Tàu lặn không người lái Mỹ làm gì ở Hormuz trước khi bị Iran tịch thu

Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố chặn bắt và thu giữ một tàu lặn không người lái Dive-LD trong tình trạng gần như nguyên vẹn sau chiến dịch tác chiến và tình báo phức tạp. Tehran mô tả đây là một trong những tàu lặn không người lái hiện đại nhất Mỹ triển khai tại eo biển Hormuz.

Đại tá Tim Hawkins, phát ngôn viên Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), xác nhận một tàu lặn không người lái do lực lượng Mỹ vận hành gặp trục trặc khi đang khảo sát vùng biển trong khu vực để hỗ trợ hoạt động tác chiến.

Ông cho biết phương tiện là "thiết bị đời cũ", không thu thập dữ liệu nhạy cảm và không mang theo các hệ thống định vị thủy âm hay radar bí mật. CENTCOM không xác nhận tàu gặp sự cố có phải chiếc Dive-LD bị Iran thu giữ hay không.

Anduril, nhà sản xuất Dive-LD, sau đó xác nhận một phương tiện loại này đã mất tích khi hoạt động tại Trung Đông.

Công ty cho biết Dive-LD là hệ thống tự hành có thể chấp nhận tổn thất, được thiết kế để thực hiện những nhiệm vụ nguy hiểm và giúp quân nhân tránh phải trực tiếp tiếp cận các khu vực rủi ro.

Dive-LD thuộc nhóm tàu lặn không người lái (UUV) cỡ lớn, dài 5,8 m, đường kính 1,2 m và nặng gần 3 tấn.

Phương tiện có thể hoạt động tự động trong 10 ngày và lặn sâu tối đa 6.000 m. Thiết kế mô-đun cho phép cấu hình Dive-LD cho nhiều nhiệm vụ khác nhau.

Theo Anduril, phương tiện có thể thực hiện thu thập thông tin môi trường tác chiến (IPOE), tình báo, giám sát và trinh sát (ISR), chống thủy lôi, tác chiến chống ngầm và lập bản đồ đáy biển.

Đây là những năng lực đặc biệt phù hợp với môi trường tác chiến tại eo biển Hormuz. Các quan chức Mỹ từng cho biết CENTCOM sử dụng tàu lặn không người lái để hỗ trợ rà phá thủy lôi tại Hormuz và vùng biển lân cận.

UUV có thể sử dụng sonar, camera và nhiều cảm biến để phát hiện, định vị các vật thể dưới nước mà không cần đưa thủy thủ tới khu vực nguy hiểm.

Dive-LD cũng có thể được sử dụng để khảo sát và lập bản đồ đáy biển. Dữ liệu này giúp xác định những khu vực có độ sâu phù hợp cho tàu hàng lớn di chuyển, đồng thời hỗ trợ lập kế hoạch hàng hải và tác chiến.

Ngoài nhiệm vụ rà phá thủy lôi, các hoạt động IPOE và ISR trên, dưới mặt nước có thể cung cấp thông tin phục vụ lực lượng Mỹ theo dõi tình hình tại Vùng Vịnh.

Joseph Trevithick, biên tập viên chuyên trang War Zone, nhận định việc triển khai Dive-LD tại Trung Đông còn giúp Mỹ kiểm chứng năng lực UUV, xây dựng chiến thuật và quy trình vận hành cho những cuộc xung đột cường độ cao trong tương lai.

Dive-LD cũng là nền tảng để Anduril phát triển các thế hệ UUV lớn hơn, trong đó có Ghost Shark.

Việc Iran thu giữ một chiếc Dive-LD gần như nguyên vẹn vì vậy vẫn đáng chú ý, dù Washington khẳng định phương tiện không chứa thiết bị nhạy cảm. Tehran hiện có cơ hội nghiên cứu trực tiếp một nền tảng UUV hiện đại của Mỹ.

Ông Trevithick cho rằng việc phương tiện không bị phá hủy trước hoặc trong quá trình Iran trục vớt cho thấy lực lượng Mỹ có thể đã mất dấu Dive-LD sau khi nó gặp sự cố.