Sửa đổi Nghị định để tạo thuận lợi cho doanh nghiệp

Chính sách ưu đãi thuế nhập khẩu linh kiện ô tô giúp các doanh nghiệp củng cố niềm tin chiến lược. Ảnh: C.T.

Theo Bộ Tài chính, trong năm 2025, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu cả nước đạt gần 927 tỷ USD, trong đó xuất khẩu đạt khoảng 473 tỷ USD và nhập khẩu đạt gần 454 tỷ USD. Như vậy, năm 2025 cả nước xuất siêu khoảng 19 tỷ USD. Trong 6 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu đạt 266,52 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ, cao hơn mức mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu cả năm 2026 khoảng 15 - 16%. Tăng trưởng phụ thuộc nhiều vào nhóm doanh nghiệp FDI nên cần thiết có các giải pháp thúc đẩy các doanh nghiệp trong nước đang có sẵn nguồn lực đẩy mạnh sản xuất kinh doanh và xuất khẩu.

Bên cạnh việc tuân thủ quy định pháp luật Việt Nam, doanh nghiệp phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật của nước nhập khẩu nhằm duy trì và mở rộng thị phần xuất khẩu. Do đó, cần nghiên cứu các chính sách hỗ trợ nhằm giảm bớt thời gian tồn đọng vốn trên cơ sở cam kết xuất khẩu đầu ra của doanh nghiệp.

Từ những căn cứ trên, Bộ Tài chính nêu quan điểm, cần nghiên cứu sửa đổi thành phần hồ sơ, thủ tục của các thủ tục hành chính (TTHC) quy định tại Nghị định số 26/2023/NĐ-CP nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, giảm chi phí tuân thủ, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và đảm bảo phù hợp với yêu cầu cải cách TTHC trong giai đoạn hiện nay.

Tại văn bản gửi tới Chính phủ cùng các bộ: Công thương, Tư pháp, Tài chính đề xuất sửa đổi, bổ sung chương trình ưu đãi thuế để sản xuất, lắp ráp xe ô tô quy định tại Điều 8 Nghị định số 26/2023/NĐ-CP. Trong đó có phương án sửa đổi, bổ sung chương trình ưu đãi thuế ô tô đối với 7 nhóm nội dung chính, bao gồm: Gia hạn thời gian áp dụng chương trình; Mở rộng hình thức áp dụng chương trình (bổ sung áp dụng thuế suất thuế nhập khẩu 0% đối với các doanh nghiệp nhập khẩu linh kiện để sản xuất ô tô xuất khẩu); Sửa đổi quy định tiêu chuẩn khí thải EURO trong điều kiện xét ưu đãi; Sửa đổi kỳ xét ưu đãi; Sửa đổi sản lượng xe ô tô sản xuất, lắp ráp để áp dụng ưu đãi; Sửa đổi quy định về xe ô tô thân thiện môi trường; Cắt giảm, đơn giản hóa TTHC theo quy định.

Về nội dung gia hạn thời gian áp dụng chương trình ưu đãi thuế ô tô, Bộ Tài chính đưa ra phương án, tiếp tục gia hạn chương trình ưu đãi thuế ô tô tại Điều 8 đến hết năm 2032 (gia hạn thêm 5 năm).

Phương án này tương tự như những lần gia hạn chương trình ưu đãi thuế ô tô và chương trình ưu đãi thuế công nghiệp hỗ trợ (CNHT) ô tô mà Chính phủ đã phê duyệt trước đây, đảm bảo tính ổn định và khả năng dự báo của chính sách, giúp doanh nghiệp chủ động xây dựng kế hoạch sản xuất, kinh doanh, đồng thời có khoảng thời gian hợp lý để tổng kết, đánh giá tình hình thực hiện, từ đó nghiên cứu phương án điều chỉnh linh hoạt theo diễn biến thị trường, đảm bảo tính hiệu quả của chương trình.

Theo Hiệp hội Doanh nghiệp cơ khí Việt Nam (VAMI), Chương trình ưu đãi thuế ô tô có thời gian thực hiện từ năm 2018 đến hết năm 2027. Không chỉ VAMI mà còn nhiều đơn vị khác như Bộ Công thương, VAMA và các doanh nghiệp khác cũng từng có đề xuất gia hạn chương trình tới Chính phủ.

Bộ Công thương cho rằng, quá trình gia hạn cần bám sát chiến lược phát triển ngành công nghiệp ô tô. Cả nước hiện có hơn 40 doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô, trong đó có 16 doanh nghiệp có quy mô lớn và đủ năng lực sản xuất kinh doanh tham gia chương trình.

Theo Bộ Công thương, việc duy trì những chính sách ưu đãi thuế nhập khẩu linh kiện ô tô dành cho sản xuất trong nước với tầm nhìn dài hạn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc ổn định tình hình để các doanh nghiệp củng cố niềm tin chiến lược đầu tư tại Việt Nam.