Thái Nguyên nâng cao hiệu quả phòng chống, kiểm soát ma túy

Giải chạy hưởng ứng Tháng hành động phòng, chống ma túy năm 2026 với chủ đề “Chung một quyết tâm xây dựng xã, phường không ma túy”. Ảnh: Đồng Thưởng.

Phát huy vai trò của ngành y tế

Sở Y tế tỉnh Thái Nguyên là cơ quan chuyên môn thuộc UBND tỉnh, có nhiệm vụ tham mưu, giúp UBND cấp tỉnh thực hiện chức năng quản lý nhà nước về Y tế dự phòng; khám bệnh, chữa bệnh; phục hồi chức năng; giám định y khoa, pháp y, pháp y tâm thần; bà mẹ, trẻ em; dân số; phòng, chống tệ nạn xã hội không bao gồm cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện ma túy; quản lý sử dụng Quỹ Bảo trợ trẻ em; bảo trợ xã hội; y, dược cổ truyền; dược, mỹ phẩm; an toàn thực phẩm; thiết bị y tế; bảo hiểm y tế.

Từ 1/7/2025 đến 31/12/2025, các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc Sở gồm có 36 đơn vị. Từ 1/1/2026, Sở Y tế có 33 đơn vị trực thuộc, bao gồm: 4 bệnh viện đa khoa tuyến tỉnh; 5 bệnh viện chuyên khoa tuyến tỉnh; 6 trung tâm; 1 Cơ sở bảo trợ tổng hợp tuyến tỉnh và 17 bệnh viện đa khoa khu vực.

Trước ngày 1/1/2026, công tác điều trị nghiện chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế methadone do Trung tâm y tế tuyến huyện thực hiện. Sau ngày 1/1/2026 thì nhiệm vụ này được chuyển về một số Trạm Y tế thuộc UBND các xã, phường thực hiện gồm 16 cơ sở điều trị nghiện chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế, 7 cơ sở cấp phát Methadone.

Trong lĩnh vực phòng, chống ma túy, Sở Y tế thực hiện chức năng quản lý nhà nước thông qua các cơ sở y tế có liên quan trực tiếp. Tại các cơ sở khám, chữa bệnh có sử dụng thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần và tiền chất. Sở Y tế thực hiện quản lý, cấp phép, hướng dẫn chuyên môn và kiểm tra việc bảo quản, sử dụng theo quy định. Tại các cơ sở điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế Methadone, các cơ sở cấp phát Methadone và các cơ sở thực hiện xác định tình trạng nghiện ma túy: việc thực hiện điều trị, cấp phát thuốc, xác định tình trạng nghiện cho người bệnh chịu sự chỉ đạo, hướng dẫn và giám sát chuyên môn của Sở Y tế.

Qua đó, Sở Y tế thực hiện quản lý toàn diện từ hoạt động sử dụng thuốc có liên quan đến ma túy trong khám chữa bệnh đến tổ chức điều trị và xác định tình trạng nghiện, góp phần nâng cao hiệu quả trong công tác phòng, chống ma túy trên địa bàn.

Cùng với đó, Sở Y tế đã chỉ đạo các cơ sở y tế trên địa bàn tăng cường tuyên truyền, phổ biến các quy định của pháp luật về phòng, chống ma túy đến cán bộ y tế, người bệnh và các tổ chức, cá nhân có liên quan theo thẩm quyền.

Tăng cường phối hợp giữa ngành y tế, lực lượng công an và chính quyền địa phương trong hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật phòng chống ma túy trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên. Ảnh: Đồng Thưởng.

Các hình thức tuyên truyền đa dạng, lồng ghép linh hoạt nội dung tuyên truyền vào hoạt động khám, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe; thông qua hệ thống truyền thanh nội bộ và các phương tiện thông tin đại chúng; đăng tải bài viết tuyên truyền trên trang thông tin điện tử và các nền tảng mạng xã hội: Facebook, TikTok, trang website... của Sở Y tế và các đơn vị trực thuộc.

Các nội dung tuyên truyền tập trung triển khai chiến dịch với chủ đề: “Thái Nguyên - chung một quyết tâm xây dựng xã, phường không ma túy”, nhằm nâng cao nhận thức về tác hại của ma túy; phổ biến quy định về quản lý, mua bán, cấp phát và báo cáo thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần, tiền chất dùng trong y tế nhằm quản lý chặt chẽ, không để thất thoát.

Đặc biệt, tuyên truyền nhận diện các loại ma túy mới, ma túy tổng hợp, ma túy núp bóng thực phẩm, đồ uống, thuốc lá điện tử; hướng dẫn kiến thức, kỹ năng phòng ngừa, kỹ năng từ chối ma túy; công tác cai nghiện, quản lý sau cai và hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng nhằm nâng cao nhận thức cho đảng viên, công chức, viên chức và người lao động.

Nhờ đó đến nay, 100% viên chức, người lao động trong các đơn vị trực thuộc Sở Y tế hiểu rõ tác hại của ma túy gây nên cho con người và xã hội, được phổ biến các văn bản chỉ đạo về phòng, chống ma túy. Thực hiện tốt công tác phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị có liên quan trong việc tuyên truyền hưởng ứng Tháng hành động phòng, chống ma túy năm 2026.

Tăng cường đáp ứng y tế trong phòng, chống ma túy

Qua tiến hành rà soát, thẩm định năng lực và chính thức công bố của cơ quan chức năng, hiện toàn tỉnh Thái Nguyên có 114 cơ sở đủ điều kiện xác định tình trạng nghiện ma túy. Bảo đảm 100% các Trạm Y tế xã, phường đã đủ điều kiện xác định tình trạng nghiện ma túy. Mạng lưới này tạo điều kiện thuận lợi để người dân được tiếp cận dịch vụ y tế ngay tại cơ sở, giảm thời gian xác định tình trạng nghiện và nâng cao hiệu quả quản lý đối tượng.

Công tác điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng Methadone được chuyển về các Trạm Y tế xã/ phường quản lý đã hoàn tất từ 1/1/2026. Việc điều phối thuốc giữa các cơ sở được duy trì tốt, chưa phát hiện tình trạng lãng phí, hết hạn hoặc thất thoát thuốc Methadone. Hướng dẫn cập nhật, áp dụng các văn bản mới như Nghị định 141/2024/NĐ-CP, Quyết định 4066/QĐ-BYT hướng dẫn điều trị nghiện chất dạng thuốc phiện bằng thuốc Methadone…

Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Thái Nguyên tổ chức giám sát, hỗ trợ kỹ thuật tại Cơ sở điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc Methadone tại phường Quan Triều. Ảnh: CDC Thái Nguyên.

Công tác quản lý, theo dõi người đang điều trị Methadone cũng được siết chặt nhằm hạn chế tình trạng bỏ điều trị, đồng thời bảo đảm an ninh trật tự tại các cơ sở điều trị. Song song với đó, các đơn vị y tế sẽ triển khai các biện pháp giảm tác hại của ma túy, lồng ghép với chương trình phòng chống HIV/AIDS và các bệnh truyền nhiễm khác có nguy cơ lây nhiễm qua đường tiêm chích.

Ngoài ra, Sở Y tế cũng chú trọng nghiên cứu và áp dụng các phương pháp điều trị nghiện ma túy phù hợp với từng loại ma túy, đặc biệt là ma túy tổng hợp – loại ma túy đang gây nhiều hệ lụy về sức khỏe và trật tự xã hội.

Trong lĩnh vực quản lý dược, Sở Y tế Thái Nguyên phối hợp với các cơ quan chức năng tăng cường thanh tra, kiểm tra các cơ sở sản xuất, kinh doanh, phân phối thuốc gây nghiện, thuốc hướng thần và tiền chất nhằm kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

Các cơ sở khám chữa bệnh trên địa bàn cũng được yêu cầu thực hiện đúng quy định về quản lý, sử dụng thuốc gây nghiện và thuốc hướng thần; đồng thời nâng cao năng lực chuyên môn trong chẩn đoán và xử trí các trường hợp ngộ độc cấp do ma túy.

Để nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống và kiểm soát ma túy trong thời gian tới, Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Thái Nguyên Tiêu Thị Vân Hạnh cho biết, Sở tiếp tục đẩy mạnh truyền thông phòng, chống ma túy; mở rộng mạng lưới điều trị Methadone; nâng cao chất lượng công tác xác định tình trạng nghiện; tăng cường phối hợp giữa ngành Y tế, lực lượng Công an và chính quyền địa phương trong quản lý người nghiện tại cộng đồng. Đồng thời, tiếp tục huy động nguồn lực, đầu tư cơ sở vật chất, nâng cao năng lực đội ngũ y tế nhằm thực hiện hiệu quả các mục tiêu, góp phần giảm tác hại của ma túy, bảo vệ sức khỏe người dân và giữ vững an ninh, trật tự trên địa bàn.