Tăng cường giám sát dịch Ebola tại cửa khẩu

Ảnh minh họa. Nguồn WHO

Ngày 17/5/2026, Tổ chức Y tế thế giới (WHO) xác định đợt bùng phát bệnh do virus Ebola chủng Bundibugyo tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda là Tình trạng khẩn cấp y tế công cộng quốc tế. Trước diễn biến này, ngành y tế TPHCM cho biết đã tăng cường công tác giám sát tại các cửa khẩu nhằm chủ động phát hiện sớm, ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh xâm nhập.

Theo Sở Y tế TPHCM, WHO hiện chưa khuyến cáo áp đặt các biện pháp hạn chế thương mại hoặc đi lại quốc tế đối với các quốc gia vùng dịch. Tuy nhiên, Sở yêu cầu các đơn vị y tế dự phòng không chủ quan, lơ là trong công tác giám sát và phòng, chống dịch.

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TPHCM được giao tiếp tục tăng cường giám sát tại cửa khẩu thông qua quan sát các biểu hiện bất thường về sức khỏe của người nhập cảnh; khai thác yếu tố dịch tễ, lịch sử đi lại và lưu trú; phối hợp với các đơn vị hàng không, hàng hải và kiểm dịch y tế quốc tế để phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ.

Ngành y tế Thành phố cũng chuẩn bị sẵn sàng quy trình xử lý, cách ly và vận chuyển an toàn khi phát hiện trường hợp nghi mắc bệnh. Sở Y tế nhấn mạnh, phát hiện sớm ca nghi ngờ là yếu tố then chốt trong hoạt động giám sát cửa khẩu hiện nay.

Đối với công tác kiểm soát lây nhiễm quốc tế, theo khuyến cáo của WHO, người tiếp xúc gần với ca bệnh cần được theo dõi sức khỏe trong 21 ngày và hạn chế di chuyển quốc tế trong thời gian theo dõi. Các trường hợp xác nhận mắc bệnh chỉ được xuất viện hoặc di chuyển khi có ít nhất 2 kết quả xét nghiệm âm tính liên tiếp, cách nhau tối thiểu 48 giờ.

Song song với giám sát cửa khẩu, ngành y tế TPHCM duy trì tập huấn, cập nhật quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn, sử dụng phương tiện phòng hộ cá nhân và xử lý ca bệnh nghi ngờ cho các cơ sở khám, chữa bệnh. Đây là bước chuẩn bị nhằm sẵn sàng đáp ứng nếu xuất hiện tình huống dịch bệnh xâm nhập.

Sở Y tế TPHCM cho biết sẽ tiếp tục chỉ đạo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố thường xuyên cập nhật khuyến cáo mới nhất từ WHO và Bộ Y tế, liên tục đánh giá nguy cơ để triển khai phương án đáp ứng phù hợp.

Theo WHO, đối với nhóm quốc gia không có biên giới chung với vùng dịch, cơ quan này không khuyến cáo đóng cửa biên giới hoặc áp đặt hạn chế thương mại, đi lại. Các biện pháp này được đánh giá là thiếu cơ sở khoa học, có thể gây tác động tiêu cực đến kinh tế - xã hội và làm tăng nguy cơ di chuyển qua các tuyến không được kiểm soát.

WHO cũng khuyến cáo các quốc gia cung cấp thông tin về nguy cơ và cách phòng bệnh cho người đi từ hoặc đến vùng dịch; sẵn sàng quy trình sơ tán, hồi hương cho công dân hoặc nhân viên y tế bị phơi nhiễm. Đồng thời, WHO không khuyến cáo triển khai sàng lọc nhập cảnh diện rộng tại các sân bay nằm ngoài khu vực ảnh hưởng trực tiếp bởi dịch bệnh.

Ebola là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có thể gây bệnh nặng và tử vong. Bệnh lây qua tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch cơ thể của người mắc bệnh hoặc người tử vong do Ebola, hoặc qua đồ vật, bề mặt bị nhiễm dịch cơ thể của người bệnh. Người đi về từ vùng có dịch cần theo dõi sức khỏe và thông báo ngay cho cơ sở y tế khi có biểu hiện nghi ngờ như sốt, mệt mỏi, đau đầu, đau cơ, nôn, tiêu chảy hoặc xuất huyết.