Tây Thiên: Hành trình chạm vào mây ngàn và cõi tịnh

Tây Thiên không chỉ là thắng cảnh nổi tiếng mà còn là trung tâm tín ngưỡng lâu đời, gắn liền với sự tích Quốc Mẫu Lăng Thị Tiêu.

Từ huyền thoại Quốc Mẫu đến “địa linh” giữa lòng Tam Đảo

Nằm uy nghi trên sườn núi Thạch Bàn thuộc dãy Tam Đảo (xã Đại Đình), Khu di tích danh thắng Tây Thiên từ lâu đã trở thành biểu tượng của sự hòa quyện giữa Phật giáo và tín ngưỡng thờ Mẫu truyền thống. Bước chân vào cổng tam quan, du khách cảm nhận được vẻ trầm mặc, linh thiêng khác hẳn với sự ồn ào của phố thị.

Tây Thiên không chỉ là thắng cảnh, mà là một trung tâm tín ngưỡng lâu đời gắn liền với sự tích Quốc Mẫu Lăng Thị Tiêu - Vương phi của Hùng Chiêu Vương, người có công giúp Vua dựng nước và dạy dân trồng lúa. Chính vì thế, hành trình du xuân tại đây mang ý nghĩa như một cuộc trở về cội nguồn. Dòng người thong thả bước qua đền Trình, đền Thượng, chùa Tây Thiên... ai nấy đều thành tâm dâng nén hương thơm, cầu mong quốc thái dân an và một năm mới hanh thông.

Khu di tích danh thắng Tây Thiên là điểm đến tâm linh được du khách thập phương tề tựu mỗi dịp Tết đến, Xuân về.

Sự tôn nghiêm và giá trị di sản của nơi này đã được khẳng định vững chắc qua thời gian. Được xếp hạng Di tích quốc gia từ năm 1991, đến năm 2015, quần thể này chính thức trở thành Di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh quốc gia đặc biệt. Năm 2020, tín ngưỡng thờ Mẫu Tây Thiên tiếp tục được vinh danh là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Sau khi được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án quy hoạch bảo tồn, hiện nay, nhiều hạng mục trọng điểm như đền Thỏng, đền Cậu, đền Cô đã khoác lên diện mạo mới đầy tôn nghiêm. Nơi đây còn là một “bảo tàng sống” với những cổ vật vô giá như chuông khánh hơn 1.000 năm tuổi và các bia đá thời Lê Sơ, thời Lê Trung Hưng (năm 1704, 1733), minh chứng cho một quá khứ huy hoàng của vùng đất địa linh.

Những lối mòn men theo sườn núi, những bậc đá phủ rêu phong, những tán cây cổ thụ tỏa bóng mát... tất cả tạo nên một bức tranh vừa hoang sơ, vừa thơ mộng.

“Trạm sạc” tinh thần giữa bản giao hưởng thiên nhiên

Nếu yếu tố tâm linh là sợi dây kết nối đức tin, thì cảnh sắc thiên nhiên hùng vĩ chính là “thỏi nam châm” quyến rũ bước chân du khách. Tây Thiên sở hữu một bức tranh sơn thủy hữu tình với những lối mòn men theo sườn núi, những bậc đá phủ rêu phong và những tán cây cổ thụ tỏa bóng mát.

Dừng chân bên triền núi nơi những nhành hoa dại đang vươn mình đón nắng, chị Lê Thị Thanh, một du khách từ Hưng Yên, hào hứng chia sẻ: “Phong cảnh ở đây rất đẹp, đặc biệt là mùa hoa đỗ quyên, hoa sim. Giữa không gian rộng lớn này, mọi lo toan như tan biến, lòng tôi thấy thật bình an”. Quả thực, sắc tím của hoa sim hòa cùng tiếng suối róc rách từ thác Bạc đổ xuống tạo nên một bản giao hưởng làm say đắm lòng người.

Đền thờ Quốc Mẫu Tây Thiên Lăng Thị Tiêu là điểm nhấn đặc biệt của Khu di tích danh thắng Tây Thiên.

Lên cao hơn, khi phóng tầm mắt ra xa, núi non trùng điệp ẩn hiện trong sương sớm mang đến cảm giác khoáng đạt khó tả. Đây chính là lúc mỗi người được chậm lại, lắng nghe chính mình. Giữa làn khói hương bảng lảng và tiếng chuông chùa ngân vang, những gương mặt của du khách đều ánh lên vẻ thành kính.

Chị Nguyễn Thị Thanh Tâm, du khách đến từ Hà Nội, bộc bạch khi vừa kết thúc lễ dâng hương tại đền Thượng: Đứng giữa mây ngàn Tây Thiên, tôi cảm giác như trút bỏ được mọi áp lực công việc. Được “tắm” trong không gian văn hóa lịch sử và chạm tay vào sương mờ trên đỉnh núi là trải nghiệm khởi đầu năm mới tuyệt vời nhất.

Với nhiều người, Tây Thiên không chỉ là điểm đến, mà là một “trạm sạc” năng lượng, nơi họ tìm thấy sự tĩnh tâm để chuẩn bị cho một năm mới đầy biến động.

Du khách thành tâm dâng nén hương thơm, cầu mong quốc thái dân an, gia đình bình an, công việc hanh thông.

Khi du lịch xanh đi cùng văn minh

Đón lượng khách tăng trưởng ấn tượng trong mùa Xuân 2026, công tác quản lý và dịch vụ tại Tây Thiên đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ, hướng tới sự bền vững và chuyên nghiệp. Tình trạng chèo kéo khách, ăn xin hay các hoạt động mê tín dị đoan gần như đã bị xóa bỏ.

Ông Nguyễn Trung Thành - Phó Chủ tịch UBND xã Đại Đình cho biết, chính quyền địa phương đã tăng cường lắp đặt hệ thống camera giám sát tại các điểm di tích và triệt phá các hoạt động lừa đảo để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho du khách. Bên cạnh đó, công tác vệ sinh môi trường được duy trì hàng ngày, giữ cho cảnh quan luôn xanh - sạch - đẹp.

Khu di tích danh thắng Tây Thiên đẩy mạnh các tour du lịch kết hợp dâng hương, khám phá cảnh quan thiên nhiên.

Điểm nhấn hiện đại giúp hành trình hành hương trở nên nhẹ nhàng hơn chính là hệ thống cáp treo và xe điện. Bà Đặng Thị Thu Trang - Phó Giám đốc Công ty cổ phần đầu tư Lạc Hồng (Chi nhánh Vĩnh Phúc) chia sẻ: “Thay vì phải đi bộ 2 - 3 tiếng, giờ đây du khách chỉ mất khoảng 20 phút để lên tới đền Thượng. Từ cabin cáp treo, du khách có thể thu trọn vào tầm mắt vẻ đẹp hùng vĩ của núi rừng Tam Đảo, thực hiện hành trình chạm vào mây ngàn một cách trọn vẹn nhất”.

Khi di chuyển bằng cáp treo, du khách còn được chiêm ngưỡng toàn cảnh núi rừng Tây Thiên hùng vĩ.

Bà Trang cũng nhấn mạnh, đơn vị luôn phối hợp chặt chẽ với Ban quản lý để phân luồng giao thông, niêm yết giá dịch vụ công khai và tổ chức các không gian văn hóa ẩm thực địa phương đặc sắc. Mục tiêu không chỉ là cung cấp một dịch vụ vận chuyển, mà là tạo ra một môi trường du lịch nhân văn, nơi du khách cảm thấy được đón tiếp nồng hậu và chu đáo.

Rời Tây Thiên khi nắng xuân đã lên cao, dư vị thanh tịnh vẫn còn đọng lại trong tâm trí mỗi người. Với tiềm năng sẵn có và sự đầu tư bài bản, Tây Thiên đang khẳng định vị thế là điểm đến du lịch bền vững, nơi gìn giữ những giá trị tâm linh cao quý và quảng bá vẻ đẹp của vùng đất địa linh nhân kiệt đến với bạn bè quốc tế.

Ngọc Thắng