Thí điểm quản lý án toàn trình: Từ số hóa hồ sơ đến điều hành Tòa án bằng dữ liệu

TANDTC tập huấn triển khai Nền tảng quản lý án toàn trình.

Sáng 5/10, Tòa án nhân dân tối cao khai mạc Hội nghị tập huấn triển khai thí điểm Nền tảng quản lý án toàn trình trong toàn hệ thống TAND.

Đây là bước chuẩn bị trực tiếp cho việc đưa nền tảng vào sử dụng thống nhất, hướng tới quản lý xuyên suốt quá trình giải quyết vụ án, vụ việc, từ tiếp nhận, thụ lý đến giải quyết và các công việc sau xét xử thuộc trách nhiệm của Tòa án.

Theo kế hoạch, thời gian thí điểm dự kiến kéo dài ba tháng, tính từ ngày 1/10/2026. TANDTC sẽ căn cứ kết quả thực tế để xem xét rút ngắn thời gian thí điểm nếu việc triển khai đáp ứng yêu cầu.

Từ ngày 15/10, án mới phải cập nhật ngay khi thụ lý

Một trong những yêu cầu đáng chú ý là từ ngày 15/10/2026, tất cả vụ án, vụ việc thụ lý mới phải được cập nhật trên Nền tảng quản lý án toàn trình ngay khi thụ lý và tiếp tục cập nhật trong suốt quá trình giải quyết.

Đối với các vụ án, vụ việc được thụ lý từ ngày 1/10 đến ngày 14/10/2026 cũng phải được cập nhật để quản lý thống nhất trên nền tảng.

Trong thời gian thí điểm, TAND các cấp thực hiện cập nhật dữ liệu đồng thời trên Phần mềm Quản lý án (QLTA) và Nền tảng quản lý án toàn trình (E-QLTA), bảo đảm thống nhất số lượng vụ án, vụ việc và dữ liệu giữa hai hệ thống.

Việc quản lý toàn trình đặt ra yêu cầu dữ liệu không chỉ được nhập vào hệ thống để phục vụ thống kê mà phải theo sát quá trình xử lý thực tế của từng hồ sơ.

Theo phương thức vận hành được TANDTC định hướng, hai chữ “toàn trình” thể hiện sự liên kết từ tiếp nhận, thụ lý, giải quyết vụ việc đến các nhiệm vụ sau xét xử. Dữ liệu được tổ chức theo nguyên tắc “Tạo lập một lần - Khai thác nhiều lần”, qua đó kế thừa thông tin giữa các giai đoạn và hạn chế nhập liệu lặp lại.

Điều này cũng đồng nghĩa chất lượng dữ liệu trở thành một mắt xích quan trọng trong quá trình giải quyết công việc.

Dữ liệu phải bảo đảm “đúng, đủ, sạch, sống”, phản ánh chính xác hồ sơ, đầy đủ theo yêu cầu nghiệp vụ, hạn chế sai sót, trùng lặp và được cập nhật theo diễn biến xử lý thực tế.

Ông Ngô Hoài Thương - Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin phát biểu tại Hội nghị.

Theo dõi tiến độ, cảnh báo án quá hạn

Nếu số hóa hồ sơ chủ yếu chuyển tài liệu từ dạng giấy sang môi trường điện tử thì quản lý án toàn trình hướng đến phạm vi rộng hơn, sử dụng dữ liệu để phục vụ trực tiếp hoạt động nghiệp vụ và điều hành.

Nền tảng có chức năng theo dõi tiến độ, chỉ tiêu giải quyết theo từng mốc thời gian; cảnh báo thời hạn, giám sát án tạm đình chỉ, án quá hạn; đồng thời hỗ trợ giao việc và phối hợp công tác.

Qua dữ liệu về quá trình giải quyết hồ sơ, lãnh đạo đơn vị có thể nắm tình hình, nhận diện những khâu có nguy cơ chậm tiến độ để điều phối công việc.

Trong mô hình này, Chánh án là trung tâm quản lý, điều hành; Thẩm phán là hạt nhân xử lý nghiệp vụ. Thẩm phán phối hợp với Thư ký, Thẩm tra viên và các bộ phận liên quan trên cùng môi trường làm việc.

Việc cập nhật dữ liệu vì thế gắn trực tiếp với trách nhiệm công vụ của từng cán bộ, công chức. Một hồ sơ được cập nhật thiếu hoặc chậm không chỉ ảnh hưởng đến dữ liệu thống kê mà còn tác động đến khả năng theo dõi tiến độ và chất lượng thông tin phục vụ điều hành.

Ba đợt tập huấn trong tháng 10

Để chuẩn bị nhân lực vận hành nền tảng, TANDTC tổ chức chương trình tập huấn thành ba đợt.

Đợt 1 diễn ra từ ngày 5-8/10 tại TP. Hà Nội; đợt 2 từ ngày 10-13/10 tại Nha Trang, Khánh Hòa; đợt 3 từ ngày 15-20/10 tại trụ sở TAND tối cao.

Đối tượng tập huấn trực tiếp gồm cán bộ, công chức các Tòa Phúc thẩm TAND tối cao, các Vụ Giám đốc kiểm tra, Văn phòng TANDTC, TAND các tỉnh, thành phố và TAND khu vực được cử tham gia. Lãnh đạo, cán bộ, công chức các đơn vị trong hệ thống TAND cũng tham gia tập huấn trực tuyến.

Trước khi tham gia, cán bộ, công chức được yêu cầu nghiên cứu tài liệu, truy cập nền tảng và tự thực hành. Quá trình tập huấn tập trung giải đáp những vướng mắc phát sinh từ thực tế sử dụng và tiếp nhận ý kiến góp ý để tiếp tục hoàn thiện hệ thống.

TANDTC yêu cầu Thủ trưởng các đơn vị, Chánh án TAND các cấp trực tiếp chỉ đạo việc triển khai; thường xuyên kiểm tra tiến độ cập nhật, chất lượng dữ liệu và việc tạo lập hồ sơ điện tử.

Cục Công nghệ thông tin được giao chủ trì hướng dẫn sử dụng nền tảng, tổng hợp những khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp trong quá trình thí điểm.

Từ một hồ sơ điện tử đến một hệ thống quản lý án toàn trình là bước chuyển từ số hóa tài liệu sang tổ chức công việc trên dữ liệu. Hiệu quả của quá trình này vì thế không chỉ phụ thuộc vào nền tảng công nghệ, mà còn nằm ở chất lượng dữ liệu và cách mỗi cán bộ, công chức sử dụng dữ liệu trong hoạt động nghiệp vụ hằng ngày.

Khi thông tin được cập nhật xuyên suốt, tiến độ được theo dõi và các nguy cơ quá hạn được cảnh báo, dữ liệu có thể trở thành công cụ hỗ trợ quản lý, điều hành và giải quyết vụ việc. Đây cũng là một trong những nền tảng để từng bước hình thành phương thức làm việc số và xây dựng Tòa án điện tử phục vụ người dân.