Tham gia giao thông an toàn không chỉ là đi đúng luật

Tham gia giao thông an toàn

cần chủ động phòng ngừa rủi ro

Không ít người từng rơi vào tình huống bản thân đi đúng phần đường, đúng làn đường, chấp hành đầy đủ tín hiệu giao thông nhưng vẫn phải phanh gấp vì xe máy bất ngờ cắt ngang, ô tô mở cửa thiếu quan sát hoặc người đi bộ sang đường không đúng nơi quy định.

Đó đều là những tình huống rất quen thuộc trên đường phố. Người điều khiển phương tiện không vi phạm quy định nhưng vẫn có thể đối mặt với nguy cơ va chạm chỉ vì một hành động thiếu quan sát hoặc bất cẩn của người khác.

CSGT Đà Nẵng điều tiết giao thông, hướng dẫn người dân tham gia giao thông an toàn trên địa bàn thành phố.

Điều này cho thấy, đi đúng luật là trách nhiệm của mỗi người khi tham gia giao thông. Để tham gia giao thông an toàn, người điều khiển phương tiện còn cần chuẩn bị khả năng ứng phó với những tình huống ngoài dự kiến. Trong nhiều trường hợp, chỉ chậm phản ứng vài giây cũng có thể dẫn đến hậu quả đáng tiếc.

Thực tế, nhiều vụ va chạm xảy ra không phải vì người điều khiển phương tiện thiếu hiểu biết pháp luật mà bởi họ quá tin rằng các phương tiện xung quanh sẽ luôn chấp hành đúng quy định. Khi giả định đó không đúng với thực tế, nguy cơ mất an toàn lập tức xuất hiện.

Đây cũng là lý do các chuyên gia về an toàn giao thông luôn khuyến nghị người dân duy trì tâm thế chủ động khi lưu thông, thay vì chỉ dựa vào quyền ưu tiên hay việc mình đang đi đúng luật. Pháp luật quy định quyền và nghĩa vụ của người tham gia giao thông, còn sự an toàn lại phụ thuộc rất nhiều vào khả năng nhận diện và phòng tránh rủi ro. Hai yếu tố này có mối quan hệ chặt chẽ nhưng không hoàn toàn đồng nhất.

Người dân lưu thông trên tuyến đường đô thị. Chủ động quan sát và giữ khoảng cách giúp giảm nguy cơ va chạm.

Từ thực tế đó, tại chương trình tuyên truyền pháp luật về trật tự, an toàn giao thông tổ chức ở xã Núi Thành, Phòng Cảnh sát giao thông Công an TP Đà Nẵng không chỉ phổ biến các quy định mới mà còn dành nhiều thời gian hướng dẫn người dân kỹ năng quan sát, nhận diện nguy cơ và xử lý tình huống. Đây là những nội dung được nhiều người quan tâm bởi gắn trực tiếp với các tình huống có thể gặp hằng ngày khi lưu thông.

Kỹ năng tự bảo vệ giúp giảm nguy cơ tai nạn

Theo lực lượng CSGT, nhiều vụ tai nạn giao thông không chỉ xuất phát từ hành vi vi phạm của một bên mà còn liên quan đến việc bên còn lại không kịp nhận diện nguy cơ để có phương án xử lý phù hợp.

Điều đó cho thấy, chấp hành đúng quy định của pháp luật mới là điều kiện đầu tiên. Để hạn chế rủi ro khi lưu thông, người điều khiển phương tiện cũng cần hình thành tư duy lái xe phòng vệ, luôn dự liệu khả năng người khác mắc lỗi và dành cho mình đủ thời gian để xử lý.

Một trong những kỹ năng quan trọng là kiểm soát tốc độ và giữ khoảng cách an toàn. Theo khuyến cáo, người điều khiển phương tiện nên áp dụng nguyên tắc "3 giây", tức duy trì khoảng cách với xe phía trước đủ để đếm ít nhất ba giây trong điều kiện lưu thông bình thường. Trên đường cao tốc, khoảng cách cần tuân thủ theo biển báo và tốc độ cho phép, đồng thời luôn quan sát gương chiếu hậu trước khi chuyển làn.

Bên cạnh đó, lực lượng CSGT cũng lưu ý kỹ năng sử dụng chân ga và chân phanh đúng cách. Khi không cần tăng tốc, người lái nên đưa chân phải về vị trí sẵn sàng trên bàn đạp phanh thay vì tiếp tục đặt trên chân ga. Thói quen này giúp rút ngắn thời gian phản ứng khi xuất hiện chướng ngại vật hoặc phương tiện cắt ngang, đồng thời hạn chế nguy cơ đạp nhầm chân ga trong tình huống khẩn cấp.

Một kỹ năng khác thường bị xem nhẹ là quan sát gương chiếu hậu và kiểm tra điểm mù. Trước khi chuyển làn, rẽ hoặc lùi xe, người điều khiển phương tiện không chỉ nhìn gương mà còn nên liếc nhanh vào khu vực điểm mù để phát hiện xe máy hoặc xe đạp đang di chuyển phía sau. Đây là thao tác chỉ mất vài giây nhưng có thể phòng tránh nhiều vụ va chạm.

CSGT Đà Nẵng hướng dẫn người dân tham gia giao thông an toàn trong quá trình điều tiết giao thông trên địa bàn thành phố.

Tham gia giao thông an toàn bắt đầu từ những thói quen nhỏ

Đối với các giao lộ hoặc đoạn đường cong, việc giảm tốc độ và quan sát từ sớm cũng rất quan trọng, kể cả khi đang có tín hiệu đèn xanh hoặc lưu thông trên tuyến đường ưu tiên. Trong thực tế, không ít vụ tai nạn xảy ra vì người điều khiển phương tiện tăng tốc ngay khi có quyền đi trước mà không lường trước khả năng phương tiện khác vượt đèn đỏ hoặc chuyển hướng đột ngột.

Ngay cả khi gặp vật nuôi trên đường, người điều khiển phương tiện cũng cần bình tĩnh giảm tốc độ và lựa chọn hướng tránh phù hợp, áp dụng nguyên tắc "chó tránh đuôi, bò tránh đầu". Theo kinh nghiệm xử lý tình huống, nên tránh lao cắt đầu vật nuôi vì chúng thường có xu hướng chạy thẳng về phía trước khi hoảng sợ.

Trong điều kiện giao thông đông đúc, người điều khiển phương tiện cũng nên lường trước những tình huống như xe phía trước phanh gấp để tránh chướng ngại vật, xe máy chuyển hướng đột ngột không bật tín hiệu, ô tô mở cửa sát làn xe máy hoặc trẻ nhỏ bất ngờ chạy từ trong hẻm ra. Đây đều là những tình huống không hiếm gặp và nếu phát hiện sớm, người lái sẽ có thêm thời gian để xử lý.

Nhiều tài xế có kinh nghiệm luôn giữ cho mình một nguyên tắc khi cầm lái: không điều khiển phương tiện theo điều mình kỳ vọng người khác sẽ làm, mà theo điều có thể xảy ra. Chính sự chủ động này giúp họ bình tĩnh hơn trước các tình huống bất ngờ và giảm đáng kể nguy cơ va chạm.

Người dân lưu thông trên tuyến đường đô thị. Chủ động quan sát và giữ khoảng cách giúp giảm nguy cơ va chạm.

Theo lực lượng CSGT, chấp hành nghiêm quy định của pháp luật vẫn là nền tảng của tham gia giao thông an toàn. Tuy nhiên, kỹ năng quan sát, phán đoán và phòng ngừa rủi ro cũng quan trọng không kém. Những kỹ năng này không thay thế việc tuân thủ pháp luật mà giúp người điều khiển phương tiện giảm nguy cơ trở thành nạn nhân của những hành vi vi phạm từ người khác.

Quan trọng hơn, mục tiêu của mỗi chuyến đi không phải là chứng minh ai đúng, ai sai sau một vụ va chạm, mà là trở về nhà an toàn. Việc xác định trách nhiệm là cần thiết để xử lý theo quy định của pháp luật, nhưng không thể bù đắp những tổn thất về sức khỏe, tính mạng hoặc tài sản nếu tai nạn đã xảy ra.

Đi đúng luật là điều kiện bắt buộc. Nhưng để tham gia giao thông an toàn, mỗi người cần kết hợp giữa ý thức chấp hành pháp luật với kỹ năng tự bảo vệ và khả năng phòng ngừa rủi ro. Chính những thói quen tưởng chừng rất nhỏ như giảm tốc trước giao lộ, giữ khoảng cách an toàn hay kiểm tra điểm mù có thể trở thành yếu tố quyết định giúp mỗi hành trình kết thúc an toàn.