Tết không đi chùa, bói toán bằng AI trở nên 'hot' trong giới trẻ Trung Quốc

Xem bói AI hiện được nhiều người trẻ Trung Quốc tin tưởng hơn các thầy bói truyền thống. Ảnh: Zhihu.

AI “xem mệnh” thay thầy bói

Gia Du – một sinh viên mới tốt nghiệp – đang trong giai đoạn loay hoay tìm việc đã thử dùng AI để dự đoán hướng nghề nghiệp. Cô nhập “bát tự” (tức sắp xếp 8 chữ Can - Chi theo giờ, ngày, tháng, năm sinh âm lịch của một người để dùng trong tử vi/mệnh lý học), AI đã phân tích cô có tính cách “tinh tế, nhạy cảm” và đưa ra gợi ý nghề nghiệp phù hợp, khiến cô cảm thán “giống như bị AI nhìn thấu”.

Hiểu Hoa thì ngạc nhiên khi AI dự đoán công việc mới của cô sẽ rơi vào tình trạng “nước ấm luộc ếch” (tức thay đổi tiêu cực một cách từ từ, khó nhận ra), rất sát với trải nghiệm thực tế của cô. Đáng chú ý hơn, phân tích của AI về đường tình cảm của cô lại khá tương đồng với kết quả mà gia đình từng nhờ thầy bói có tiếng xem trực tiếp.

Lập bản đồ sao và bói bài Tarot. Ảnh: Sina.

Trên các nền tảng mạng xã hội, cuộc thảo luận về AI bói toán ngày càng sôi động. Từ tìm việc, nhảy việc đến chuyện tình cảm, người trẻ xem đây vừa là nơi trút bầu tâm sự, vừa là tài liệu tham khảo khi ra quyết định.

Theo số liệu của iiMedia Research, huyền học đã trở thành một trong những xu hướng tiêu dùng cảm xúc quan trọng tại Trung Quốc: 18,29% người tiêu dùng thể hiện xu hướng chi tiền cho các sản phẩm liên quan đến huyền học và “kinh tế may mắn”, trong đó nhóm Gen Z (18–30 tuổi) chiếm hơn 70%.

Tuy nhiên, một mô hình kinh doanh đánh trúng nhu cầu cảm xúc của giới trẻ và có vẻ “rất gần tiền” như vậy liệu có thực sự kiếm được lợi nhuận?

Không đi lễ dịp Tết, “bói toán mạng” lên ngôi

Khi mà thế hệ lớn tuổi vẫn xếp hàng xin quẻ ở đền chùa, thì những người trẻ mở điện thoại và bắt đầu một phiên “bói toán trên không gian mạng”.

Hiểu Hoa là người dùng mạng “nghiện” AI bói toán. Từ đầu năm 2024, khi DeepSeek bùng nổ, cô đã bắt đầu thử nghiệm và hiện nay gần như tuần nào cũng dùng AI xem bói 3–4 lần, từ công việc, quan hệ xã hội đến cả chuyện vặt thường ngày.

"Thầy bói DeepSeek" hiện được nhiều bạn trẻ tin tưởng. Ảnh: Zhihu.

Trước khi AI bói toán phổ biến, Hiểu Hoa đã dùng các ứng dụng mệnh lý như Cece App, tìm hiểu về “bát tự”, bản đồ sao, Kỳ môn độn giáp… Trong mắt cô, AI bói toán chỉ là phiên bản nâng cấp của công cụ nghiên cứu mệnh lý truyền thống.

Theo iiMedia Research, trong số người dùng “AI huyền học”, nhóm 18–30 tuổi chiếm hơn 70%. Họ xem sự nghiệp, hỏi chuyện hôn nhân, xem đường học hành – tìm kiếm sự chắc chắn giữa thời đại đầy bất định.

Nhu cầu lớn nhất: an ủi về tâm lý

Con đường AI bói toán của Gia Du bắt đầu từ bế tắc trong tìm việc. Cô đưa “bát tự” của mình cho ba mô hình AI khác nhau để dự đoán “ba tháng tới có tìm được việc không”. Cô so sánh kết quả và cuối cùng chọn tin vào câu trả lời mình nghiêng về hơn. Sự “tin có chọn lọc” này phản ánh nhu cầu tâm lý phức tạp của giới trẻ: AI bói toán trở thành một lối thoát cảm xúc chi phí thấp.

Một số người còn coi AI bói toán là thay thế tư vấn tâm lý. Hứa Trân ban đầu dùng AI vì khúc mắc tình cảm, sau đó dần dùng để tự phân tích bản thân, kết hợp đọc sách tâm lý học để hiểu mình hơn.

Bói bài Tarot được giới trẻ mê mẩn. Ảnh: Sina.

Ngoài an ủi tâm lý, một số người thậm chí xem AI là công cụ hỗ trợ quyết định. Khi đứng giữa hai lời mời làm việc, Hiểu Hoa đã dùng AI phân tích triển vọng của từng công việc, rồi kết hợp với cảm nhận cá nhân để chọn lựa. Kiên Kiên cũng từng hỏi AI “năm nay có nên nhảy việc không”, coi đó như một góc độ tham khảo.

So với thầy bói truyền thống, AI có ưu thế: luôn sẵn sàng, không tốn chi phí đi lại, có thể hỏi đi hỏi lại nhiều lần, không lo nghe không rõ hay quên nội dung.

Tuy nhiên, AI bói toán không tránh khỏi tranh cãi. Nhiều người phàn nàn các AI khác nhau cho kết quả mâu thuẫn, lập sai “bát tự”, hoặc câu trả lời quá chung chung. Dù vậy, thái độ phổ biến vẫn là “nửa tin nửa ngờ” – xem xong có khi quên luôn. Về bản chất, người trẻ tìm kiếm một “hốc cây điện tử” luôn trực tuyến để giãi bày.

Ai đang kinh doanh AI bói toán?

Thị trường AI mệnh lý hiện có hai nhóm chính. Thứ nhất, nhóm “xuất ngoại”: tận dụng “giá trị gia tăng văn hóa” của huyền học phương Đông để thu phí người dùng nước ngoài.

Tài khoản của Fate Tell trên Weibo. Ảnh: Sina.

Ví dụ, FateTell cung cấp “Sách về mệnh” (báo cáo hơn 10.000 chữ + AI giải thích) và “Sách về vận” (tập trung vào biến động vận mệnh). Về mô hình thanh toán, FateTell áp dụng kết hợp giữa mô hình trả phí theo lượt sử dụng và mô hình đăng ký.

Mô hình trả phí theo lượt sử dụng có ngưỡng gia nhập thấp hơn và nhằm mục đích thu hút người dùng; mô hình đăng ký đảm bảo giá trị lâu dài bằng cách cung cấp các dịch vụ hỗ trợ như nhắc nhở năng lượng hàng ngày. Sally, quản lý vận hành của FateTell, chia sẻ rằng hiện tại, tỷ lệ thanh toán của người dùng nước ngoài của FateTell là 4%, tỷ lệ mua lại là 38,7%, và 70% doanh thu đến từ các gói đăng ký thành viên, đã đạt điểm hòa vốn.

OCTA tập trung vào thị trường phong thủy chuyên biệt hơn. Người sáng lập Rick chia sẻ với chương trình "Focus One" rằng phong thủy được đánh giá cao và có nhu cầu mạnh mẽ ở nước ngoài, điều này đã thúc đẩy nhóm của ông phát triển sản phẩm này.

Người dùng quét không gian của họ bằng điện thoại, và hệ thống sẽ tạo ra một báo cáo phong thủy cá nhân hóa dựa trên ngày giờ sinh của họ, cho phép họ trò chuyện trực tiếp với một chuyên gia phong thủy AI. Về mặt thu hút khách hàng, FateTell dựa vào truyền miệng, trong khi OCTA có kế hoạch thu hút người dùng ban đầu thông qua các nền tảng nước ngoài như Instagram và YouTube. Chiến lược chung của họ là giảm thiểu nhãn hiệu "bói toán" và nhấn mạnh "triết lý phương Đông" và "chữa lành tâm lý" để thích ứng với thị trường nước ngoài.

Wenyue (trái) và Wanxiangyouling (phải) sử dụng nhân vật ảo để trò chuyện. Ảnh: Sina.

Thứ hai, nhóm nội địa, tập trung vào giá trị cảm xúc và đồng hành.

Wenyue và Wanxiangyouling sử dụng nhân vật ảo để trò chuyện, tăng cảm giác đồng hành.Quin lại khai thác bài Tarot phương Tây, cung cấp các gói lượt, tháng, năm.

Tuy nhiên, thị trường nội địa cạnh tranh khốc liệt. Người dùng có thể miễn phí nhập ngày sinh vào DeepSeek, Doubao, Kimi… để nhận phân tích mệnh lý. Ngoài ra còn có nhiều website và mini-app miễn phí do người yêu thích phát triển.

Các ứng dụng AI mệnh lý chuyên biệt bị “kẹt giữa”: Phía trên là thầy mệnh lý truyền thống có uy tín, phía dưới là mô hình AI tổng quát miễn phí.

Hiện xuất hiện rất nhiều App bói toán bằng AI. Ảnh: Sohu.

AI bói toán có thực sự “chất”?

Phần lớn sản phẩm dựa vào OpenAI, DeepSeek… rồi tinh chỉnh thêm. Muốn đạt 70–80% trình độ thầy mệnh lý thật, phải đầu tư thêm nhiều.

Nói cách khác, các ứng dụng chuyên ngành hoặc tập trung vào giải trí và hỗ trợ tinh thần hoặc áp dụng chiến lược giá thấp, giả định một phương pháp bói toán cơ bản. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là công nghệ AI chỉ là một mánh khóe cho các sản phẩm bói toán.

Rick đã nói với chương trình "Focus One" rằng sự trưởng thành của công nghệ AI đã cho phép mở rộng quy mô và thương mại hóa lĩnh vực siêu hình học. Bằng cách tận dụng điện toán không gian, các công nghệ AI đa phương thức, dịch vụ bói toán có thể được chuyển đổi thành các sản phẩm hữu hình và hữu dụng, cung cấp thông tin ngày càng chính xác hơn so với các thầy bói truyền thống. Cụ thể, giá trị của AI nằm ở ba khía cạnh chính: nâng cao hiệu quả dịch vụ, giảm thiểu rào cản dịch vụ và cá nhân hóa cao.

Khác biệt lớn nhất giữa bói toán truyền thống và AI là: Bói toán truyền thống bán chuyên môn của con người, còn AI bán hiệu ứng quy mô của công nghệ. Song, toàn ngành vẫn đang trong giai đoạn mơ hồ: chưa đủ rẻ và chính xác để thay thế con người, cũng chưa tạo ra nhu cầu hoàn toàn mới.

Theo Sina, Sohu

Thu Thủy