Thống nhất một bộ SGK là thiết yếu, làm sao để tận dụng học liệu 'không được chọn'?

Kỳ vọng từ sự thống nhất

Sau nhiều năm cùng lúc tồn tại ba bộ SGK, việc lựa chọn một bộ sách dùng chung được nhiều người đánh giá là cần thiết để đảm bảo sự đồng bộ về kiến thức và tổ chức dạy học. Chia sẻ với Hoa Học Trò Online, bạn Trịnh Lê Diệu Linh, học sinh lớp 11A5, Trung tâm GDNN-GDTX Dĩ An (TP.HCM) cho biết, bản thân đã từng đọc qua bộ và có ấn tượng ban đầu khá tích cực. “Mình thấy kiến thức trong sách được trình bày sát chương trình, dễ hiểu hơn, nhưng các bài tập vận dụng lại có độ khó cao hơn so với một số bộ sách khác”, Linh chia sẻ.

Theo nữ sinh này, việc cả nước sử dụng chung một bộ SGK sẽ giúp học sinh ở các địa phương có cơ hội tiếp cận kiến thức đồng đều, đồng thời thuận lợi hơn cho việc chuyển trường và trao đổi học tập giữa các cơ sở giáo dục.

Cô Nguyễn Thị Huyên với góc nhìn của bậc phụ huynh cũng đồng tình với việc thống nhất một bộ sách giáo khoa trong năm tới. Ảnh: NVCC

Cô Nguyễn Thị Huyên (45 tuổi, Thái Nguyên), cũng cho rằng việc thống nhất sách giáo khoa là một bước đi tất yếu và cần thiết trong bối cảnh giáo dục hiện nay để tránh những xáo trộn: "Bây giờ mọi người hầu hết sử dụng thiết bị điện tử nên việc này không chỉ giúp tận dụng được nguồn tài liệu đã có mà còn tạo điều kiện để các con dễ dàng tra cứu, so sánh và mở rộng kiến thức mà không bị phụ thuộc hoàn toàn vào một bộ sách duy nhất. Điều này cũng giúp giáo viên linh hoạt hơn trong quá trình giảng dạy, chọn lọc nội dung phù hợp với từng đối tượng học sinh".

Đòi hỏi sự linh hoạt trong triển khai

Đối với sự thay đổi này, các còn ngồi trên ghế nhà trường đều có chung một tâm lý bất ngờ nhưng không quá lo lắng. Bạn Triệu Đình Minh,học sinh lớp 6, trường THCS Lương Ngọc Quyến (Thái Nguyên) bày tỏ: “Khi nghe tin sắp đổi SGK vào năm 2026, mình thấy vừa tò mò vừa hơi lo lắng. Tò mò vì không biết bộ SGK mới sẽ có những kiến thức gì, có nhiều hình ảnh đẹp mắt hay bài học dễ hiểu hơn không. Mình cũng hơi lo vì khi đổi sang bộ sách mới, có thể sẽ phải học lại cách làm bài và cách học từ đầu”.

Ảnh: NVCC

Ở góc độ người trực tiếp giảng dạy, việc thống nhất một bộ sách được nhìn nhận vừa là yêu cầu cần thiết, vừa đòi hỏi sự linh hoạt trong triển khai. Cô Phạm Thị Huyền Trang (giáo viên Ngữ văn, THCS Nguyễn Văn Trỗi, TP.HCM) nhận định: “Khi đi vào giảng dạy thực tế tại nhà trường hiện đang sử dụng bộ Chân trời sáng tạo, việc chuyển sang bộ sách giáo khoa mới sẽ không tránh khỏi những khó khăn ban đầu. Sự khác biệt về mạch kiến thức đòi hỏi giáo viên phải có thời gian làm quen và điều chỉnh kế hoạch dạy học. Học sinh cũng đã quen với cách học cũ, nên khi thay đổi, giáo viên cần hỗ trợ nhiều hơn để các em thích nghi”.

Thầy Vũ Minh Đức (trợ giảng môn Văn, trường ĐH Sư phạm, TP.HCM) cho biết: “Với những giáo viên đã giảng dạy các bộ sách khác, điều này đồng nghĩa với việc phải điều chỉnh và soạn lại bài giảng. Song song, Bộ Giáo dục cũng cần song hành các chính sách hỗ trợ giáo viên về học liệu, tập huấn và thời gian thích nghi để đảm bảo chất lượng dạy học”.

Để học liệu "không được chọn" còn lại không lãng phí

Việc lựa chọn một bộ cũng đặt ra câu hỏi về cách khai thác các bộ sách hiện hành còn lại. Thực tế cho thấy, mỗi bộ sách đều có những ưu điểm riêng về cách tiếp cận chương trình, tổ chức bài học, hệ thống bài tập và phương pháp dạy học. Nhiều ý kiến cho rằng, thay vì “xếp kho”, các bộ Cánh diều và Chân trời sáng tạo hoàn toàn có thể được sử dụng như tài liệu tham khảo cho giáo viên và học sinh, đưa vào thư viện nhà trường hoặc chuyển đổi thành học liệu số, ngân hàng câu hỏi, tài liệu bồi dưỡng giáo viên.

Ảnh: Bộ Giáo dục và Đào tạo

Một số phụ huynh cũng đồng tình với đề xuất chuyển đổi số các bộ sách cũ để giáo viên và học sinh tham khảo. Cô Huyên bày tỏ việc thay đổi này được chuẩn bị kỹ lưỡng, có lộ trình rõ ràng, tránh gây hỗn loạn khiến học sinh và giáo viên khó thích nghi. "Chi phí mua sách cũng cần hợp lý nhưng sau công văn được miễn học phí thì vấn đề này sẽ không còn là áp lực quá lớn" - cô chia sẻ.

Giáo viên Huyền Trang bộc bạch, học sinh không nên chỉ học gói gọn trong một cuốn sách: “Với các môn như Ngữ văn, việc được tiếp cận nhiều văn bản từ nhiều bộ sách giáo khoa sẽ giúp học sinh mở rộng vốn đọc, nuôi dưỡng cảm xúc và phát triển tư duy. nên được xem là nền tảng chung, còn giáo viên cần linh hoạt mở rộng thêm ngữ liệu, tư liệu phù hợp với lứa tuổi và thực tế lớp học”.