Tên lửa AGM-181 LRSO mới, tầm bắn 2.500km, xuyên thủng các hệ thống phòng không

Máy bay ném bom B-52 trang bị tên lửa LRSO. Ảnh: lookunderocks/militarnyi.com

Trong bối cảnh căng thẳng ngày càng leo thang, tên lửa AGM-181 LRSO nổi lên như một biểu tượng của sức mạnh răn đe hạt nhân Mỹ, với thiết kế tàng hình tiên tiến và khả năng tấn công từ khoảng cách xa hàng nghìn kilomet.

Do Raytheon phát triển, loại tên lửa hành trình hạt nhân này không chỉ thay thế cho người tiền nhiệm AGM-86 ALCM đã lỗi thời mà còn nâng tầm khả năng sống sót trong môi trường phòng không hiện đại, hứa hẹn thay đổi cục diện chiến lược toàn cầu khi chính thức hoạt động vào khoảng năm 2030.

AGM-181 LRSO, hay còn gọi là Long Range Stand Off Weapon, là sản phẩm của chương trình phát triển vũ khí hạt nhân chiến lược do Không quân Mỹ khởi xướng từ những năm 2010.

Chương trình này nhằm đáp ứng nhu cầu thay thế AGM-86 ALCM, một loại tên lửa hành trình hạt nhân đã phục vụ từ thập niên 1980 và dự kiến 'nghỉ hưu' vào năm 2030.

Với hợp đồng phát triển trị giá khoảng 2 tỷ USD được trao cho Raytheon vào năm 2021, LRSO đã trải qua các giai đoạn quan trọng như đánh giá thiết kế then chốt vào năm 2023 và ít nhất chín chuyến bay thử nghiệm thành công tính đến năm 2022.

Đến năm 2025, Không quân Mỹ đã công bố hình ảnh chính thức đầu tiên của tên lửa này, cho thấy một thiết kế hiện đại với hình dạng đảo ngược, cánh hướng xuống và mũi tù, tất cả đều nhằm tối ưu hóa tính năng tàng hình.

Máy bay ném bom B-52 trang bị tên lửa LRSO. Ảnh: lookunderocks/militarnyi.com

Các thử nghiệm gần đây, bao gồm việc máy bay ném bom B-52 mang theo LRSO trong các chuyến bay thấp tốc độ cao, chứng tỏ chương trình đang tiến triển tốt, với quyết định sản xuất ban đầu dự kiến vào tháng 2/2027 và tổng chi phí chương trình ước tính lên đến 16 tỷ USD.

Về mặt công nghệ, AGM-181 LRSO nổi bật với khả năng tàng hình vượt trội, giúp nó xuyên thủng các hệ thống phòng không tích hợp tiên tiến từ khoảng cách xa mà không bị phát hiện dễ dàng.

Thiết kế của nó bao gồm các cạnh cánh, elevator (cánh đuôi ngang) và stabilizer (bộ ổn định) được chế tạo để giảm thiểu phản xạ radar, kết hợp với ống xả có thể đặt ở phía trên để che giấu dấu vết nhiệt.

Động cơ Williams F107 cung cấp lực đẩy ổn định, cho phép tên lửa duy trì tốc độ cận âm (subsonic) cao mà không đạt đến mức siêu thanh, phù hợp với vai trò tấn công tầm xa mà không cần tốc độ cực cao.

Hệ thống dẫn đường, dù chưa được tiết lộ chi tiết, được dự đoán sử dụng công nghệ GPS kết hợp cảm biến tiên tiến để đảm bảo độ chính xác cao trong môi trường nhiễu loạn.

Tên lửa hành trình hạt nhân AGM-181 LRSO được chụp trên máy bay B-52 ngày 5/11/2025. Ảnh: Ryan Watamura/theaviationist.com

Đầu đạn W80-4, một phiên bản hiện đại hóa của đầu đạn nhiệt hạch, cho phép chọn mức năng suất lên đến 150 kiloton, mang lại sức mạnh hủy diệt linh hoạt tùy theo mục tiêu chiến lược.

Khác với các kế hoạch ban đầu, LRSO chỉ tồn tại ở phiên bản hạt nhân, trong khi vai trò tấn công thông thường được giao cho các biến thể như AGM-158 JASSM-ER và JASSM-XR, giúp tập trung nguồn lực vào sứ mệnh răn đe hạt nhân.

Xét về thông số kỹ thuật, AGM-181 LRSO được thiết kế để đạt tầm bắn vượt trội hơn 2.500 km, cho phép các máy bay ném bom như B-52 hoặc B-21 Raider phóng từ khoảng cách an toàn mà không cần xâm nhập sâu vào lãnh thổ đối phương.

Tốc độ của nó nằm ở mức subsonic cao, đảm bảo khả năng bay lâu dài và tiết kiệm nhiên liệu, trong khi thiết kế khí động học với cánh gấp dưới thân giúp dễ dàng tích hợp vào giá treo ngoài của B-52, nơi có thể mang đến sáu quả trên một giá phóng đa năng.

Dù kích thước và trọng lượng chính xác chưa được công bố công khai do tính bảo mật, các hình ảnh từ năm 2025 cho thấy LRSO có hình dạng tương tự các tên lửa hành trình hiện đại, với đuôi hình chữ T đảo ngược gồm ba bề mặt để tăng độ ổn định trong chuyến bay.

Máy bay thử nghiệm TORCH (B-52 mang cấu hình thử nghiệm) trang bị tên lửa hành trình hạt nhân AGM-181 LRSO. Ảnh: theaviationist.com

So với AGM-86 ALCM, LRSO vượt trội hơn về khả năng sống sót nhờ công nghệ tàng hình.

Xét về tổng thể, AGM-181 LRSO không chỉ là một bước tiến công nghệ trong lĩnh vực vũ khí hạt nhân mà còn khẳng định cam kết của Mỹ trong việc duy trì ưu thế chiến lược.

Với kế hoạch sản xuất khoảng 1.000-1.087 quả và tích hợp vào các nền tảng như B-52J và B-21, loại tên lửa này sẽ đóng vai trò then chốt trong các sứ mệnh tấn công toàn cầu.

Tuy nhiên, chi phí cao khoảng 14 triệu USD mỗi quả và sự phụ thuộc vào công nghệ tàng hình cũng đặt ra thách thức về bảo trì và đối phó với các mối đe dọa mới nổi.

Khi chương trình tiếp tục tiến triển, LRSO hứa hẹn sẽ là yếu tố quan trọng giúp Mỹ duy trì hòa bình thông qua sức mạnh răn đe vượt trội.

Đào Cảnh