Tạo đồng thuận, khơi thông mặt bằng phát triển công nghiệp
Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng (GPMB) tại các khu công nghiệp ở Thái Nguyên đang được tập trung triển khai với khối lượng lớn, liên quan đến nhiều địa bàn và hộ dân. Với phương châm chủ động tháo gỡ khó khăn từ cơ sở, lấy quyền lợi chính đáng của người dân làm trọng tâm, các địa phương đang nỗ lực tạo đồng thuận, đẩy nhanh tiến độ bàn giao mặt bằng, góp phần khơi thông nguồn lực và mở rộng dư địa phát triển công nghiệp.

Dự án xây dựng hạ tầng Khu công nghiệp Yên Bình 2 đang được đẩy nhanh tiến độ.
Chủ động xử lý vướng mắc từ cơ sở
Thái Nguyên hiện có 9 khu công nghiệp (KCN) và 1 Khu công nghệ số tập trung Yên Bình đang thực hiện bồi thường GPMB, với tổng quy mô 2.817,4ha. Thực tiễn cho thấy, nơi nào cấp ủy, chính quyền vào cuộc quyết liệt, phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan và tạo được sự đồng thuận trong nhân dân, nơi đó công tác GPMB có chuyển biến tích cực. Đây là khâu quan trọng để tạo quỹ đất sạch, giúp nhà đầu tư sớm triển khai xây dựng hạ tầng, đưa các KCN vào hoạt động.
Gia đình ông Nguyễn Văn Quyền, tổ dân phố Bình Tiến, phường Vạn Xuân là một trong những hộ thuộc diện phải di dời để thực hiện Dự án đầu tư xây dựng hạ tầng KCN Yên Bình 2. Những ngày này, gia đình đang tháo dỡ nhà cửa, bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư. Việc được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại nơi ở mới giúp ông yên tâm hơn khi chuyển đến nơi ở mới. “Gia đình tôi đã nhận đầy đủ giấy tờ đất tại nơi ở mới nên rất tâm hơn, nên chủ động tháo dỡ nhà để bàn giao mặt bằng cho nhà nước” - ông Quyền chia sẻ.

Khu công nghiệp Thượng Đình đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện hạ tầng, phấn đấu đón các nhà đầu tư thứ cấp trong năm 2027.
Dự án đầu tư xây dựng hạ tầng KCN Yên Bình 2 do Công ty CP Đầu tư Phát triển Yên Bình làm chủ đầu tư, có diện tích quy hoạch tại phường Phổ Yên là 149,52ha, phường Vạn Xuân 84,15ha và xã Điềm Thụy 65,4ha. Đến nay, diện tích đã được thống kê, kiểm đếm đạt 290,84ha; diện tích đã phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ là 171,52ha. Phần diện tích còn lại đang được các đơn vị tiếp tục rà soát, hoàn thiện hồ sơ và thực hiện các bước theo quy định.
Trong quá trình triển khai, phường Vạn Xuân xác định công tác tuyên truyền, vận động và trực tiếp nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân là nhiệm vụ quan trọng. Chính quyền địa phương phối hợp với các cơ quan chuyên môn rà soát từng trường hợp, kịp thời giải đáp những vấn đề phát sinh, giúp người dân hiểu rõ chính sách, phương án bồi thường và quyền lợi liên quan.
Ông Dương Văn Dũng, Chủ tịch UBND phường Vạn Xuân, cho biết: Đối với Dự án KCN Yên Bình 2, địa phương đã tập trung triển khai GPMB dứt điểm từng khu vực. Đến nay, phần diện tích ưu tiên cơ bản đã hoàn thành, đang tiếp tục tháo dỡ công trình và bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư.
Để hạn chế sai sót trong quá trình thực hiện, phường thường xuyên phối hợp với Trung tâm Phát triển quỹ đất, thành lập các tổ công tác trực tiếp đến từng hộ dân kê khai, kiểm đếm tài sản. Những kiến nghị liên quan đến đất đai, tài sản và chính sách bồi thường được tổng hợp, xem xét, giải quyết theo quy định. Qua đó, địa phương vừa đẩy nhanh tiến độ dự án, vừa bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.
Phối hợp đồng bộ, đẩy nhanh tiến độ dự án
Cùng với Yên Bình 2, công tác GPMB tại KCN Thượng Đình cũng đang được các đơn vị tập trung triển khai. Sau lễ khởi công, chủ đầu tư đã phối hợp với xã Điềm Thụy, phường Bách Quang, phường Phổ Yên và các chi nhánh Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực 2, 3, 4 tổ chức kê khai, kiểm đếm, lập phương án bồi thường, hỗ trợ.
Đến nay, phương án GPMB với diện tích khoảng 39ha đã được phê duyệt. Các đơn vị đang tiếp tục kiểm đếm tài sản, xác minh nguồn gốc đất và tài sản gắn liền với đất để hoàn thiện hồ sơ đối với phần diện tích còn lại. Song song với công tác mặt bằng, chủ đầu tư cũng chuẩn bị các hạng mục hạ tầng thiết yếu.
Dự kiến trong tháng 11-2026, chủ đầu tư sẽ khởi công trạm xử lý nước thải công suất 3.000m3/ngày đêm, trong đó giai đoạn 1 có công suất khoảng 1.500m3/ngày đêm. Đây là hạng mục quan trọng, góp phần từng bước hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật của khu công nghiệp.

Cấp ủy, chính quyền phường Vạn Xuân trực tiếp trao đổi với từng hộ dân, kịp thời tháo gỡ vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng.
Theo ông Phan Duy Nhất, cán bộ phụ trách quản lý dự án và GPMB dự án, khó khăn lớn nhất trong quá trình triển khai là công tác tuyên truyền, vận động để người dân hiểu và đồng thuận với chủ trương, chính sách của Nhà nước, nhất là các quy định về bồi thường, hỗ trợ GPMB.
Khi người dân nắm rõ chính sách và quyền lợi của mình, quá trình triển khai sẽ thuận lợi hơn. Doanh nghiệp cũng đánh giá cao sự đồng hành, hỗ trợ của chính quyền địa phương và các cơ quan quản lý nhà nước. Việc hướng dẫn, tháo gỡ kịp thời những vướng mắc về thủ tục pháp lý giúp nhà đầu tư chủ động hơn trong triển khai dự án, hạn chế tình trạng ách tắc do những vấn đề phát sinh chưa được xử lý.
Thực tế tại các dự án cho thấy, GPMB là công việc có tính liên ngành, liên quan trực tiếp đến trách nhiệm của nhiều cấp, nhiều đơn vị. Trong đó, kiểm đếm chính xác, xác minh rõ nguồn gốc đất, công khai phương án bồi thường và giải quyết kịp thời kiến nghị của người dân là những khâu có ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ. Nếu được thực hiện chặt chẽ ngay từ đầu, các công việc này sẽ hạn chế phát sinh vướng mắc, tạo thuận lợi cho quá trình tổ chức thực hiện.
Ông Trần Văn Anh, Phó Giám đốc Chi nhánh Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực 4 (Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh) cho biết: Đơn vị đang tập trung thực hiện nhiệm vụ tại các dự án KCN trọng điểm như Yên Bình 2, Yên Bình 3, Thượng Đình và Phú Bình. Cán bộ chuyên môn thường xuyên bám địa bàn, phối hợp với cấp ủy, chính quyền cơ sở để nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân; kể cả ngày nghỉ, buổi tối vẫn trực tiếp giải đáp những kiến nghị phát sinh.
Trong quá trình lập phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, đơn vị chú trọng bảo đảm công khai, minh bạch, khách quan và đúng quy định. Tại KCN Phú Bình, đến nay đã bàn giao gần 100ha mặt bằng cho chủ đầu tư và chính quyền cấp xã, tạo điều kiện để triển khai các hạng mục của dự án.
Hài hòa lợi ích, tạo dư địa thu hút đầu tư
KCN Phú Bình có quy mô khoảng 675ha, là một trong những dự án công nghiệp lớn đang được tỉnh tập trung triển khai. Việc bàn giao gần 100ha mặt bằng bước đầu tạo điều kiện để chủ đầu tư triển khai dự án. Khối lượng công việc còn lại vẫn lớn, đòi hỏi các cơ quan chuyên môn và chính quyền địa phương tiếp tục rà soát hồ sơ, đẩy nhanh kiểm đếm, xác minh nguồn gốc đất, đồng thời tăng cường đối thoại để giải quyết những vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở.
Từ thực tiễn triển khai các dự án có thể thấy, GPMB không đơn thuần là hoàn thành thủ tục thu hồi đất và chi trả bồi thường, mà còn là quá trình vận động, tạo sự đồng thuận, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân. Mỗi vướng mắc được nhận diện, giải quyết kịp thời sẽ góp phần hạn chế tình trạng chậm trễ, giúp nhà đầu tư sớm tiếp cận mặt bằng để triển khai xây dựng hạ tầng.

Người dân đồng thuận, chủ động tháo dỡ nhà ở và công trình, bàn giao mặt bằng phục vụ triển khai dự án khu công nghiệp.
Đối với người dân thuộc diện thu hồi đất, việc công khai phương án, áp dụng đúng chính sách bồi thường, hỗ trợ và quan tâm đến điều kiện ổn định cuộc sống sau di dời có ý nghĩa quan trọng. Những vấn đề liên quan đến quyền sử dụng đất, tài sản trên đất và bố trí tái định cư cần được xem xét thấu đáo, giải quyết đúng quy định. Khi quyền lợi chính đáng được bảo đảm, người dân có thêm cơ sở để yên tâm, tích cực phối hợp với chính quyền và chủ đầu tư trong quá trình bàn giao mặt bằng.
Đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng vì vậy phải gắn với nâng cao trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và chất lượng phối hợp trong tổ chức thực hiện. Chính quyền địa phương cần chủ động nắm chắc tình hình, tăng cường đối thoại, kịp thời xử lý kiến nghị ngay từ cơ sở; cơ quan chuyên môn bảo đảm tính chính xác, minh bạch trong kiểm đếm, lập và thẩm định phương án bồi thường; chủ đầu tư chủ động phối hợp, bố trí nguồn lực để thực hiện các cam kết theo tiến độ.
Với quyết tâm của tỉnh, sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành, địa phương và sự đồng thuận của người dân, những vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng từng bước được tháo gỡ. Đây là tiền đề quan trọng để các khu công nghiệp sớm có mặt bằng triển khai xây dựng, hoàn thiện hạ tầng và đi vào hoạt động, mở rộng dư địa phát triển công nghiệp, thu hút các dự án đầu tư, tạo thêm việc làm và đóng góp vào tăng trưởng kinh tế của Thái Nguyên.
Hiện nay, Thái Nguyên có 9 khu công nghiệp và 1 Khu công nghệ số tập trung Yên Bình đang thực hiện bồi thường, giải phóng mặt bằng với tổng quy mô 2.817,4ha. Trong đó, diện tích đã thống kê, kiểm đếm là 1.635,1ha (gồm 715,7ha đã phê duyệt phương án bồi thường; 885,35ha đã kiểm đếm, chưa phê duyệt phương án; diện tích còn lại đang thẩm định, công khai phương án bồi thường). Diện tích đã chi trả bồi thường là 638,41ha, với tổng kinh phí 3.022,75 tỷ đồng.

