Tháo gỡ tình trạng thiếu lái xe hạng CE, D

Nhiều doanh nghiệp vận tải bằng ô tô đầu kéo, kéo SMRM tại TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Hà Nội, Đà Nẵng… phản ánh, từ tháng 1/2025 đến nay, có khoảng 25 – 30% xe ô tô đầu kéo đỗ ở các bãi xe, không hoạt động do không có lái xe; loại xe ô tô chở người trên 30 chỗ ngồi, xe giường nằm cũng thiếu lái xe và khó tuyển dụng.

Tháo gỡ tình trạng thiếu lái xe hạng CE, D. Ảnh: TTXVN

Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam đã nhiều lần kiến nghị tới Bộ Công an, Bộ Xây dựng, Cục Đường bộ Việt Nam tháo gỡ, khắc phục tình trạng này, khôi phục, duy trì và phát triển lĩnh vực vận tải hàng hóa và hành khách bằng đường bộ.

Do vướng các quy định tại các văn bản pháp luật liên quan về vận tải ô tô, nên không ít lái xe ô tô đầu kéo, kéo RM/SMRM, có giấy phép lái xe (GPLX) hạng FC cũ (CE mới) và loại xe ô tô chở người trên 30 chỗ ngồi, xe giường nằm có GPLX hạng D đã chuyển sang lái xe công trình, xe tải thân liền, taxi... khiến các doanh nghiệp vận tải thiếu hụt nhân lực.

Bên cạnh đó, từ đầu năm 2025 đến nay, nhu cầu người đăng ký học, sát hạch để nâng từ hạng C lên hạng CE và từ hạng D1, D2 lên hạng D khan hiếm tại các cơ sở đào tạo trong cả nước. Theo quy định mới về tăng diện tích sân bãi tập, sát hạch lái xe và kích thước hình của một số bài thi sát hạch, nhiều cơ sở đào tạo và sát hạch lái không đủ diện tích, không có kinh phí đầu tư, nên đã chuyển xuống hạng thấp hơn, không đủ điều kiện đào tạo hạng CE.

Mặt khác, việc tuyển dụng lái xe chuyên nghiệp của các doanh nghiệp kinh doanh vận tải bằng ô tô, đặc biệt là các doanh nghiệp kinh doanh vận tải bằng loại xe ô tô đầu kéo, kéo SMRM, ô tô chở khách trên 30 chỗ ngồi và ô tô giường nằm đang gặp nhiều khó khăn. Thông thường xe ô tô tải chạy đường dài Bắc Nam phải có 2 lái xe, nhưng thực tế hiện nay chỉ có 1 lái xe, không đảm bảo thời gian chạy xe theo quy định.

Thực tế, Luật Trật tự An toàn giao thông đường bộ, Luật Đường bộ và các nghị định, thông tư hướng dẫn hiện nay có một số quy định chưa phù hợp với thực tiễn trên cao tốc, quốc lộ như: Hạn chế tốc độ cho phép lưu thông thấp hơn tốc độ thiết kế khai thác, giảm năng lực lưu thông xe trên đường và tiêu hao nhiều nhiên liệu, biển báo hiệu đường bộ bất hợp lý... gây ức chế cho lái xe, lãng phí thời gian lưu thông. Chưa kể, các quy định về đào tạo, tuổi học viên được cấp GPLX hạng C, CE, D không phù hợp với trình độ, mặt bằng dân trí, sức khỏe, điều kiện cuộc sống, chế tài xử phạt nặng nếu vi phạm... nên chưa khuyến khích học viên đăng ký đào tạo...

Nếu không có lực lượng kế cận, thay thế, khoảng từ 3 – 5 năm tới, lực lượng lái xe hạng CE, D sẽ giảm đến mức báo động, các doanh nghiệp kinh doanh vận tải bằng các loại xe trên sẽ đối mặt với nguy cơ dừng vận hành, phá sản, đứt gẫy chuỗi vận tải đường bộ, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động, chi phí logictics và chuỗi vận tải cung ứng hàng hóa, hành khách.

Trước thực tế trên, Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam kiến nghị Bộ Xây dựng báo cáo Chính phủ, Quốc hội sớm nghiên cứu điều chỉnh, ban hành một số quy định pháp luật tháo gỡ khó khăn về nguồn nhân lực lái xe hạng CE, D. Trong đó, rà soát những bất cập về cách thức, tổ chức giao thông đường bộ để lược bỏ nhưng biển báo gây khó khăn cho lái xe, gây giảm hiệu quả khai thác đường theo thiết kế xây dựng; đồng thời, bổ sung cơ chế phát triển nguồn nhân lực lái xe hạng CE, D vào Đề án “Chiến lược phát triển dịch vụ vận tải đến năm 2035, định hướng đến năm 2050” Bộ Xây dựng đang xây dựng trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Ngoài ra, Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam cũng đề xuất Bộ Xây dựng phối hợp tổ chức hội thảo, đối thoại với các doanh nghiệp vận tải đường bộ về tình trạng thiếu hụt lái xe hạng CE, D để tổng hợp ý kiến phán ánh và nghiên cứu các giải pháp tháo gỡ.