Thí điểm luật sư công: 41 người được Bộ Tư pháp cấp Chứng chỉ hành nghề
Sau thời gian triển khai thí điểm, Bộ Tư pháp đã cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư công cho 41 người; các cơ quan có thể sử dụng luật sư công của nhau để giải quyết các vụ việc pháp lý.
Ngày 17/11, Bộ Tư pháp tổ chức Hội thảo tham vấn về việc triển khai thí điểm chế định luật sư công, nhằm đánh giá kết quả bước đầu, nhận diện khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện mô hình mới này.

Bà Đặng Thị Kim Hoa, Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ Tư pháp phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Hoàng Huy
41 người được cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư
Phát biểu khai mạc hội thảo, bà Đặng Thị Kim Hoa, Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp (Bộ Tư pháp), cho biết theo Nghị quyết số 24/2026/QH16, việc thí điểm chế định luật sư công được triển khai tại 8 bộ và 10 địa phương trong thời gian 2 năm.
Ngay sau khi nghị quyết có hiệu lực, Bộ Tư pháp đã chủ động phối hợp với các bộ, ngành, địa phương ban hành kế hoạch, hướng dẫn chuyên môn và từng bước kiện toàn đội ngũ nhân sự luật sư công.
Tuy nhiên, do đây là mô hình hoàn toàn mới trong hệ thống pháp luật và nền hành chính quốc gia, quá trình triển khai bước đầu không tránh khỏi những khó khăn, vướng mắc. Những vấn đề đặt ra liên quan đến nhận thức, cơ chế phối hợp liên ngành, chế độ đãi ngộ cũng như việc phân định ranh giới giữa chức năng, nhiệm vụ của luật sư công với đội ngũ pháp chế hiện hành.
Bộ Tư pháp mong muốn hội thảo trở thành diễn đàn đối thoại thẳng thắn, thực chất, lắng nghe ý kiến từ các cơ quan trực tiếp triển khai thí điểm, qua đó đánh giá tiến độ, kết quả và nguồn lực thực hiện.
Tại báo cáo chuyên đề, bà Trần Thị Nga, đại diện Cục Bổ trợ tư pháp, cho biết đến nay, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư cho 41 trường hợp theo đề nghị của các cơ quan thực hiện thí điểm.
Thời gian tới, các cơ quan tiếp tục rà soát nguồn nhân lực, lựa chọn người đủ điều kiện đề nghị cấp Chứng chỉ. Sau khi được cấp Chứng chỉ, luật sư công phải tham gia lớp bồi dưỡng trước khi được cử thực hiện công việc có tính chất pháp lý tại khu vực nhà nước.
Đối với người chưa đủ điều kiện cấp Chứng chỉ nhưng thuộc diện được giảm thời gian đào tạo hoặc tập sự hành nghề luật sư, các cơ quan chủ động cử đi đào tạo, tập sự theo quy định. Người có nguyện vọng trở thành luật sư công có thể tập sự tại tổ chức hành nghề luật sư hoặc cơ quan, doanh nghiệp quản lý luật sư công.
Trường hợp nguồn nhân lực hiện có chưa đáp ứng yêu cầu, cơ quan thí điểm có thể nghiên cứu tuyển dụng, tiếp nhận luật sư, chuyên gia, nhà khoa học, luật gia có trình độ, kinh nghiệm phù hợp, nhưng phải bảo đảm không làm tăng biên chế được giao.

Bà Trần Thị Nga trình bày báo cáo chuyên đề. Ảnh: Hoàng Huy
18 cơ quan thí điểm có thể sử dụng luật sư công của nhau
Một nội dung đáng chú ý là cơ chế phối hợp, huy động luật sư công giữa các cơ quan thực hiện thí điểm.
Bà Trần Thị Nga cho biết, khi có nhu cầu sử dụng luật sư công của cơ quan khác, đơn vị có thể gửi văn bản đề nghị cơ quan có luật sư công cử người tham gia hoặc đề nghị cơ quan quản lý nhà nước về luật sư công giới thiệu. Như vậy, 18 cơ quan thực hiện thí điểm có thể sử dụng luật sư công của nhau, tạo điều kiện huy động nhân lực theo yêu cầu thực tế.
Đối với những vụ việc có tính chất pháp lý mà đội ngũ luật sư công chưa đáp ứng được yêu cầu, cơ quan thực hiện thí điểm có quyền lựa chọn, ký hợp đồng dịch vụ pháp lý với tổ chức hành nghề luật sư theo quy định của pháp luật về đấu thầu trong trường hợp đặc biệt.
Nghị định số 364/2026/NĐ-CР của Chính phủ (quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Nghị quyết số 24/2026/QH16 của Quốc hội về việc thí điểm thực hiện chế định luật sư công) quy định cụ thể quy trình cử, giới thiệu luật sư công; các trường hợp được từ chối tham gia giải quyết vụ việc; trường hợp được ký hợp đồng dịch vụ pháp lý với tổ chức hành nghề luật sư và trách nhiệm của các bên liên quan.

Toàn cảnh hội thảo. Ảnh: Hoàng Huy
Ưu tiên các vụ án hành chính, tranh chấp quốc tế và dự án trọng điểm
Về định hướng triển khai trong thời gian tới, các cơ quan cần rà soát công việc có tính chất pháp lý thuộc phạm vi nhiệm vụ của luật sư công, ưu tiên phân công tham gia các vụ án hành chính, vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp; tranh chấp quốc tế và tư vấn pháp lý đối với các chương trình, dự án quan trọng, trọng điểm quốc gia hoặc của địa phương.
Căn cứ yêu cầu từng vụ việc và năng lực chuyên môn, các cơ quan thực hiện thí điểm cần chủ động phối hợp, hỗ trợ lẫn nhau, cử luật sư công có chuyên môn, kinh nghiệm phù hợp tham gia khi có yêu cầu.
Đồng thời, tiếp tục rà soát, lựa chọn người có trình độ chuyên môn, kinh nghiệm thực tiễn, đáp ứng tiêu chuẩn để bố trí làm luật sư công. Trước mắt, cần ưu tiên cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan có đủ điều kiện được cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư, bởi tại một số bộ, địa phương, số lượng luật sư công hiện còn ít, chỉ có 1-2 người.
