Tạo dựng môi trường phát triển cho trẻ em trong bối cảnh chuyển đổi số

Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân tham dự Lễ phát động Tháng hành động vì trẻ em năm 2026. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Ngày 27/5, Bộ Y tế phối hợp với Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ninh tổ chức Lễ phát động Tháng hành động vì trẻ em năm 2026 với chủ đề: "Trẻ em hạnh phúc, an toàn, vững bước trong kỷ nguyên số."

Sự kiện thể hiện quyết tâm của các cấp, các ngành và toàn xã hội trong việc bảo vệ, chăm sóc và tạo dựng môi trường phát triển toàn diện cho trẻ em trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ.

Nhiều quan tâm đặc biệt đối với trẻ em

Phát biểu tại buổi lễ, Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân nhấn mạnh trẻ em là hạnh phúc của mỗi gia đình, là tương lai của đất nước, đầu tư cho trẻ em chính là đầu tư cho sự phát triển nhanh và bền vững của quốc gia. Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước luôn dành sự quan tâm đặc biệt đối với công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em thông qua nhiều chương trình, chính sách thiết thực.

Những năm qua, Đảng và Nhà nước ta đã ban hành và triển khai thực hiện quyết liệt, đồng bộ nhiều chính sách vượt trội cho trẻ em trong lĩnh vực giáo dục, y tế, giảm nghèo, bảo trợ xã hội, đồng thời tập trung chỉ đạo xử lý một số vấn đề xã hội ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần, phòng, chống đuối nước, bạo lực, xâm hại trẻ em; bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng nhằm xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh, để mọi trẻ em đều được học tập, phát triển toàn diện, không trẻ em nào bị bỏ lại phía sau.

Đặc biệt, gần đây, nhiều chủ trương thiết thực như miễn, giảm học phí cho học sinh phổ thông, hỗ trợ bữa ăn trưa cho học sinh bán trú, xây dựng trường học nội trú liên cấp tại 248 xã biên giới đất liền đang được khẩn trương triển khai thực hiện trên mọi miền đất nước, sẽ tạo điều kiện học tập tốt hơn cho học sinh vùng khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, biên giới, góp phần cho mọi trẻ em từng bước được tiếp cận bình đẳng với các chính sách ưu việt của chế độ xã hội.

Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân phát biểu tại buổi lễ. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Song song đó, nhiều chương trình giàu ý nghĩa với sự chung tay của các cấp, các ngành, lực lượng vũ trang, doanh nghiệp, các tổ chức xã hội đã góp phần lan tỏa tình yêu thương, giúp hàng triệu trẻ em có hoàn cảnh khó khăn được bảo vệ, chăm sóc tốt hơn, có điều kiện vươn lên trong cuộc sống.

“Bên cạnh những kết quả đạt được, chúng ta vẫn day dứt vì cả nước còn gần 2 triệu trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt và có nguy cơ rơi vào hoàn cảnh đặc biệt, chưa được tiếp cận đầy đủ các điều kiện để phát triển toàn diện. Nhiều trẻ em vẫn phải đối diện với những áp lực của xã hội hiện đại. Các vấn nạn bạo lực, xâm hại, đuối nước, tai nạn, thương tích, thiên tai… vẫn đe dọa sức khỏe, sinh mệnh, sự an toàn của một bộ phận trẻ em. Đặc biệt, những tác động mặt trái và bạo lực trên không gian mạng là một rủi ro mới, đe dọa đến sự phát triển lành mạnh của trẻ em, nguồn nhân lực tương lai của đất nước,” Phó Chủ tịch nước nhấn mạnh.

Phó Chủ tịch nước khẳng định chuyển đổi số là xu thế tất yếu và là chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước nhằm phát triển đất nước nhanh, bền vững trong kỷ nguyên mới. Công tác chăm sóc trẻ em không thể đứng ngoài xu thế đó, nhưng càng không thể để 26 triệu trẻ em Việt Nam bước vào môi trường số mà thiếu sự đồng hành, định hướng và hành lang bảo vệ an toàn trước những tác động tiêu cực. Do đó, việc trang bị kỹ năng số, kỹ năng sống trên môi trường mạng cho trẻ em là hết sức cần thiết.

Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân tặng quà cho trẻ em. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Với ý nghĩa đó, Phó Chủ tịch nước đánh giá cao chủ đề của Tháng hành động vì trẻ em năm nay: “Trẻ em hạnh phúc, an toàn, vững bước trong kỷ nguyên số”, thể hiện rõ tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, hướng tới thực hiện “mục tiêu kép” là vừa tăng cường bảo vệ trẻ em, vừa hỗ trợ các em phát triển lành mạnh, tích cực, nâng cao năng lực số để từng bước hình thành thế hệ công dân số Việt Nam trong tương lai.

Phó Chủ tịch nước đánh giá cao chủ đề của Tháng hành động năm nay và cho rằng việc bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng đang trở thành yêu cầu cấp thiết. Bên cạnh việc tạo điều kiện để trẻ em tiếp cận công nghệ, cần chú trọng trang bị cho các em kỹ năng số, kỹ năng tự bảo vệ trước các nguy cơ như bắt nạt trực tuyến, lừa đảo, nội dung độc hại hay xâm hại qua mạng.

Phó Chủ tịch nước đề nghị các bộ, ngành, địa phương, gia đình, nhà trường và toàn xã hội tiếp tục hành động quyết liệt, thiết thực hơn nữa để mọi trẻ em đều được sống an toàn, hạnh phúc và phát triển toàn diện trong kỷ nguyên số.

Cần xây dựng “hệ miễn dịch số” cho trẻ em

Tại sự kiện, bà Silvia Danailov - Trưởng Đại diện UNICEF tại Việt Nam, đánh giá cao những nỗ lực của Việt Nam trong thúc đẩy quyền trẻ em, đặc biệt là bảo vệ trẻ em trên môi trường số.

Theo UNICEF, hiện có gần 90% trẻ em Việt Nam từ 12-17 tuổi sử dụng internet. Điều này mở ra nhiều cơ hội học tập, sáng tạo và kết nối, nhưng đồng thời cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ như bắt nạt trực tuyến, lạm dụng dữ liệu cá nhân hay xâm hại trên không gian mạng.

Các đại biểu và trẻ em tại buổi lễ phát động. (Ảnh: PV/Vietnam+)

UNICEF nhấn mạnh ba ưu tiên gồm: đặt trẻ em vào trung tâm của các giải pháp; thúc đẩy sự phối hợp của toàn xã hội trong bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng và xây dựng môi trường số an toàn để trẻ em vừa được bảo vệ, vừa được phát triển toàn diện.

Đại diện thiếu nhi cả nước, em Phạm Ngọc Tuệ Linh - Học sinh Trường Tiểu học Mạo Khê (Quảng Ninh), bày tỏ mong muốn được tạo thêm nhiều sân chơi an toàn, giảm áp lực học tập và được trang bị đầy đủ kỹ năng sống, kỹ năng an toàn, đặc biệt là kỹ năng sử dụng công nghệ và internet một cách an toàn, hiệu quả.

Tuệ Linh cũng mong muốn các cấp, ngành quan tâm nhiều hơn đến trẻ em ở vùng sâu, vùng xa, nơi còn nhiều khó khăn, để mọi trẻ em đều có cơ hội học tập, vui chơi và phát triển toàn diện.

Tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức khẳng định, trong thời đại công nghệ số, công tác chăm sóc và bảo vệ trẻ em không chỉ dừng ở chăm sóc sức khỏe thể chất mà còn cần xây dựng “hệ miễn dịch số” cho trẻ em. Theo đó, trẻ em cần được trang bị kỹ năng sử dụng công nghệ số an toàn, tư duy phản biện, kỹ năng tự bảo vệ và ứng xử văn minh trên môi trường mạng.

Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức phát biểu tại buổi lễ. (Ảnh: PV/Vietnam+)

Bộ Y tế cũng kêu gọi các bộ, ngành, địa phương và toàn xã hội tăng cường đầu tư cho trẻ em; đẩy mạnh truyền thông về kỹ năng số; phòng chống bạo lực, xâm hại và đuối nước trẻ em; đồng thời huy động mạnh mẽ sự tham gia của cộng đồng, doanh nghiệp và các tổ chức trong và ngoài nước vì trẻ em Việt Nam.

Cùng với đó, các cơ quan chức năng cần xử lý nghiêm các hành vi bạo hành, xâm hại trẻ em; huy động sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp và nhà tài trợ trong việc hỗ trợ trẻ em phát triển an toàn, lành mạnh trong môi trường số.

Trong khuôn khổ Tháng hành động vì trẻ em năm 2026, nhiều hoạt động sẽ được triển khai trên phạm vi toàn quốc như truyền thông nâng cao nhận thức về bảo vệ trẻ em; thúc đẩy kỹ năng số và an toàn trực tuyến; hỗ trợ trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt; tăng cường phòng chống tai nạn thương tích, đuối nước, bạo lực và xâm hại trẻ em.

Thông qua chương trình, Bộ Y tế kêu gọi các cấp, ngành, gia đình, nhà trường, doanh nghiệp và toàn xã hội chung tay hành động bằng những việc làm cụ thể, thiết thực nhằm bảo đảm mọi trẻ em Việt Nam được sống trong môi trường an toàn, lành mạnh và phát triển toàn diện trong kỷ nguyên số./.

Bộ Y tế phối hợp với Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ninh tổ chức Lễ phát động Tháng hành động vì trẻ em năm 2026. (Ảnh: PV/Vietnam+)