Thiết lập chuẩn tham chiếu mới cho ngành quỹ

Chiều 22/9, tại Hà Nội, Chương trình Xếp hạng Quỹ đầu tư chứng khoán tại Việt Nam năm 2026 (Vietnam Fund Awards 2026 - VFA 2026) diễn ra với sự tham dự của đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia và các tổ chức trong ngành.

Chương trình do Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC), Báo Tài chính - Đầu tư và Công ty CP FiinGroup đồng tổ chức, dưới sự bảo trợ của Bộ Tài chính.

Chủ tịch HĐTV VSDC Nguyễn Sơn phát biểu khai mạc chương trình. Ảnh: Chí Cường

Phát biểu khai mạc, Chủ tịch HĐTV VSDC Nguyễn Sơn cho rằng việc thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp là một cột mốc quan trọng, ghi nhận những nỗ lực của Chính phủ, cơ quan quản lý và các thành viên thị trường trong nhiều năm qua.

Trong bối cảnh dòng vốn quốc tế được kỳ vọng gia tăng sau nâng hạng, việc có một chuẩn tham chiếu minh bạch, đáng tin cậy cho ngành quỹ càng trở nên cần thiết. Đây cũng là cơ sở để nhà đầu tư có thêm thông tin trong đánh giá và lựa chọn sản phẩm quỹ, ông Sơn phát biểu.

VFA 2026 được triển khai trong khuôn khổ Đề án tái cấu trúc cơ sở nhà đầu tư và phát triển ngành Quỹ theo Quyết định số 3168/QĐ-BTC năm 2025 của Bộ trưởng Bộ Tài chính, với sự chấp thuận của Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Sau 30 năm xây dựng và phát triển, thị trường chứng khoán Việt Nam từng bước trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn của nền kinh tế. Cùng với thị trường, ngành quản lý quỹ cũng có những bước phát triển về quy mô.

Tính đến cuối tháng 6/2026, Việt Nam có 43 công ty quản lý quỹ và 141 quỹ đầu tư chứng khoán. Tổng giá trị tài sản của các quỹ đầu tư đạt khoảng 93 nghìn tỷ đồng, tương đương gần 3,6 tỷ USD. Nếu tính cả danh mục ủy thác đầu tư, tổng tài sản do các công ty quản lý quỹ quản lý đạt khoảng 846 nghìn tỷ đồng, tương đương 32,5 tỷ USD.

Chủ tịch HĐTV VSDC cho rằng, để ngành quỹ tiếp tục phát huy vai trò trong thị trường vốn, cần có công cụ tham chiếu khách quan, minh bạch và đáng tin cậy giúp nhà đầu tư đánh giá, lựa chọn quỹ.

Từ yêu cầu này, VSDC phối hợp khởi xướng Chương trình Xếp hạng Quỹ đầu tư Chứng khoán tại Việt Nam. Chương trình đánh giá và vinh danh các quỹ trên cơ sở dữ liệu, phương pháp luận chuẩn hóa, có tham khảo kinh nghiệm quốc tế và quy trình đánh giá độc lập, qua đó góp phần nâng cao tính minh bạch và chuẩn mực của ngành quản lý quỹ.

Toàn cảnh chương trình. Ảnh: Chí Cường

Chương trình được xây dựng trên bốn trụ cột gồm: tạo lập chuẩn tham chiếu khách quan, minh bạch cho ngành Quỹ; thúc đẩy dòng vốn đầu tư dài hạn và tăng trưởng bền vững; kết nối hệ sinh thái ngành Quỹ; ghi nhận, vinh danh các quỹ hoạt động hiệu quả và có đóng góp tích cực cho thị trường.

VFA được xây dựng trên nền tảng dữ liệu đầy đủ, phương pháp luận chuẩn hóa và có tham khảo kinh nghiệm quốc tế. Hội đồng đánh giá quy tụ các chuyên gia độc lập đến từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Sở Giao dịch Chứng khoán, VSDC, FiinGroup, VIS Ratings, Viện Thành viên Hội đồng Quản Việt Nam (VIOD), Hiệp hội Thị trường trái phiếu Việt Nam (VBMA) và giới nghiên cứu học thuật của Đại học Quốc gia Hà Nội. Toàn bộ quá trình đánh giá được thực hiện theo ba nguyên tắc: khách quan, minh bạch và độc lập.

Trong kỳ đánh giá đầu tiên, chương trình thu thập dữ liệu và đánh giá 100 quỹ đầu tư chứng khoán đang hoạt động tại Việt Nam, đáp ứng các tiêu chí đánh giá, chiếm phần lớn số lượng quỹ trên thị trường. Tổng giá trị tài sản ròng (NAV) của các quỹ trong phạm vi đánh giá tính đến cuối năm 2025 đạt 90.000 tỷ đồng.

Các quỹ được vinh danh ở những nhóm chính về hiệu quả đầu tư gồm: Top Quỹ Cổ phiếu, Top Quỹ Trái phiếu và Top Quỹ Cân bằng. Bên cạnh đó là các hạng mục Quỹ ESG, Quỹ Hưu trí, Quỹ ETF và Quỹ mở tăng trưởng cơ sở nhà đầu tư nhanh nhất.

Đại diện các đơn vị được vinh danh tại chương trình. Ảnh: Chí Cường

Trong khuôn khổ chương trình, phiên thảo luận với chủ đề “Ngành quỹ trong kỷ nguyên mới: Khơi thông dòng vốn cho tăng trưởng cao và bền vững” với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia và các quỹ đầu tư. Các đại biểu tập trung trao đổi về quá trình phát triển của ngành, cơ hội, thách thức và giải pháp khơi thông dòng vốn, hướng tới phát triển thị trường vốn Việt Nam theo hướng tăng trưởng cao và bền vững.

Theo ông Nguyễn Sơn, VFA 2026 là kỳ tổ chức đầu tiên, không chỉ ghi nhận kết quả hoạt động của các quỹ mà khởi đầu cho một chuẩn tham chiếu mới của ngành quản lý quỹ, dựa trên dữ liệu, phương pháp luận và sự độc lập của Hội đồng đánh giá.

Ông cho biết VFA sẽ được tổ chức thường niên, trở thành diễn đàn để ghi nhận thành tựu, chia sẻ thông lệ, trao đổi thách thức và thúc đẩy sự phát triển của ngành quỹ Việt Nam.