Thầm lặng 'gác sóng' trong kỷ nguyên số

Đại úy Nguyễn Văn Luận (bìa trái) chỉ huy kíp trực trên hệ thống trinh sát điện tử hiện đại

Bản lĩnh người lính thời đại số

Trong chiến tranh hiện đại, không gian điện từ ngày càng trở thành một mặt trận đặc biệt. Trinh sát, kiểm soát trường điện từ, bảo đảm an toàn thông tin và sẵn sàng thực hiện các biện pháp tác chiến điện tử là những nhiệm vụ đòi hỏi trình độ chuyên môn cao, khả năng xử trí linh hoạt và sự chính xác đến từng chi tiết.

Với cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn Tác chiến điện tử 97, đó là công việc diễn ra thường xuyên, âm thầm nhưng không được phép chủ quan. Đơn vị luôn duy trì nghiêm chế độ trực sẵn sàng chiến đấu; tổ chức huấn luyện theo phương châm "Thuần thục khí tài, sẵn sàng cơ động, giám sát mục tiêu, chế áp hiệu quả, tuyệt đối an toàn", từng bước làm chủ các loại khí tài, nhất là khí tài mới.

Trong không gian yên tĩnh của Trạm Trinh sát gây nhiễu sóng cực ngắn, đại úy Nguyễn Văn Luận, Trạm trưởng, cùng đồng đội bắt đầu mỗi ca trực bằng những tín hiệu liên tục xuất hiện trên màn hình. Những âm thanh điện tử tưởng như đơn điệu lại chứa đựng nhiều thông tin cần được nhận biết, phân tích và đánh giá chính xác. "Có những tín hiệu chỉ xuất hiện trong vài giây trên màn hình phân tích phổ nhưng nếu không bắt kịp, có thể bỏ lỡ thời cơ. Điều quan trọng không chỉ là kỹ thuật, mà còn là bản lĩnh, sự kiên trì, tinh thần trách nhiệm và khả năng tập trung cao độ", đại úy Nguyễn Văn Luận chia sẻ.

Đại úy Nguyễn Văn Luận (bìa trái) dự lễ tuyên dương Gương mặt trẻ tiêu biểu toàn quân năm 2025

Trên "mặt trận không tiếng súng", mỗi tín hiệu được phát hiện đúng lúc, mỗi nhiệm vụ được hoàn thành an toàn đều là kết quả của những giờ phút căng thẳng, tập trung cao độ. Đó cũng là lý do những người lính tác chiến điện tử luôn phải rèn luyện để vừa giỏi chuyên môn, vừa vững vàng về bản lĩnh, sẵn sàng xử trí chính xác trước mọi tình huống.

Trên cương vị Trạm trưởng, đại úy Nguyễn Văn Luận không chỉ trực tiếp thực hiện nhiệm vụ mà còn tổ chức, điều hành các ca, kíp trực chặt chẽ, khoa học. Mỗi năm, anh chỉ huy và tham gia trực, phân tích gần 5.000 lượt tần số, phát hiện, bổ sung gần 700 tần số mới vào hệ thống dữ liệu. Anh cũng trực tiếp chỉ huy, tham gia bảo đảm an ninh, an toàn cho nhiều sự kiện quan trọng của Đảng, Nhà nước, Quân đội và Quân khu trên địa bàn.

Khi trí tuệ trở thành "vũ khí"

Đằng sau những ca trực là quá trình tự học, tự nghiên cứu không ngừng. Với đại úy Nguyễn Văn Luận, làm chủ khí tài không chỉ dừng ở việc sử dụng thành thạo mà còn phải tìm cách khai thác hiệu quả hơn, phù hợp hơn với yêu cầu nhiệm vụ. Từ thực tiễn công tác, anh đã nghiên cứu nhiều sáng kiến, giải pháp hỗ trợ huấn luyện, nâng cao khả năng làm chủ khí tài tác chiến điện tử và ứng dụng công nghệ vào hoạt động của đơn vị. Những ý tưởng xuất phát từ công việc hằng ngày đã từng bước trở thành các sáng kiến có giá trị thực tiễn.

Nổi bật là sáng kiến "Hệ thống điều khiển anten gây nhiễu GN 481" đạt giải Nhì Hội thi sáng kiến cải tiến kỹ thuật toàn quân năm 2024; sáng kiến "Ứng dụng phát thanh nội bộ" đạt giải Khuyến khích Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo trong Quân đội năm 2024. Anh cũng đạt Giải Nhì sáng kiến cải tiến kỹ thuật cấp Quân khu năm 2023 và Giải Nhì cấp toàn quân năm 2024. Ba năm liên tiếp 2023-2025, đại úy Nguyễn Văn Luận đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở. Đặc biệt, năm 2025, anh được bình chọn là một trong 10 Gương mặt trẻ tiêu biểu toàn quân.

Các sáng kiến do cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn làm chủ đề tài được áp dụng vào thực tế huấn luyện tại đơn vị

Không chỉ có Nguyễn Văn Luận, phong trào nghiên cứu, sáng tạo ở Tiểu đoàn 97 đang trở thành động lực nâng cao chất lượng thực hiện nhiệm vụ. Đơn vị có nhiều sáng kiến được ghi nhận, như: "Việt hóa phần mềm điều khiển khí tài AJAS 5408" của đại úy quân nhân chuyên nghiệp Đàm Quang Đạt đạt giải Nhì Hội thi sáng kiến cải tiến kỹ thuật cấp Quân khu năm 2021; "Thiết bị tấn công giả mạo tín hiệu GPS" của thiếu tá Vũ Mạnh Tuấn đạt loại A Hội thi sáng kiến cải tiến kỹ thuật cấp Quân khu năm 2024. Riêng năm 2025, Tiểu đoàn có 8 sáng kiến tham gia Hội thi sáng kiến, cải tiến kỹ thuật cấp Quân khu; nhiều sáng kiến được ứng dụng trực tiếp trong huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và bảo đảm an ninh, an toàn.

Thiếu tá Vũ Hữu Đủ, Chính trị viên Tiểu đoàn 97 nhận xét: Đại úy Nguyễn Văn Luận và các cán bộ, chiến sĩ trẻ ở đơn vị có sáng kiến tiêu biểu thời gian qua đều có bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thần trách nhiệm cao, tác phong khoa học, chủ động và sáng tạo. Những nhiệm vụ khó, phức tạp đều được các đồng chí nỗ lực hoàn thành tốt, góp phần tạo nên hình ảnh người sĩ quan trẻ giàu tiềm năng, luôn sẵn sàng nhận và hoàn thành nhiệm vụ.

Giữ bình yên từ những điều ít người nhìn thấy

Góp phần vào thành công của đơn vị, năm 2025, Tiểu đoàn Tác chiến điện tử 97 đã thực hiện hơn 6.400 lượt trinh sát tần số, triển khai hiệu quả nhiệm vụ trinh sát điện tử, kiểm soát trường điện từ và tham gia bảo vệ điện tử hơn 103 hội nghị, sự kiện quan trọng trên địa bàn Quân khu 7 và đất nước. Những con số ấy cho thấy khối lượng công việc lớn phía sau mỗi nhiệm vụ bảo đảm an ninh, an toàn. Nhưng với những người lính tác chiến điện tử, đó chỉ là một phần của công việc thường ngày.

Để bộ đội yên tâm gắn bó với đơn vị, cấp ủy, chỉ huy Tiểu đoàn còn chú trọng thực hiện tốt chính sách hậu phương Quân đội, thường xuyên thăm hỏi, động viên quân nhân và gia đình có hoàn cảnh khó khăn; tổ chức các hoạt động chăm lo đời sống tinh thần cho cán bộ, chiến sĩ. Đơn vị cũng tích cực phối hợp với cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương tham gia các hoạt động dân vận, chung sức xây dựng nông thôn mới, chăm lo hộ gia đình khó khăn, vệ sinh môi trường và tổ chức hoạt động cho thiếu nhi. Những việc làm giản dị ấy góp phần củng cố tình đoàn kết quân dân, tạo điểm tựa để cán bộ, chiến sĩ an tâm thực hiện nhiệm vụ.

Giữa nhịp chuyển động không ngừng của kỷ nguyên số, những người lính Tiểu đoàn Tác chiến điện tử 97 vẫn ngày đêm lặng lẽ bên "trận địa sóng". Họ luôn có mặt ở những vị trí đòi hỏi sự chính xác, tỉnh táo và trách nhiệm cao nhất. Phía sau mỗi sự kiện được bảo đảm an toàn, mỗi tín hiệu được kiểm soát, mỗi nguy cơ được nhận diện từ sớm, là những ca trực lặng thầm và những con người bền bỉ với nhiệm vụ.

Không tiếng súng, không ánh hào quang nhưng trên "mặt trận" điện từ, họ vẫn ngày đêm canh giữ. Những người lính thầm lặng "gác sóng" đang góp phần dựng nên một "lá chắn vô hình", bảo vệ bình yên từ sớm, từ xa trong thời đại số.