Thí điểm cửa khẩu thông minh, rút ngắn thời gian thông quan tại Móng Cái
Phấn đấu thời gian thông quan dự kiến rút ngắn còn khoảng 4 - 6 giờ, giảm khoảng 30 - 40% chi phí thông quan, chi phí bến bãi, vận chuyển và dịch vụ tại cửa khẩu hai bên.
Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn ký Quyết định số 164/QĐ-TTg ngày 26/1/2026 phê duyệt Đề án thí điểm xây dựng cửa khẩu thông minh tại cặp cửa khẩu quốc tế Móng Cái (Việt Nam) - Đông Hưng (Trung Quốc).
Mục tiêu của Đề án là xây dựng Khu kinh tế cửa khẩu Móng Cái nói riêng và tỉnh Quảng Ninh nói chung sớm trở thành một trong những trung tâm đầu mối về xuất nhập khẩu, thương mại, dịch vụ, du lịch và kinh tế cửa khẩu của vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc. Cửa khẩu quốc tế Móng Cái được định hướng trở thành cửa ngõ quan trọng trong hoạt động thông thương hàng hóa giữa các nước ASEAN với thị trường Trung Quốc và các thị trường khác.
Xây dựng cửa khẩu quốc tế Móng Cái trở thành một trong những “cửa khẩu kiểu mẫu, thông minh, cửa khẩu tiên tiến” dựa trên ứng dụng công nghệ cao, có hệ thống giao thông đường bộ hiện đại kết nối với cảng biển, sân bay.
Cửa khẩu Quốc tế Móng Cái được ví như "cửa ngõ" giao thương quan trọng giữa Việt Nam và Trung Quốc.
Phấn đấu thời gian thông quan dự kiến rút ngắn còn khoảng 4 - 6 giờ, giảm khoảng 30 - 40% chi phí thông quan, chi phí bến bãi, vận chuyển và dịch vụ tại cửa khẩu hai bên. Đến năm 2030 năng lực thông quan tại cửa khẩu quốc tế Móng Cái tăng khoảng 3 lần so với thời điểm hiện tại; bảo đảm dòng chảy hàng hóa thông suốt, hạn chế nguy cơ đứt gãy chuỗi cung ứng khi xảy ra thiên tai hoặc dịch bệnh.
Về phạm vi triển khai, mô hình cửa khẩu thông minh được xây dựng trên cơ sở ứng dụng khoa học công nghệ hiện đại đối với luồng kiểm soát người xuất nhập cảnh tại khu vực cầu Bắc Luân I và luồng kiểm soát phương tiện vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu tại khu vực cầu Bắc Luân II. Mô hình được triển khai trong phạm vi tách biệt khép kín áp dụng đối với một số chủng loại hàng hóa cụ thể trong thời gian thí điểm song song với việc duy trì phương thức giao nhận truyền thống.
Các mặt hàng được lựa chọn thực hiện thông quan theo mô hình cửa khẩu thông minh gồm hàng nông sản (rau, quả), thủy sản đông lạnh, hàng điện tử, linh kiện điện tử của Việt Nam cùng hàng điện tử, linh kiện điện tử xuất khẩu từ Trung Quốc và một số mặt hàng khác phù hợp với mục tiêu của Đề án.
Đề án được triển khai theo 2 giai đoạn. Theo đó, giai đoạn 1 trong năm 2026 tập trung triển khai luồng kiểm soát người xuất nhập cảnh tại cầu Bắc Luân I trên cơ sở hạ tầng hiện có; xây dựng hạ tầng cửa khẩu thông minh tại cầu Bắc Luân II gồm luồng chuyên dụng trang thiết bị cho xe tự hành không người lái IGV (mục tiêu hoạt động 24/7), xây dựng Trung tâm điều hành thông minh (IOC).
Giai đoạn 2 từ năm 2027-2030 tiếp tục mở rộng không gian cửa khẩu, nâng cấp năng lực thông quan, nghiên cứu xây dựng các công trình qua biên giới cùng hệ thống hạ tầng logistics phục vụ mô hình cửa khẩu thông minh.
Thời gian thí điểm Đề án được thực hiện đến hết ngày 31/12/2030.
