Tăng lương hưu, bảo đảm tính thực thi của chính sách

Đảng viên hưu trí phường Ngọc Hà (Hà Nội) biểu diễn văn nghệ tại Hội nghị đại biểu nhân dân bàn việc xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở năm 2026. (Ảnh: HOÀI THU)

Trong căn nhà nhỏ tại phường Thanh Xuân, Hà Nội, bà Phan Thị Thành 74 tuổi, quê Hưng Yên, nguyên giáo viên Trường trung học cơ sở Khương Đình nghỉ hưu từ năm 2005. Với mức lương hưu hằng tháng hiện tại 7,2 triệu đồng, bà Thành chia sẻ, khoản thu nhập cố định này phải co kéo mới đủ trang trải các nhu cầu thiết yếu. Khi nghe tin mức lương hưu sẽ được điều chỉnh tăng thêm 8% từ ngày 1/7/2026 theo Nghị định số 162/2026/NĐ-CP, bà chia sẻ: “Tôi mong Nhà nước có những giải pháp kiểm soát và bình ổn giá cả thị trường để việc tăng lương mang lại ý nghĩa thiết thực”.

Ông Hoàng Thanh Hồng, 70 tuổi, cựu chiến binh trú tại phường Ngọc Hà, Hà Nội nhìn nhận, mức tăng 8% tạo ra sự công bằng và mang lại niềm tin lớn vào sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước. Ông Hồng bày tỏ: “Nhân dân, nhất là những người nghỉ hưu theo chính sách rất phấn khởi trước quyết định tăng lương theo nghị định của Chính phủ. Lương hưu được điều chỉnh từ ngày 1/7/2026, nhờ đó đời sống của những người nghỉ hưu được nâng lên rõ rệt”.

Tại cấp cơ sở, việc triển khai các chính sách an sinh xã hội luôn là nhiệm vụ trọng tâm nhằm bảo đảm đời sống cho người dân. Bà Ngô Thị Thúy Lan, Trưởng phòng Văn hóa-Xã hội phường Ngọc Hà (Hà Nội) cho biết, đối với phần lớn người nghỉ hưu, lương hưu và các khoản trợ cấp hằng tháng là nguồn thu nhập chính. Vì vậy, thông tin về việc điều chỉnh lương hưu theo Nghị định số 162/2026/NĐ-CP nhận được sự quan tâm và đồng tình của nhiều người dân, nhất là những người có mức hưởng thấp.

Theo bà Thúy Lan, điểm đáng chú ý của đợt điều chỉnh lần này là ngoài mức tăng chung 8%, Nhà nước còn dành sự quan tâm đặc biệt cho nhóm người nghỉ hưu lâu năm có mức lương hưu thấp. Cụ thể, đối với những người hưởng lương hưu, trợ cấp Bảo hiểm xã hội hoặc trợ cấp hằng tháng trước ngày 1/1/1995, sau khi áp dụng mức tăng chung mà mức hưởng vẫn dưới 3,8 triệu đồng/tháng thì sẽ tiếp tục được hỗ trợ thêm. “Những người có mức hưởng từ 3,5 triệu đồng/tháng trở xuống sẽ được tăng thêm 300.000 đồng/tháng. Đối với những người có mức hưởng cao hơn 3,5 triệu đồng/tháng nhưng vẫn thấp hơn 3,8 triệu đồng/tháng sau khi điều chỉnh, mức hưởng sẽ được nâng lên bằng 3,8 triệu đồng/tháng. Như vậy, chính sách mới ngoài điều chỉnh theo tỷ lệ chung, còn có cơ chế hỗ trợ bổ sung cho nhóm có thu nhập thấp”, bà Thúy Lan phân tích.

Theo bà, cách điều chỉnh này thể hiện rõ sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với những người nghỉ hưu có hoàn cảnh khó khăn, nhất là những người nghỉ hưu từ nhiều năm trước với mức lương làm căn cứ tính hưởng còn thấp. Khoản tăng thêm tuy không quá lớn nhưng có ý nghĩa thiết thực trong bối cảnh chi phí sinh hoạt, chăm sóc sức khỏe và thuốc chữa bệnh của người cao tuổi ngày càng tăng. Đồng thời, việc xác định mức hưởng tối thiểu 3,8 triệu đồng/tháng đối với nhóm người này góp phần thu hẹp khoảng cách giữa các nhóm người hưởng lương hưu, tăng cường tính chia sẻ, bảo đảm an sinh xã hội.

Cục trưởng Tiền lương và Bảo hiểm xã hội (Bộ Nội vụ) Phạm Trường Giang nhấn mạnh sự khác biệt của chính sách Bảo hiểm xã hội tại Việt Nam: Sự điều chỉnh lần này phản ánh nỗ lực lớn của ngân sách và quỹ bảo hiểm trong việc chia sẻ thành quả phát triển kinh tế với người lao động đã trọn nghĩa vụ với đất nước. Theo thông lệ quốc tế, nhiều nước điều chỉnh lương hưu chủ yếu để bù đắp trượt giá.

Trong khi đó, ở Việt Nam, việc điều chỉnh lương hưu còn gắn với tốc độ tăng lương và chia sẻ thành quả tăng trưởng kinh tế. Hiện cả nước có hơn ba triệu người hưởng lương hưu, trợ cấp Bảo hiểm xã hội với mức bình quân khoảng 7,2 triệu đồng/người/tháng. Nếu điều chỉnh tăng 8%, mức hưởng bình quân sẽ lên khoảng 7,8 triệu đồng/người/tháng. Bên cạnh đó, Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm nhóm nghỉ hưu trước năm 1995 có mức hưởng thấp.

Quy định rõ ràng về nguồn kinh phí tại Điều 3 của Nghị định số 162/2026/NĐ-CP cũng bảo đảm tính thực thi cao của chính sách. Ngân sách nhà nước sẽ bảo đảm nguồn chi cho nhóm hưởng chế độ Bảo hiểm xã hội trước ngày 1/1/1995, người hưởng trợ cấp theo các Quyết định số 91/2000/QĐ-TTg, Quyết định số 613/QĐ-TTg và các nhóm quân nhân, công an, người làm công tác cơ yếu có hoàn cảnh đặc thù. Trong khi đó, Quỹ Bảo hiểm xã hội sẽ chịu trách nhiệm chi trả cho các trường hợp hưởng chế độ từ ngày 1/1/1995 trở đi.

Việc phân cấp, giao trách nhiệm cụ thể cho các Bộ Nội vụ, Quốc phòng, Công an, Tài chính và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tổ chức chi trả kịp thời, đúng người hưởng từ ngày 1/7/2026 thể hiện sự nghiêm túc, quyết liệt của Chính phủ; củng cố niềm tin của nhân dân đối với các chính sách an sinh xã hội mà Đảng, Nhà nước đang thực hiện