến nào trên thế giới đạt tầm bắn tương đương.

Thông tin mua R-37M xuất hiện cùng thời điểm Bộ Quốc phòng Ấn Độ xác nhận kế hoạch nâng cấp toàn diện Su-30MKI với sự hỗ trợ của Nga. Giai đoạn đầu dự kiến tập trung vào 84 máy bay trong tổng số hơn 270 chiếc đang phục vụ.

Việc chọn R-37M cũng cho thấy New Delhi muốn nhanh chóng tăng khả năng đánh xa, thay vì chờ một dự án tên lửa hoàn toàn mới.

Trước đây, Ấn Độ dự định trang bị cho Su-30MKI một loại tên lửa không đối không siêu xa do liên doanh BrahMos Aerospace phát triển – công ty đứng sau tên lửa hành trình BrahMos. Tên lửa mới này được cho là có tầm bắn tới 500 km, ngang với PL-17 của Trung Quốc. Tuy nhiên, việc mua R-37M sẵn có từ Nga có thể khiến nguồn ngân sách cho dự án này bị giảm, đổi lại Ấn Độ có thể tăng sức mạnh không chiến ngay lập tức.

Nếu Ấn Độ mua tiêm kích tàng hình Su-57, R-37M cũng có thể trở thành vũ khí chủ lực của loại máy bay này. Các cuộc đàm phán giữa New Delhi và Moscow đã bước sang giai đoạn kỹ thuật nâng cao từ đầu năm 2026.

Nga thậm chí được cho là đã đề nghị cung cấp quyền truy cập mã nguồn máy bay – một bước đi chưa từng có nhằm thúc đẩy thỏa thuận sản xuất theo giấy phép tại Ấn Độ.

Song song đó, Nga còn phát triển phiên bản thu nhỏ của R-37M trong chương trình Izdeliye 810, cho phép tên lửa nằm gọn trong khoang vũ khí của Su-57. Nếu hoàn thiện, đây có thể trở thành thế hệ kế tiếp của R-37M và cũng là lựa chọn dành cho Ấn Độ trong tương lai.

Xuân Minh