Thủ phủ vải thiều Lục Ngạn 'thoát lũ', nông dân vẫn thấp thỏm lo mất mùa

Đợt mưa lũ do bão số 4 vừa qua khiến nhiều vùng trồng cây ăn quả tại các xã, phường Trù Hựu, Phượng Sơn, Tân Sơn và Lục Ngạn của tỉnh Bắc Ninh ngập sâu. Khi lũ rút, người dân nhanh chóng trở lại vườn, bắt tay khơi thông mương rãnh, vệ sinh và chăm sóc cây trồng.

Dù nhiều diện tích vải thiều đã thoát khỏi cảnh ngập úng, nhưng nỗi lo về sức khỏe bộ rễ và triển vọng vụ mùa mới vẫn khiến người trồng vải thấp thỏm âu lo.

Hàng trăm hecta cây ăn quả như vải thiều, ổi, cam của xã Lục Ngạn chìm trong biển nước 2 ngày. (Ảnh: HQ)

Tại thôn Cầu Đất, xã Phượng Sơn, hơn 300 gốc vải Thanh Hà của bà Phạm Thị Hà vừa trải qua 2 ngày bị nước lũ sông Kim dâng cao bủa vây. Cây vải chưa bị chết, nhưng lượng phân bón vừa rải đã bị nước cuốn trôi, trong khi bộ rễ ít nhiều bị ảnh hưởng.

“Cây vải thiều chịu nước khá tốt nên sau khi nước rút, cây chưa bị chết. Tuy nhiên, đợt phân bón lót vừa rải đã bị lũ cuốn trôi gần hết. Cây bị ngâm nước cũng ảnh hưởng đến bộ rễ, giờ lại phải chăm bón để phục hồi”, bà Hà chia sẻ.

Theo bà Hà, điều khiến người trồng vải lo lắng hơn cả là diễn biến thời tiết những tháng cuối năm. Đây là giai đoạn quan trọng để cây tích lũy dinh dưỡng, phân hóa mầm hoa, quyết định năng suất của vụ sau.

“Đáng lo nhất là sau khi cây vừa bị ngập nước, nếu cuối năm thời tiết lại ấm và ẩm kéo dài thì cây rất dễ bật lộc thay vì ra mầm hoa. Khi đó nguy cơ mất mùa là rất lớn”, bà Hà nói.

Người dân phường Phượng Sơn vệ sinh và chăm sóc cây vải thiều ngay khi nước rút.

Tại xã Trù Hựu, gia đình anh Lý Văn Hưng có khoảng 30 gốc vải bị nước tràn ngập. Theo anh Hưng, với thời gian ngập khoảng 2-3 ngày và nước rút kịp thời, cây vải vẫn có khả năng chống chịu.

Trong khi đó, các loại cây ăn quả đang mang quả lại chịu thiệt hại nặng hơn. Hơn 100 gốc cam của gia đình anh bị nước ngập khiến quả rụng nhiều, thiệt hại ước khoảng 70-80%.

“Cây vải còn có thể chịu được ngập nước khoảng 2-3 ngày, nhưng cây cam đang mang quả thì bị ảnh hưởng nặng hơn nhiều”, anh Hưng nói.

Ngay sau khi nước rút, người dân tại các vùng trồng vải khẩn trương tiêu nước đọng quanh gốc, cắt tỉa cành gãy, lá úa, vệ sinh vườn cây và chăm sóc bộ rễ nhằm hạn chế nguy cơ nghẹt, thối rễ và phát sinh nấm bệnh.

Ông Trần Mạnh Hùng, trưởng thôn Muối, xã Lục Ngạn cho biết, đợt mưa lũ vừa qua, trong thôn có khoảng 10 ha vải thiều và 10 ha táo bị ngập trong 2 ngày. Tuy nhiên, nhờ nước lũ rút nhanh, đến nay chưa ghi nhận tình trạng cây chết hàng loạt, chủ yếu xuất hiện hiện tượng vàng lá.

“Vải thiều và táo hiện chưa phát hiện thiệt hại lớn vì cây không chết, chủ yếu do bị ngập nước nên có hiện tượng vàng lá. Riêng diện tích cam, bưởi bị thiệt hại khoảng 2 ha”, ông Hùng cho biết.

Theo Trưởng thôn Muối, nước lũ rút khá nhanh và không để lại nhiều bùn đất, rác thải trong vườn, tạo điều kiện thuận lợi để người dân vệ sinh, chăm sóc và phục hồi cây trồng sau ngập úng.

Vườn vải đã thoát nước sau 2 ngày bị ngập nhưng người dân vẫn thấp thỏm lo mất mùa.

Trả lời Báo Điện tử VTC News, ông Vi Văn Tư, Chủ tịch UBND xã Lục Ngạn, cho biết đợt mưa lũ vừa qua khiến khoảng 407 ha cây trồng trên địa bàn xã bị ngập úng. Trong đó, diện tích vải thiều khoảng 183 ha, chiếm gần 45% tổng diện tích bị ảnh hưởng.

Ngoài diện tích vải thiều, địa phương có khoảng 223 ha các loại cây ăn quả khác như cam, bưởi, táo, ổi, chuối... bị ngập. Nhiều diện tích đang trong giai đoạn nuôi quả hoặc cận thời điểm thu hoạch nên chịu tác động rõ rệt, xảy ra tình trạng quả thối, rụng, ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và thu nhập của người dân.

“Đợt lũ này gây ngập trên diện rộng, nhưng nước rút tương đối nhanh nên phần lớn diện tích vải thiều chưa xảy ra tình trạng chết cây. Tuy nhiên, những diện tích cây ăn quả đang mang quả, nhất là cam, bưởi, táo... bị ảnh hưởng nặng hơn và thiệt hại sẽ còn tiếp tục được địa phương thống kê, đánh giá”, ông Tư cho biết.

Màu xanh đang dần trở lại trên những khu vườn từng chìm trong nước lũ. Tuy nhiên, với người trồng vải ở Bắc Ninh, việc cây sống sót sau lũ mới chỉ là bước đầu. Từ chăm sóc, phục hồi bộ rễ đến chờ đợi thời tiết thuận lợi cho quá trình phân hóa mầm hoa, tất cả sẽ quyết định những gốc vải vừa vượt qua lũ có thể tiếp tục đơm hoa, kết trái trong vụ mùa tới hay không.