Tại sao phải học khi đã có AI?

Tại phiên thảo luận “Tương lai nghề nghiệp: Cơ hội trên bình diện toàn cầu”, tổ chức tại Trường ĐH Fulbright Việt Nam ngày 11-1, nhiều phụ huynh và học sinh bày tỏ băn khoăn trước sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).

Ứng dụng AI từ đào tạo đến tuyển dụng

TS Lê Quân, Viện trưởng Viện nghiên cứu AI thuộc Trường ĐH Fulbright Việt Nam, cho biết không chỉ có học sinh, sinh viên, mà ngay cả những người làm giáo dục cũng đang đối mặt với những thách thức lớn với AI. Lạm dụng AI có thể dẫn đến lười suy nghĩ. Bằng chứng là ngày càng có nhiều sinh viên đặt câu hỏi: Vì sao phải học khi đã có AI?

Theo TS Lê Quân, hiện có 3 cấp độ sử dụng AI phổ biến, gồm: sử dụng AI ở mức cơ bản, tích hợp nhiều công cụ AI để giải quyết công việc, làm chủ bản chất và sáng tạo công cụ AI.

Tại Trường ĐH Fulbright Việt Nam, AI là công cụ hỗ trợ để buộc người học phải tư duy sâu hơn. Nhà trường khuyến khích sinh viên dùng AI để tự động hóa các công việc lặp lại, tìm kiếm thông tin nhanh chóng. Tuy nhiên, sau đó phải trải qua quy trình tinh lọc và thảo luận nhóm không dùng công nghệ để phát triển ý tưởng mới.

TS Lê Quân, Viện trưởng Viện nghiên cứu AI, Trường ĐH Fulbright Việt Nam chia sẻ về cách ứng dụng AI trong đào tạo và "thực chiến" tại doanh nghiệp

Giảng viên cũng được khuyến khích chủ động đưa AI vào lớp học. Các giảng viên khoa học máy tính được giao nhiệm vụ giúp sinh viên các ngành khác hiểu AI hoạt động ra sao, ưu – nhược điểm thế nào, để không phụ thuộc hoàn toàn vào AI, và nhận thức rõ rằng "human touch" vẫn là yếu tố không thể thay thế.

Bà Đào Thiên Hương, Phó Tổng Giám đốc EY-Parthenon, nhìn nhận việc ứng dụng AI và chuyển đổi số hiện nay không chỉ là xu thế mà đã trở thành đòn bẩy then chốt để Việt Nam thu hẹp khoảng cách và duy trì tăng trưởng bền vững.

Tăng trưởng GDP của Việt Nam giai đoạn 2014–2024 ước đạt 6%, đưa Việt Nam trở thành một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, khoảng cách về năng suất giữa Việt Nam và các quốc gia phát triển vẫn còn rất xa.

Nguyên nhân chủ yếu từ việc phần lớn lực lượng lao động trong nước vẫn đang tập trung vào các ngành có giá trị gia tăng thấp, tích hợp công nghệ còn hạn chế,...

Phiên thảo luận “Tương lai nghề nghiệp: Cơ hội trên bình diện toàn cầu”, nằm trong khuôn khổ Ngày hội Tuyển sinh – Open Day TPHCM đã thu hút đông đảo phụ huynh quan tâm tham gia.

Ở góc độ nhà tuyển dụng, những năm gần đây, EY-Parthenon bắt đầu quan tâm, kỳ vọng nhiều hơn về năng lực của bạn trẻ trong việc sử dụng và hợp tác làm việc bằng AI.

"Kỹ năng đặt câu hỏi rất quan trọng. Hỏi vào trọng tâm thì kết quả vào trọng tâm. Mỗi bạn nhân viên đều là một người sếp, mỗi người sếp quản lý 5-10 công cụ AI, ra lệnh và huấn luyện AI hoàn thành nhiệm vụ được giao" - bà Hương chia sẻ.

Giá trị con người vẫn là cốt lõi

Ông Trần Lê Nam - cựu chuyên gia của Boston Consulting Group, cựu Giám đốc Chiến lược Vietnam Oman Investment - cho rằng một trong những kỹ năng "vàng" mà sinh viên nắm trong tay và thị trường lao động đang cần nhất chính là kỹ năng giải quyết vấn đề.

"Chúng tôi thường nói vui "AI có thể làm thư ký, chứ không ký thay bạn được". Việc sử dụng AI giúp chúng ta được giải phóng quỹ thời gian để tư duy về những điều mới, những cách làm mới" - ông Nam chia sẻ.

Bà Đào Thiên Hương nhấn mạnh việc học tập suốt đời, khả năng thích ứng và hợp tác hiệu quả giữa con người và AI là yếu tố quyết định để thành công trong thị trường lao động đang không ngừng thay đổi.

AI có thể hỗ trợ phân tích, tổng hợp và đề xuất, nhưng không thay thế được tương tác con người, và không giải quyết được các vấn đề về niềm tin, cảm xúc và bối cảnh xã hội. Đó là không gian mà con người vẫn giữ vai trò điều phối trung tâm.

Bà Đào Thiên Hương nhận xét việc chủ động đưa AI vào lớp học theo hướng kiểm soát và sáng tạo như cách làm của Fulbright chính là gợi ý cho lộ trình nâng tầm chất lượng nhân lực Việt Nam, nhằm hiện thực hóa mục tiêu bứt phá năng suất lao động trong kỷ nguyên số.

Huế Xuân