Thiếu sách giáo khoa cục bộ, Phó thủ tướng chỉ đạo

Phó thủ tướng Lê Tiến Châu phát biểu tại cuộc họp. Ảnh: Thu Sa/VGP.

Quan điểm này được Phó thủ tướng Lê Tiến Châu nhấn mạnh trong cuộc họp chiều 9/9, về tình hình in, phát hành và cung ứng sách giáo khoa năm học 2026-2027.

Còn bất cập trong công tác dự báo, đặt hàng, sản xuất...

Năm học này là năm đầu tiên cả nước áp dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất. Dù Bộ GD&ĐT cùng các địa phương đã nỗ lực chuẩn bị các điều kiện cho năm học mới, tuy nhiên, những ngày qua, dư luận phản ánh tình trạng thiếu sách giáo khoa cục bộ tại một số nơi. Phụ huynh và học sinh gặp khó khăn trong việc tìm mua sách để phục vụ học tập.

Trước tình hình đó, Phó thủ tướng Lê Tiến Châu đề nghị đại diện các bộ, ngành, cơ quan liên quan báo cáo cụ thể về thực trạng cung ứng sách giáo khoa; những khó khăn, vướng mắc; nguyên nhân khách quan, chủ quan và các giải pháp khắc phục để bảo đảm cung ứng đầy đủ, ổn định sách giáo khoa cho học sinh.

Bên cạnh đó, Phó thủ tướng lưu ý xác định quy trình cung ứng sách giáo khoa ra thị trường; hệ thống đại lý, nhà sách hiện nay có đủ khả năng đưa sách đến vùng sâu, vùng xa hay không; trách nhiệm của các đại lý trong việc cung ứng sách như thế nào; cơ cấu giá sách giáo khoa; cơ chế mua sắm, đấu thầu tài sản công đối với sách giáo khoa...

Theo báo cáo của NXB Giáo dục Việt Nam, đến ngày 9/9, đơn vị đã phát hành 235,6 triệu bản sách giáo khoa và 84 triệu bản sách bài tập, sách tham khảo. Nguyên nhân xảy ra tình trạng thiếu SGK cục bộ hiện nay là do gián đoạn kênh đăng ký mua bán sách tại các cơ sở giáo dục; vướng mắc về lộ trình và vận hành...

Phó thủ tướng cho rằng việc để xảy ra tình trạng chưa đủ sách giáo khoa cho thấy còn bất cập trong công tác dự báo, đặt hàng, sản xuất, dự trữ, điều phối và phân phối.

Theo ông, vấn đề quản lý, cung ứng sách giáo khoa phải được quản lý tương tự với mặt hàng thiết yếu, đặc thù không đặt nặng yếu tố lợi nhuận mà quan trọng nhất là cung cấp kịp thời, đầy đủ, với giá cả do Nhà nước quản lý chặt chẽ.

Phụ huynh xếp hàng mua sách giáo khoa tại TP.HCM. Ảnh: Duy Hiệu.

Bảo đảm mọi học sinh có đủ sách giáo khoa

Tại cuộc họp, Phó thủ tướng giao Bộ GD&ĐT chủ trì, phối hợp với các địa phương; chỉ đạo NXB Giáo dục Việt Nam rà soát, xác định cụ thể địa bàn, số lượng còn thiếu, nơi đang tồn dư. Trên cơ sở đó tổ chức in ấn bổ sung, điều chuyển, cung ứng bổ sung, bảo đảm mọi học sinh có đủ sách giáo khoa; tuyệt đối không để ảnh hưởng đến việc dạy và học.

Bộ GD&ĐT chỉ đạo, phối hợp nhà cung cấp, đại lý phải công khai điểm bán có hàng, số điện thoại/hotline, kênh đặt hàng trực tuyến; đồng thời cung cấp địa chỉ khai thác sách giáo khoa, tài liệu điện tử… để phụ huynh và học sinh biết.

Cùng với đó, Bộ GD&ĐT phải thành lập tổ công tác phản ứng nhanh, có bộ phận thường trực 24/7 để tiếp nhận phản ánh và điều phối sách đến từng điểm nóng; công khai số điện thoại.

Bên cạnh đó, Phó thủ tướng yêu cầu rà soát toàn diện công tác quản lý Nhà nước đối với sách giáo khoa, từ xác định nhu cầu, tổ chức sản xuất, dự trữ, phát hành, phân phối đến kiểm tra, giám sát... Từ đó xây dựng phương án bảo đảm dự phòng hợp lý, không để phụ thuộc hoàn toàn vào số lượng đặt mua của các đơn vị trung gian.

Bộ GD&ĐT cũng được giao chỉ đạo NXB Giáo dục Việt Nam khẩn trương rà soát toàn bộ hệ thống đại lý, đơn vị phát hành trung gian; đề xuất hoàn thiện cơ chế quản lý sản xuất, dự trữ và phát hành sách giáo khoa.

Bộ Công Thương chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường tăng cường kiểm tra việc kinh doanh sách giáo khoa tại các đại lý; rà soát các vấn đề về cạnh tranh trong hệ thống phân phối, trường hợp phát hiện dấu hiệu hạn chế cạnh tranh hoặc hành vi vi phạm pháp luật về cạnh tranh thì xử lý theo thẩm quyền.

UBND các tỉnh, thành phố tổ chức kiểm tra đến từng cơ sở giáo dục, không để học sinh thiếu sách; phối hợp chặt chẽ với NXB Giáo dục Việt Nam và các đơn vị phát hành để vận chuyển, điều chuyển, cung ứng kịp thời; chịu trách nhiệm rà soát, tổng hợp chính xác nhu cầu sách giáo khoa trên địa bàn gửi Bộ GD&ĐT.