Thúc đẩy bình đẳng giới bằng việc nâng cao nhận thức về vai trò phụ nữ trong tham chính

Sự kiện thuộc khuôn khổ Thỏa thuận hợp tác giữa Học viện Phụ nữ Việt Nam và Tổ chức APHEDA nhằm triển khai hợp phần Dự án “Thúc đẩy bình đẳng giới - Tăng cường vai trò của nữ đại biểu dân cử trong công tác chính trị”.

Tọa đàm diễn ra trong không khí cởi mở, thẳng thắn và giàu tính học thuật. Các ý kiến trao đổi đã mang đến nhiều góc nhìn đa chiều về phụ nữ tham chính, đồng thời truyền cảm hứng để thế hệ trẻ, đặc biệt là nữ sinh viên, mạnh dạn tham gia và đóng góp nhiều hơn cho đời sống chính trị – xã hội.

Chương trình được tổ chức nhằm hưởng ứng Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, đồng thời góp phần truyền cảm hứng cho sinh viên, đặc biệt là nữ sinh viên, nâng cao nhận thức về bình đẳng giới và tăng cường năng lực tham gia của phụ nữ trong đời sống chính trị.

Phát biểu khai mạc tọa đàm, PGS.TS. Dương Kim Anh, Phó Giám đốc Học viện Phụ nữ Việt Nam cho biết: “Tọa đàm ngày hôm nay là hoạt động thuộc khuôn khổ Dự án ‘Thúc đẩy bình đẳng giới bằng việc nâng cao nhận thức về vai trò phụ nữ tham chính’ do Văn phòng APHEDA tại Việt Nam tài trợ, là một phần của chuỗi hoạt động truyền thông nhằm nâng cao nhận thức cho sinh viên Học viện Phụ nữ Việt Nam về năng lực lãnh đạo, tham chính và sự tham gia của phụ nữ trong chính trị. Đây là một trong những nội dung quan trọng góp phần thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực chính trị – lĩnh vực then chốt của phát triển bền vững.”

PGS.TS. Dương Kim Anh, Phó Giám đốc Học viện Phụ nữ Việt Nam phát biểu tại sự kiện.

Theo ban tổ chức, phụ nữ tham chính được xem là một trong những thước đo quan trọng của tiến bộ xã hội, là yếu tố then chốt góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, thực hiện bình đẳng giới và hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững. Với tiềm năng và sức mạnh nội tại, phụ nữ mang đến góc nhìn, kinh nghiệm và kỹ năng lãnh đạo đa dạng, qua đó góp phần nâng cao tính minh bạch, hiệu quả và tính thực thi của các chính sách.

Thực tế cho thấy, tỷ lệ nữ đại biểu Quốc hội khóa XV (nhiệm kỳ 2021 - 2026) đạt 30,26%, tương ứng 151 đại biểu nữ trên tổng số 499 đại biểu, vượt chỉ tiêu đề ra và là mức cao nhất kể từ khóa VI. Đây được xem là kết quả đáng ghi nhận, thể hiện sự gia tăng cả về số lượng và chất lượng nữ đại biểu dân cử, cao hơn 3,54% so với khóa XIV.

Tuy vậy, khoảng cách giới trong lĩnh vực chính trị vẫn còn tồn tại. Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới giai đoạn 2021 - 2030 đặt mục tiêu đến năm 2025 có 60% các cơ quan nhà nước và chính quyền địa phương các cấp có lãnh đạo chủ chốt là phụ nữ, trong khi Luật Bầu cử năm 2015 đặt mục tiêu 35% đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp là phụ nữ. Để đạt được các mục tiêu này, cần tiếp tục tháo gỡ những rào cản giới đang hạn chế cơ hội của phụ nữ trong tham gia lãnh đạo, quản lý và hoạt động chính trị.

Tại tọa đàm, đại diện Học viện Phụ nữ Việt Nam nhấn mạnh: “Nâng cao quyền năng chính trị cho phụ nữ không chỉ là mục tiêu của bình đẳng giới mà còn là điều kiện quan trọng để bảo đảm sự phát triển công bằng, bao trùm và bền vững của xã hội. Khi phụ nữ có tiếng nói mạnh mẽ hơn trong các cơ quan dân cử, các chính sách sẽ phản ánh đầy đủ hơn nhu cầu và lợi ích của toàn xã hội.”

Một trong những giải pháp quan trọng được nhấn mạnh là thúc đẩy vai trò của thanh niên, đặc biệt là sinh viên, thông qua việc chia sẻ kinh nghiệm, truyền cảm hứng và cung cấp kiến thức về tham chính. Thanh niên cần được trang bị tri thức, khơi dậy động lực và có cơ hội học hỏi từ các thế hệ đi trước, qua đó hình thành tinh thần trách nhiệm và năng lượng tích cực trong tham gia đời sống chính trị – xã hội.

Theo PGS.TS. Dương Kim Anh, Phó Giám đốc Học viện Phụ nữ Việt Nam, đối với sinh viên Học viện Phụ nữ Việt Nam, tọa đàm không chỉ là một hoạt động học thuật mà còn là không gian học tập và trải nghiệm thực tiễn, nơi sinh viên được tiếp cận với những câu chuyện và kinh nghiệm từ các diễn giả, chuyên gia về hành trình phụ nữ tham gia vào đời sống chính trị.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức cũng trao giải Cuộc thi “Sáng tác thông điệp thúc đẩy sự tham gia của phụ nữ trong lĩnh vực chính trị”. Sau chưa đầy ba tuần phát động, cuộc thi đã nhận được sự hưởng ứng tích cực của sinh viên Học viện Phụ nữ Việt Nam và sinh viên một số trường đại học trên địa bàn Hà Nội. Tổng cộng gần 40 tác phẩm đã được gửi về Ban tổ chức, trong đó 10 sản phẩm chất lượng nhất được lựa chọn để trao giải và trưng bày tại sự kiện.

Ban tổ chức trao giải Cuộc thi “Sáng tác thông điệp thúc đẩy sự tham gia của phụ nữ trong lĩnh vực chính trị”.

Các giải thưởng được trao gồm: 01 giải Nhất trị giá 500.000 đồng; 02 giải Nhì, mỗi giải 300.000 đồng; 03 giải Ba, mỗi giải 200.000 đồng; 03 giải Khuyến khích, mỗi giải 100.000 đồng; và 01 giải Sáng tạo trị giá 300.000 đồng. Các tác giả đạt giải được trao Giấy chứng nhận của Ban tổ chức cùng phần thưởng tương ứng.

Tọa đàm được tổ chức trực tiếp với sự tham gia của khoảng 150 đại biểu, bao gồm đại diện các chuyên gia về giới, lãnh đạo, giảng viên và nghiên cứu viên của Học viện Phụ nữ Việt Nam, nguyên lãnh đạo Ban Công tác đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND thành phố Hải Phòng nhiệm kỳ 2021 – 2026, đại diện các cơ quan báo chí cùng lãnh đạo và cán bộ Tổ chức APHEDA tại Việt Nam.

Theo Ban tổ chức, sự kiện được tổ chức trong bối cảnh đặc biệt khi cả nước đang hướng tới Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 (ngày 15/3/2026), đồng thời chào mừng Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3, Ngày Quốc tế Hạnh phúc 20/3 và Ngày thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh 26/3.

Phát biểu tại chương trình, đại diện Học viện Phụ nữ Việt Nam khẳng định: “Phụ nữ tham chính không chỉ là câu chuyện của riêng phụ nữ, mà là câu chuyện của sự tiến bộ, của công bằng và của tương lai xã hội.”

Trong những năm qua, Học viện Phụ nữ Việt Nam được biết đến là một cơ sở giáo dục đại học đi đầu trong các hoạt động thúc đẩy bình đẳng giới và nâng cao năng lực lãnh đạo cho phụ nữ. Học viện đã phối hợp với Tổ chức APHEDA tổ chức nhiều hội thảo khoa học và chương trình đào tạo, tiêu biểu như Hội thảo khoa học “Nâng cao quyền năng chính trị cho phụ nữ – Giải pháp thúc đẩy bình đẳng giới” (2023), Hội thảo khoa học quốc gia “Lãnh đạo, quản lý khu vực công trong bối cảnh chuyển đổi số” (2024) và gần đây nhất là Hội thảo khoa học quốc tế “Tăng cường cơ hội trúng cử cho nữ ứng cử viên vào Hội đồng nhân dân các cấp” vào tháng 2/2026.

Đáng chú ý, giảng viên của Học viện Phụ nữ Việt Nam đã tham gia tập huấn cho hàng nghìn ứng cử viên đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND qua các nhiệm kỳ, đồng thời biên soạn nhiều tài liệu đào tạo về kỹ năng lãnh đạo, quản lý dành cho cán bộ nữ, đặc biệt là phụ nữ dân tộc thiểu số và khu vực miền núi.

Một trong những tấm gương tiêu biểu được nhắc tới tại tọa đàm là chị Quàng Thị Nguyệt, sinh năm 1997, cựu sinh viên Học viện Phụ nữ Việt Nam, đại biểu Quốc hội khóa XV và là một trong hai nữ đại biểu trẻ nhất của Quốc hội nhiệm kỳ này. Từ một cô gái dân tộc Khơ Mú đến từ Điện Biên, chị đã gây ấn tượng với chương trình hành động hướng tới xóa bỏ định kiến giới và phòng chống bạo lực gia đình.

Hiện nay, Học viện Phụ nữ Việt Nam đào tạo 17 chương trình cử nhân hệ chính quy, 05 chương trình thạc sĩ định hướng ứng dụng và 02 chương trình tiến sĩ, trong đó có ngành Giới và Phát triển – một trong những ngành đào tạo đặc thù của Học viện. Bên cạnh đó, Học viện cũng tổ chức nhiều khóa đào tạo kỹ năng lãnh đạo, quản lý và tham chính cho hàng nghìn phụ nữ có tiềm năng lãnh đạo trên cả nước.

Năm học 2026 – 2027, Học viện Phụ nữ Việt Nam dự kiến tuyển sinh hàng nghìn chỉ tiêu, trong đó 150 chỉ tiêu cho ngành Giới và Phát triển (mã trường: HPN, mã ngành: 7310399).

Thông qua tọa đàm “Phụ nữ tham chính – Câu chuyện không của riêng ai”, Ban tổ chức kỳ vọng sẽ góp phần lan tỏa mạnh mẽ thông điệp về bình đẳng giới, đồng thời truyền cảm hứng để các nữ sinh viên thêm tự tin, dám ước mơ, dám dấn thân và sẵn sàng đóng góp tiếng nói của mình cho sự phát triển bền vững của đất nước.

Trọng Nghĩa