Thị trường tài sản mã hóa: Tăng tốc hoàn thiện điều kiện, củng cố an toàn nền tảng để khai mở

Cùng với việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, các doanh nghiệp đang đẩy nhanh quá trình chuẩn bị về vốn, hạ tầng công nghệ và an toàn hệ thống thông tin để tham gia thí điểm thị trường tài sản mã hóa. Những chuyển động này được kỳ vọng tạo nền tảng cho thị trường vận hành minh bạch, an toàn, đồng thời nâng cao khả năng quản lý, giám sát và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư.

Doanh nghiệp tăng tốc hoàn thiện điều kiện cấp phép

Quá trình chuẩn bị triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam đang ghi nhận những chuyển động tích cực từ phía doanh nghiệp. Bên cạnh việc tăng vốn điều lệ, đầu tư hạ tầng công nghệ và hoàn thiện quy trình nghiệp vụ, một số đơn vị đã công bố hoàn tất thẩm định an toàn hệ thống thông tin cấp độ 4, một trong những điều kiện quan trọng để tham gia thị trường theo quy định.

Theo Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 9/9/2025 của Chính phủ về triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam, tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa phải đáp ứng các điều kiện chặt chẽ về vốn điều lệ, cơ cấu cổ đông, nhân sự, hạ tầng công nghệ và an toàn hệ thống thông tin. Trong đó, vốn điều lệ tối thiểu được quy định ở mức 10.000 tỷ đồng, đồng thời hệ thống công nghệ thông tin phải đáp ứng tiêu chuẩn an toàn cấp độ 4.

Nâng cao năng lực quản trị rủi ro và bảo đảm an toàn hệ thống là những yếu tố quan trọng trong quá trình chuẩn bị vận hành thị trường tài sản mã hóa. Ảnh: Shutterstock

Nâng cao năng lực quản trị rủi ro và bảo đảm an toàn hệ thống là những yếu tố quan trọng trong quá trình chuẩn bị vận hành thị trường tài sản mã hóa. Ảnh: Shutterstock

Ngày 22/10/2026, Công ty cổ phần Sàn giao dịch Tài sản mã hóa Việt Nam Thịnh Vượng (CAEX) cho biết Cục An ninh mạng (Bộ Công an) đã thẩm định và đồng ý với đề xuất cấp tiêu chuẩn an toàn hệ thống thông tin cấp độ 4 của doanh nghiệp. Theo CAEX, để đáp ứng yêu cầu này, doanh nghiệp đã đầu tư xây dựng hệ thống giao dịch và khớp lệnh, lưu ký tài sản mã hóa, quản lý ví nóng, ví lạnh và cơ chế bảo mật khóa mật mã. Về nguồn lực tài chính, CAEX cho biết đã hoàn tất nâng vốn điều lệ lên 10.000 tỷ đồng.

Bên cạnh CAEX, một số doanh nghiệp khác cũng đang tích cực chuẩn bị các điều kiện để tham gia thí điểm thị trường tài sản mã hóa. Quá trình chuẩn bị tập trung vào việc tăng cường năng lực tài chính, đầu tư hạ tầng công nghệ, xây dựng hệ thống lưu ký và bảo vệ tài sản khách hàng, đồng thời hoàn thiện quy trình quản trị rủi ro, kiểm soát nội bộ và các thủ tục liên quan theo quy định.

Những bước chuẩn bị này cho thấy sự quan tâm của doanh nghiệp đối với lĩnh vực tài sản mã hóa. Tuy nhiên, việc đáp ứng các yêu cầu về vốn và an toàn hệ thống thông tin mới chỉ là một phần trong tổng thể điều kiện cấp phép. Các tổ chức dự kiến cung cấp dịch vụ vẫn phải hoàn thiện đầy đủ các điều kiện và được cơ quan có thẩm quyền cấp phép trước khi chính thức hoạt động.

Kiểm soát rủi ro ngay từ giai đoạn đầu

Song song với quá trình chuẩn bị của doanh nghiệp, việc hoàn thiện cơ chế quản lý, giám sát và bảo vệ nhà đầu tư đang trở thành yêu cầu quan trọng đối với thị trường tài sản mã hóa.

Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) Bùi Hoàng Hải cho biết, với việc ban hành Luật Công nghiệp công nghệ số năm 2025 và Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP, Việt Nam đang từng bước phát triển và hoàn thiện khuôn khổ quản lý đối với lĩnh vực tài sản mã hóa.

Tăng cường phối hợp quản lý rủi ro xuyên biên giới

Thị trường tài sản mã hóa có đặc điểm giao dịch liên tục, khả năng luân chuyển tài sản nhanh và không bị giới hạn bởi biên giới quốc gia. Điều này đặt ra yêu cầu tăng cường phối hợp giữa cơ quan quản lý, tổ chức cung cấp dịch vụ và các đơn vị có liên quan trong nhận diện, xử lý rủi ro. Đặc biệt, việc tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế về phòng, chống rửa tiền, trao đổi thông tin và phối hợp xử lý giao dịch bất thường có ý nghĩa quan trọng. Đây cũng là những vấn đề cần được quan tâm khi Việt Nam triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa.

Theo ông Bùi Hoàng Hải, việc cập nhật xu hướng quốc tế, tìm hiểu các mô hình triển khai thực tế và nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ cán bộ quản lý có ý nghĩa quan trọng, giúp các cơ quan chức năng chủ động nhận diện, đánh giá những sản phẩm, dịch vụ và phương thức hoạt động mới của thị trường.

Lãnh đạo UBCKNN cho rằng, cách tiếp cận của mỗi quốc gia đối với thị trường tài sản mã hóa phụ thuộc vào đặc điểm hệ thống pháp luật, cấu trúc thị trường tài chính, mức độ phát triển của hạ tầng công nghệ và mục tiêu quản lý. Do đó, việc nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế cần gắn với điều kiện thực tiễn, chú trọng đánh giá rủi ro và rút ra bài học từ quá trình vận hành.

Đặc biệt, đối với những hoạt động có yếu tố xuyên biên giới, yêu cầu tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế, phòng, chống rửa tiền, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý và thúc đẩy hợp tác công - tư là những vấn đề cần được quan tâm.

Ở góc độ an toàn thị trường, ông Phan Đức Trung - Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam cho rằng, các sự cố an ninh tại những sàn giao dịch tài sản mã hóa lớn trên thế giới đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với hoạt động quản trị và bảo vệ tài sản khách hàng.

Từ phân tích của chương trình truy vết ChainTracer về vụ việc xảy ra tại Binance cuối tháng 10/2026, ông Trung nhận định, rủi ro không còn chỉ tập trung ở hạ tầng mạng hay máy chủ mà còn nằm ở cơ chế quản lý quyền ký và phê duyệt giao dịch. Việc kiểm soát chủ thể có quyền ký, phạm vi ủy quyền, hạn mức giao dịch và khả năng phát hiện các thao tác bất thường có ý nghĩa quan trọng đối với an toàn tài sản.

Theo ông Trung, Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP đã đặt ra yêu cầu cao về an toàn hệ thống thông tin cấp độ 4 đối với tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa. Tuy nhiên, những rủi ro trong hoạt động lưu ký và giao dịch quốc tế cho thấy việc đáp ứng tiêu chuẩn an toàn thông tin mới là điều kiện cần, chưa phải điều kiện đủ.

Từ đó, ông đề xuất các sàn giao dịch thí điểm và cơ quan quản lý cần quan tâm thêm đến những chuẩn mực an toàn trong vận hành, như giới hạn lượng tài sản lưu giữ tại ví nóng, áp dụng cơ chế ký giao dịch nhiều bên, giám sát giao dịch trên blockchain theo thời gian thực và tự động ngừng chuyển tài sản vào những ví có dấu hiệu bị xâm nhập. Đồng thời, cần nghiên cứu cơ chế bảo vệ người dùng với nguồn lực tài chính tương xứng.

Hoàn thiện cơ chế công bố thông tin, tăng cường giám sát thị trường tài sản mã hóa

Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 165/2026/TT-BTC, quy định chế độ báo cáo, công bố thông tin trên thị trường tài sản mã hóa. Quy định mới được kỳ vọng góp phần nâng cao tính minh bạch, tăng cường giám sát hoạt động của các tổ chức cung cấp dịch vụ và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư. Theo quy định, các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa, tổ chức phát hành và các chủ thể có liên quan phải thực hiện trách nhiệm báo cáo, công bố thông tin theo từng loại hình hoạt động. Trong đó, tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa phải công bố thông tin định kỳ về báo cáo tài chính năm đã được kiểm toán, báo cáo tài chính bán niên được soát xét và các thông tin bất thường theo quy định. Đáng chú ý, Thông tư yêu cầu công bố thông tin hằng ngày về tình hình giao dịch tài sản mã hóa, bao gồm các loại tài sản được phép giao dịch, giá trị, khối lượng giao dịch và biến động giá. Việc công khai những thông tin này được kỳ vọng giúp nhà đầu tư có thêm cơ sở theo dõi diễn biến thị trường, đồng thời nâng cao trách nhiệm minh bạch của tổ chức cung cấp dịch vụ. Bên cạnh nghĩa vụ công bố thông tin, doanh nghiệp còn phải thực hiện chế độ báo cáo với cơ quan quản lý về hoạt động giao dịch, lưu ký tài sản mã hóa, quản lý tài sản khách hàng và các vụ việc có dấu hiệu vi phạm. Thông tư cũng quy định chế độ báo cáo đánh giá tuân thủ, tập trung vào việc duy trì điều kiện cấp phép, bảo vệ tài sản khách hàng, giám sát giao dịch, phòng, chống rửa tiền và bảo đảm an ninh, an toàn hệ thống.

Tấn Minh

Nguồn Thời báo Tài chính: https://thoibaotaichinhvietnam.vn/thi-truong-tai-san-ma-hoa-tang-toc-hoan-thien-dieu-kien-cung-co-an-toan-nen-tang-de-khai-mo-207026.html