Thanh toán không dùng tiền mặt trong y tế: Tiện lợi cho người dân, minh bạch cho hệ thống
Thanh toán không dùng tiền mặt trong y tế không chỉ tạo thuận lợi cho người bệnh, mà còn góp phần minh bạch hóa quản lý tài chính...
Thanh toán viện phí ngày càng được số hóa
Những năm gần đây, cùng với chủ trương chuyển đổi số quốc gia, ngành y tế đã tích cực triển khai các giải pháp thanh toán không dùng tiền mặt tại các cơ sở khám, chữa bệnh. Từ hình thức thanh toán truyền thống bằng tiền mặt, nhiều bệnh viện đã chuyển sang áp dụng đa dạng phương thức hiện đại như quét mã QR, thanh toán qua thẻ ngân hàng, ví điện tử hay tích hợp trên các ứng dụng khám chữa bệnh.
Theo báo cáo của Bộ Y tế, kết quả khảo sát 828 cơ sơ khám chữa bệnh gồm: đa khoa, chuyên khoa, trạm y tế, y tế dự phòng, chăm sóc sức khỏe ban đầu... cho thấy 95% đơn vị được khảo sát đã triển khai kết hợp cả thanh toán bằng tiền mặt và không dùng tiền mặt.

Những năm gần đây, cùng với chủ trương chuyển đổi số quốc gia, ngành y tế đã tích cực triển khai các giải pháp thanh toán không dùng tiền mặt tại các cơ sở khám, chữa bệnh. Ảnh: Thái Bình
Việc thanh toán không dung tiền mặt được thực hiện qua phương thức: quét mã QR, chuyển khoản tài khoản, thẻ ghi nợ/thẻ tín dụng, ứng dụng trực tuyến và dịch vụ công quốc gia. Trong đó, thanh toán bằng quét mã QR chiếm gần 89%, qua chuyển khoản tài khoản hơn 84%.
Tại một số bệnh viện tuyến Trung ương như Bạch Mai, Việt Đức, Nhi Trung ương, Phụ sản Trung ương, K, E, Tai mũi họng Trung ương, Răng Hàm Mặt Trung ương, Mắt Trung ương, Chợ Rẫy, Thống Nhất, Đại học Y Dược TP Hồ Chí Minh... và một số bệnh viện tuyến tỉnh, tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt đã đạt mức cao, có đơn vị ghi nhận trên 70–90% giao dịch viện phí được thực hiện qua phương thức điện tử. Đây là con số cho thấy sự thay đổi rõ rệt trong thói quen của người bệnh cũng như nỗ lực của các cơ sở y tế trong việc cải tiến quy trình phục vụ.
Tại Hà Nội, thực hiện Đề án 06 của Chính phủ, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và các chương trình, kế hoạch của UBND thành phố Hà Nội về đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số, thời gian qua Sở Y tế Hà Nội đã chỉ đạo, triển khai đồng bộ việc thanh toán viện phí không dùng tiền mặt tại các cơ sở y tế công lập trên địa bàn Thành phố.
Tại nhiều bệnh viện như Thanh Nhàn, đa khoa Xanh pôn, đa khoa Đức Giang, Nhi Hà Nội... việc mở rộng thanh toán viện phí qua mã QR và các phương thức điện tử góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính, nâng cao tính công khai, minh bạch trong quản lý tài chính y tế, đồng thời tạo thuận lợi cho người dân trong quá trình khám, chữa bệnh.
Không chỉ dừng ở các đô thị lớn, xu hướng này đang dần lan tỏa xuống tuyến cơ sở. Nhiều bệnh viện, trung tâm y tế, phòng khám đa khoa khu vực... đã triển khai đồng bộ hệ thống thanh toán điện tử, liên thông với phần mềm quản lý bệnh viện, giúp giảm thiểu sai sót trong thu chi, đồng thời rút ngắn đáng kể thời gian làm thủ tục cho người dân.
Thuận lợi hơn cho người bệnh, hiệu quả hơn trong quản lý
Thực tế cho thấy, thay vì phải xếp hàng chờ đợi tại quầy thu ngân, người bệnh có thể hoàn tất thanh toán chỉ trong vài thao tác đơn giản trên điện thoại. Điều này đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh lượng bệnh nhân ngày càng tăng, góp phần giảm áp lực cho nhân viên y tế và cải thiện trải nghiệm của người bệnh.
Trong bối cảnh nhu cầu khám, chữa bệnh của người dân ngày càng tăng, cải tiến quy trình tiếp đón và thanh toán viện phí được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng phục vụ. Theo đó, nhiều bệnh viện trên cả nước đã từng bước triển khai đồng bộ hình thức thanh toán viện phí không dùng tiền mặt tại các khu vực thu phí, khoa, phòng chuyên môn, cho phép người bệnh và người nhà thanh toán nhanh chóng thông qua các ứng dụng ngân hàng, ví điện tử phổ biến trên thiết bị thông minh.

Thanh toán không dùng tiền mặt tại Bệnh viện Bạch Mai. Ảnh: Kim Long
Thực tế cho thấy, thanh toán không dùng tiền mặt không chỉ mang lại tiện ích cho người bệnh mà còn giúp nâng cao hiệu quả quản lý trong các cơ sở y tế. Việc số hóa các giao dịch tài chính giúp các bệnh viện dễ dàng theo dõi, kiểm soát dòng tiền, hạn chế sai sót và tăng tính minh bạch.
Đối với người bệnh, lợi ích dễ nhận thấy nhất là sự thuận tiện. Người dân không cần chuẩn bị tiền mặt, không lo thiếu tiền lẻ hay phải di chuyển nhiều lần giữa các khu vực trong bệnh viện. Đặc biệt, trong những trường hợp cấp cứu hoặc cần xử lý nhanh, thanh toán điện tử giúp tiết kiệm thời gian quý báu.
Ở góc độ quản lý, việc áp dụng thanh toán số còn góp phần giảm tải cho bộ phận thu ngân, tối ưu hóa nguồn nhân lực và hạn chế các rủi ro liên quan đến tiền mặt. Đồng thời, dữ liệu thanh toán được lưu trữ và kết nối với hệ thống quản lý giúp nâng cao hiệu quả điều hành và ra quyết định.
Qua quá trình triển khai, hình thức thanh toán viện phí qua mã QR đã mang lại hiệu quả rõ rệt tại nhiều cơ sở y tế. Tỷ lệ người bệnh lựa chọn thanh toán không dùng tiền mặt ngày càng tăng, góp phần giảm áp lực cho các quầy thu phí truyền thống, rút ngắn thời gian chờ đợi, đặc biệt trong các khung giờ cao điểm. Thời gian thanh toán được rút ngắn đáng kể, tạo sự thuận tiện, thoải mái cho người dân khi đến khám, chữa bệnh.
Không chỉ mang lại lợi ích cho người bệnh, thanh toán viện phí không dùng tiền mặt còn là giải pháp thiết thực trong cải cách thủ tục hành chính của ngành y tế. Thông qua hệ thống thanh toán điện tử, các khoản thu được cập nhật chính xác, kịp thời, hạn chế sai sót, tăng cường kỷ cương, kỷ luật tài chính, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý tại các cơ sở y tế công lập.
Thực tiễn triển khai cho thấy, thanh toán viện phí không dùng tiền mặt đã nhận được sự ủng hộ của đông đảo người dân. Phần lớn người bệnh và người nhà đánh giá cao tính nhanh gọn, an toàn, tiện lợi của phương thức thanh toán này, phù hợp với xu thế phát triển của xã hội số và yêu cầu xây dựng chính quyền số, đô thị thông minh của Thủ đô.
