Tấc đất nghĩa tình mở đường nông thôn mới ở Hà Nội

Tuyến đường 36, thôn Đông Thành, xã Hát Môn được hình thành với sự chung sức của 36 hộ gia đình hiến đất. Ảnh: NM

Góp 300m² đất cho đường chung

Men theo bờ sông Hát Giang, tuyến đường tại ngõ 36, thôn Đông Thành hôm nay đã khang trang, sạch sẽ. Nhiều ngôi nhà mới được dựng lên, hướng về phía con đường mới nhìn ra sông cùng những khu vườn rau màu, cây ăn trái đẹp mắt. Ít ai nghĩ rằng, cách đây vài năm, khu vực này chưa có đường đi.

Sự thay đổi bắt đầu từ khi Nhà nước triển khai dự án kè sông Hát Giang vào khoảng năm 2023. Nhận thấy đây là cơ hội để hình thành một tuyến giao thông mới, ông Trần Đình Đức, cựu chiến binh thôn Đông Thành, bà Công Thị Minh, giáo viên nghỉ hưu cùng một số người dân đã đề xuất mở đường và vận động các hộ ven sông cùng tham gia. “Lúc đầu, chúng tôi cũng chỉ nghĩ nếu một vài gia đình hiến đất thì không thể làm được đường. Phải có sự đồng thuận của cả khu dân cư”, ông Đức nhớ lại.

Ông Đức hiện là Chi hội phó Chi hội Cựu chiến binh thôn Đông Thành (trước khi sắp xếp, hợp nhất thôn từ tháng 7-2026, ông là Chi hội trưởng Hội Cựu chiến binh thôn Hát Môn 5). Ông nhập ngũ, tham gia chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc từ năm 1985 đến năm 1988, xuất ngũ trở về địa phương. Nhiều năm gắn bó với công tác hội và phong trào ở địa phương, ông Đức luôn là một trong những người tích cực tuyên truyền, vận động hội viên, nhân dân tham gia xây dựng nông thôn mới.

Tuyến đường có chiều rộng 3m, dài khoảng 800m men theo dòng sông Hát Giang. Ảnh: NM

Khi Nhà nước có dự án kè sông, một số hộ dân đã nảy ra ý định hiến đất làm đường. Chúng tôi bàn với nhau và vận động các gia đình trong xóm đồng thuận. Ban đầu, không phải hộ nào cũng đồng tình. Một số gia đình còn băn khoăn bởi đất đai là tài sản rất giá trị của gia đình. “Chúng tôi phải phân tích để bà con hiểu rằng, nếu có đường thì không chỉ việc đi lại thuận lợi hơn. Ở đây nhà ai đất cũng rộng, sau này sẽ chia cho con cái, có đường sau này chia tách làm nhà cũng thuận lợi hơn, làm vườn cũng thuận lợi cho xe vào chuyên chở hoa màu, vật tư…”, ông Đức cho biết.

Sau nhiều cuộc họp, tuyên truyền, vận động, các hộ dân dần thống nhất. 36 gia đình đã đồng thuận hiến đất mở đường. Tuyến đường dài hơn 800m, chạy men theo bờ sông, được người dân gọi là “đường 36” để ghi dấu 36 hộ đã chung tay góp đất.

Trong số những hộ hiến nhiều đất nhất, gia đình ông Trần Đình Đức đã dành hơn 300m² đất thổ cư cho tuyến đường. “Phần đất của gia đình tôi men theo tuyến đường có chiều dài khoảng 100m, rộng khoảng 3m. Theo giá trị đất tại thời điểm đó, số đất gia đình ông hiến có giá trị khoảng 1,5 tỷ đồng”, ông Đức vui vẻ cho biết.

Bà Phùng Thị Hải, vợ ông Đức, kể: “Chồng tôi hỏi ý kiến vợ con, tôi đồng ý ngay. Nhà tôi có mặt tiền ở đường trục chính nên nếu mở đường phía bờ sông thì tốt, không mở cũng vẫn có lối đi. Nhưng nếu có đường thì việc vào vườn thuận lợi hơn, cảnh quan cũng đẹp hơn. Quan trọng là mình nghĩ cho làng, cho xóm. Thấy việc có lợi cho cộng đồng thì mình làm”.

Sông Hát Giang chảy qua xã Hát Môn sau khi được kè bở và cải tạo. Ảnh: NM

Do vừa phải triển khai kè sông, vừa san lấp, tạo nền nên việc thi công tuyến đường kéo dài gần một năm. Đến khi hoàn thành, người dân không chỉ có thêm một tuyến giao thông thuận lợi mà còn có thêm một con sông trước nhà hồi sinh sạch đẹp.

Từ con đường của dân đến diện mạo mới của làng quê

Bà Công Thị Minh là một trong những người cùng ông Đức tích cực vận động các hộ dân hiến đất mở đường nhớ lại: Thời điểm bắt đầu triển khai, khu vực ven sông còn khá rậm rạp, người dân gần như không sản xuất được nhiều. Vì thế, khi có cơ hội mở đường, bà cùng ông Đức và một số người dân đã nhiều lần đề xuất với chính quyền địa phương.

“Tôi nghĩ nếu chỉ một gia đình đứng ra hiến đất thì không thể làm được. Muốn có đường phải tạo được sự đồng thuận của các hộ dân. Chính quyền xã, bí thư, trưởng thôn cũng xuống tận nơi tuyên truyền, vận động. Sau nhiều lần họp, cuối cùng 36 hộ đều thống nhất”, bà Minh chia sẻ. Gia đình bà Minh và người thân cũng hiến tổng cộng 149m² đất để làm đường. Với các gia đình, việc hiến đất khi đó được xác định không chỉ vì lợi ích trước mắt mà còn vì tương lai của khu dân cư.

Từ khi tuyến đường hoàn thành, việc đi lại của người dân thuận lợi hơn rõ rệt. Các hộ có đất ven sông dễ dàng vào khu vực sản xuất, chăm sóc vườn, vận chuyển vật tư. Tuyến đường cũng kết nối khu vực chợ với xã Liên Minh, đồng thời thông với các tuyến giao thông chính của xã Hát Môn để đi Vân Nam, ra đê và kết nối với các trục giao thông khu vực.

Có đường mới, giao thông thuận tiện, các gia đình ở ngõ 36 cũng xây dựng những ngôi nhà mới hướng ra đường khang trang, xóm làng sạch đẹp. Ảnh: NM

Ông Kim Văn Đạo, Trưởng ban Công tác Mặt trận thôn Tiền Giang, Ủy viên Thường vụ Hội Cựu chiến binh xã Hát Môn, cho biết: Ông Trần Đình Đức nhiều năm qua là cán bộ hội trách nhiệm, nhiệt tình với phong trào địa phương. Khi còn là Chi hội trưởng Hội Cựu chiến binh thôn Hát Môn 5, ông Đức đã tích cực vận động hội viên và nhân dân tham gia xây dựng nông thôn mới như xã hội hóa xây dựng cổng chào tại các ngõ, cải tạo hệ thống cống rãnh, chỉnh trang đường làng, giữ gìn vệ sinh môi trường.

Riêng với tuyến đường 36, hiệu quả thấy rõ nhất là giao thông thuận lợi, người dân rất phấn khởi. Không chỉ phục vụ đi lại, tuyến đường còn mở thêm điều kiện để các hộ khai thác đất ven sông, làm vườn, phát triển kinh tế. Đây cũng là một điểm nhấn trong phong trào nhân dân hiến đất làm đường của xã Hát Môn để tiếp tục lan tỏa sang các khu dân cư khác. Tại thôn Tiền Giang, có những đoạn đường trước đây chỉ rộng khoảng 4m, sau khi người dân đồng thuận hiến đất mở rộng, những đoạn hẹp nhất hiện cũng đạt khoảng 8m, ô tô có thể tránh nhau thuận lợi.

Theo ông Đạo, những con đường được mở rộng từ sự đóng góp của nhân dân không chỉ giúp giải quyết các điểm nghẽn giao thông mà còn tạo diện mạo mới cho làng quê. Đường rộng, sạch, thông thoáng tạo điều kiện để người dân phát triển sản xuất, kinh doanh; đồng thời góp phần nâng cao chất lượng đời sống và hoàn thiện các tiêu chí xây dựng nông thôn mới.

Trên tuyến ngõ 36 hôm nay, người dân cũng tự giác giữ gìn vệ sinh môi trường. Các gia đình thường xuyên quét dọn khu vực trước cửa nhà, chỉnh trang nhà cửa, khuôn viên. Bà Minh cho biết, người dân còn mong muốn khi điều kiện cho phép sẽ trồng thêm hoa ven tuyến đường, tạo cảnh quan xanh, sạch, đẹp. Đặc biệt, tuyến đường nằm gần Đền Hát Môn, chạy ven sông nên có tiềm năng tạo thêm điểm nhấn cảnh quan cho khu dân cư. Thôn Đông Thành đang đề nghị UBND xã Hát Môn quan tâm lắp đặt hệ thống điện chiếu sáng, vừa bảo đảm an toàn cho người dân đi lại ban đêm, vừa góp phần làm đẹp khu dân cư, tạo điểm nhấn cho cảnh quan chung quanh đền Hát Môn.