Sông Ðạ Huoai đang bị sạt lở nặng

Máy múc sang tận bờ sông của thôn 19, xã Đạ Tẻh 2 để đào xới

Sống khổ, chết khổ vì sạt lở

Đoạn sông Đạ Huoai qua thôn 19, xã Đạ Tẻh thời điểm này đục ngầu. Đất, sầu riêng, bưởi, dâu tằm đã trôi xuống sông và bị nhấn chìm. Những cây sầu riêng chưa bị cuốn đi, dần khô héo như một lời ai oán vì hết đất sống. Thôn có 84 hộ, trên 240 nhân khẩu. Bà con sống nhờ vào sản xuất nông nghiệp bên bờ sông Đạ Huoai.

Ông Lê Hồng Khanh - Trưởng thôn 19, xã Đạ Tẻh cho biết: “Từ ngày thành lập thôn đến nay, theo khảo sát từ các gia đình, diện tích đất bị sạt lở đã hơn 20 ha. Bà con trong thôn vô cùng lo lắng và đã kiến nghị nhiều năm lên chính quyền địa phương nhưng đến nay vẫn chưa có phương án nào để chống lại nạn sạt lở bờ sông. Tình trạng sạt lở vẫn tiếp tục, hiện nay nhiều tàu hút cát, máy múc công suất lớn đến hoạt động khu vực này cả ngày lẫn đêm nên người dân rất lo lắng. Họ (tàu hút cát) ở phía Đồng Nai sang tận bờ của xã Đạ Tẻh 2 để đào xới đất đá, hút cát. Chúng tôi đã kiến nghị lên chính quyền địa phương...”.

Sạt lở đất ngày càng nghiêm trọng ở thôn 19, xã Đạ Tẻh 2.

Hiện nay, sạt lở đã ảnh hưởng đến khoảng 30 hộ dân đang sinh sống và có đất canh tác ven sông. Trung bình mỗi năm các hộ dân mất khoảng 500 - 2.000 m2 đất canh tác nông nghiệp do tình trạng sạt lở ngày càng nghiêm trọng. Ông Nguyễn Văn Thanh (thôn 19) sau sạt lở chỉ còn 5,1 sào đất trồng dâu. Ông Thanh cho biết, do phần đất của ông là bãi bồi, có nhiều cát nên chủ tàu đã đặt ống ngay chân vườn của ông để khai thác.

Cũng theo trưởng thôn Lê Hồng Khanh, sở dĩ tàu hút cát hoạt động ở khu vực này chính là do qua các năm cát bồi tụ và ngưng động ở đây nên họ mới tiến hành khai thác. Còn từ trước đến giờ không có hiện tượng khai thác cát ngay tại điểm này. Người dân trong thôn lo lắng vì mất đất sản xuất, mất nhà ở lại nặng lo cho những người đã khuất, vì khu vực nghĩa trang của thôn hiện chỉ cách điểm sạt lở chừng 20 m.

Ông Phùng Minh Đức - Chủ tịch UBND xã Đạ Tẻh 2 cho biết: “UBND xã đã nhận được ý kiến phản ánh, kiến nghị của bà con thôn 19 những ngày qua. Xã cũng đã cử các lực lượng xuống kiểm tra theo phản ánh về tình trạng có tàu hút cát, máy múc hút đang hoạt động ở đoạn sông này. UBND xã Đạ Tẻh 2 và xã Nam Cát Tiên cũng đã phối hợp để có hướng xử lý. Ông Đức cũng cho biết thêm, UBND xã Đa Tẻh 2 đã có báo cáo trình UBND tỉnh về việc sạt lở tại khu vực này, tuy nhiên đến nay vẫn chưa có phương án cụ thể”.

Sầu riêng, cây ăn trái của bà con bị sạt lở trôi xuống sông

Vùng giáp ranh không bình yên

Đây là đoạn sông nối liền 2 xã là Đạ Tẻh 2 thuộc tỉnh Lâm Đồng và xã Nam Cát Tiên TP Đồng Nai nên việc sạt lở xảy ra dọc 2 bờ sông đã xảy ra từ lâu. Không chỉ người dân xã Đạ Tẻh 2 bị sạt lở khiến mất đất, mất nhà mà người dân phía bờ đối diện cũng rơi vào cảnh tương tự.

Theo bà N.T.T thì đất của bà ở bờ sông thuộc xã Nam Cát Tiên với 1,5 ha trồng các loại cây ăn trái, tuy nhiên sạt lở đã cuốn 3 sào đất xuống sông. Bây giờ, tàu hút cát, máy múc lại rầm rộ khai thác cát nên nguy cơ sạt lở mạnh là điều đương nhiên. Cũng trong tâm trạng lo lắng, ông L.V.T ở xã Nam Cát Tiên cho biết, 1,3 ha đất sản xuất của ông đã bị mất 8 sào do sạt lở, nay máy móc, tàu bè bắt đầu khai thác cát nên chắc chắn sạt lở sẽ xảy ra nhiều điểm và diện tích sẽ tăng. Còn nhiều người thì gào thét trong vô vọng vì tiếng máy hút cát dường như át đi tiếng lòng, khi ống hút như vòi bạch tuộc đã cắm thẳng vào mảnh vườn của gia đình.

Vườn tược của bà con thôn 19 và phía bờ của xã Nam Cát Tiên bị sạt lở cuốn đất trôi xuống sông.

Cùng với nỗi lo về mất đất sản xuất, mất nhà ở, nguy cơ sạt lở vào nghĩa trang của thôn thì cây cầu Mỏ Vẹt mới khánh thành vào năm ngoái nối 2 tỉnh, thành cũng đứng trước nguy cơ bị đe dọa. Vì sạt lở sẽ dần dần tiến đến móng cầu, khi đó cầu Mỏ Vẹt sẽ bị ảnh hưởng đến nhiệm vụ của công trình, an toàn của người dân, phương tiện khi ngang qua.

Hoạt động hút cát làm thay đổi dòng chảy, hạ thấp đáy sông, và phá hủy cấu trúc tự nhiên, dẫn đến hàng loạt hệ lụy nghiêm trọng khác. Đây là thực tế cơ quan chức năng từ 2 tỉnh Lâm Đồng và TP Đồng Nai cần quan tâm, nghiên cứu về tác động môi trường, về sự ảnh hưởng cuộc sống và sinh kế của người dân.

Tàu hút cát đến khu vực sạt lở đoạn giáp ranh xã Đạ Tẻh 2 và Nam Cát Tiên để hút cát khiến người dân lo lắng sạt lở sẽ gia tăng.

Máy múc sang phía bờ sông xã Đạ Tẻh 2 để đào xới, hút cát

Người dân lo lắng vì tàu hút cát bắt ống vào chân vườn nhà mình hút cát