Thúc đẩy kinh tế tuần hoàn từ tái sử dụng bao bì thùng bia

Tái sử dụng bao bì, giảm tiêu hao tài nguyên

Một chiếc thùng bia có thể được sử dụng trong hơn 20 năm nếu đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và được bảo dưỡng đúng cách. Thay vì thải bỏ sau mỗi lần sử dụng, thùng bia được thu hồi, vệ sinh, chiết rót và tiếp tục đưa vào lưu thông. Đây là giải pháp giúp doanh nghiệp kéo dài vòng đời bao bì, giảm nhu cầu sử dụng nguyên liệu mới và hạn chế phát sinh chất thải trong quá trình sản xuất, kinh doanh.

Giảm rác thải nhựa trong các ngành sản xuất là giải pháp được đưa ra tại Quyết định số 889/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

Giải pháp trên được ông Lin Charlie Yu, Tổng Giám đốc điều hành Công ty TNHH một thành viên Keg Savy Việt Nam đề cập tại hội thảo được Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát Việt Nam (VBA) tổ chức mới đây.

Theo ông Lin Charlie Yu, khác với bao bì sử dụng một lần, thùng bia (keg) được thiết kế để luân chuyển nhiều lần trong quá trình phân phối sản phẩm. Nếu được sử dụng và bảo dưỡng đúng quy cách, thùng bia đạt tiêu chuẩn có thể có tuổi thọ trên 20 năm.

Đặc điểm này cho phép doanh nghiệp phân bổ chi phí đầu tư ban đầu qua nhiều chu kỳ sử dụng, giảm nhu cầu thay thế bao bì thường xuyên. Thay vì được xem là vật tư tiêu hao, thùng bia có thể được quản lý như một loại tài sản phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh lâu dài. Sử dụng bao bì thùng bia có thể giúp doanh nghiệp tiết kiệm hơn 30% chi phí tổng hợp so với hình thức đóng gói bằng chai thủy tinh và lon nhôm.

Như vậy, không chỉ mang lại lợi ích kinh tế, việc kéo dài vòng đời bao bì còn góp phần giảm nhu cầu sử dụng nguyên vật liệu mới, hạn chế lượng chất thải phát sinh. Đặc biệt, thùng bia bằng thép không gỉ có khả năng tái chế khi kết thúc vòng đời sử dụng, qua đó tạo điều kiện để doanh nghiệp từng bước áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn.

Cách tiếp cận này phù hợp với định hướng chuyển từ mô hình sản xuất, tiêu dùng dựa nhiều vào khai thác tài nguyên và thải bỏ sang mô hình chú trọng tái sử dụng, tái chế, nâng cao hiệu quả sử dụng nguyên vật liệu.

Yêu cầu sản xuất và tiêu dùng bền vững không chỉ dừng lại ở xử lý chất thải mà còn đặt trọng tâm vào sử dụng tiết kiệm tài nguyên.

Đổi mới công nghệ, nâng cao hiệu quả sử dụng, thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng bền vững

Bên cạnh lựa chọn vật liệu, công nghệ chiết rót, vệ sinh và quản lý hệ thống bao bì cũng có vai trò quan trọng trong việc tiết kiệm tài nguyên, giảm thất thoát nguyên liệu. Theo ông Lin Charlie Yu, các dây chuyền chiết rót bia thùng hiện đại có thể tích hợp nhiều công đoạn tự động, từ vệ sinh, khử trùng, tạo áp suất đến chiết rót sản phẩm. Việc ứng dụng công nghệ giúp kiểm soát quy trình sản xuất, nâng cao độ chính xác và hạn chế tổn thất trong quá trình vận hành.

Một số hệ thống được giới thiệu có năng suất từ 120 đến 240 thùng/giờ, với thiết kế mô-đun cho phép lựa chọn cấu hình phù hợp với quy mô nhà máy.

Đáng chú ý, công nghệ vệ sinh thùng bia có thể kết hợp hệ thống thu hồi dung dịch kiềm, sử dụng nước và hơi nước trong các công đoạn làm sạch, khử trùng. Những giải pháp này hướng tới tiết kiệm tài nguyên, giảm tiêu hao hóa chất và nâng cao hiệu quả sản xuất.

Ông Lin Charlie Yu cũng nhấn mạnh vai trò của van đầu thùng đối với quá trình chiết rót, bảo quản và phân phối bia. Việc lựa chọn thiết bị phù hợp, kiểm tra định kỳ và thay thế các bộ phận xuống cấp giúp hạn chế rò rỉ, thất thoát sản phẩm và bảo đảm an toàn vận hành.

Tuy nhiên, khả năng tái sử dụng lâu dài chỉ phát huy hiệu quả khi doanh nghiệp tuân thủ quy trình vệ sinh, bảo dưỡng và tổ chức thu hồi bao bì phù hợp. Nếu không được quản lý tốt, tuổi thọ thùng bia có thể giảm đáng kể, làm tăng chi phí và lượng chất thải phát sinh. Do đó, phát triển bao bì tái sử dụng không chỉ là thay đổi hình thức đóng gói mà còn đòi hỏi doanh nghiệp đổi mới công nghệ, quản lý chặt chẽ quá trình luân chuyển, sử dụng và thu hồi bao bì.

Việc phát triển các giải pháp bao bì có khả năng tái sử dụng nhiều lần cũng phù hợp với định hướng chính sách về sản xuất và tiêu dùng bền vững của Việt Nam. Quyết định số 889/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình hành động quốc gia về sản xuất và tiêu dùng bền vững giai đoạn 2021–2030 đã xác định rõ yêu cầu sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm thiểu chất thải, thúc đẩy sản xuất sạch hơn và phát triển các mô hình kinh tế tuần hoàn.

Đáng chú ý, chương trình xác định ngành rượu, bia, nước giải khát là một trong những ngành cần đẩy mạnh thực hành tốt về sử dụng hiệu quả tài nguyên và sản xuất sạch hơn. Đồng thời, khuyến khích phát triển các mô hình đổi mới sinh thái trong ngành bao bì, nhân rộng mô hình quản lý, sử dụng nước hiệu quả, thu hồi và tái sử dụng chất thải.

Chương trình cũng đặt mục tiêu đến năm 2030 giảm 7–10% mức tiêu hao nguyên, nhiên vật liệu của các ngành sản xuất, trong đó có ngành rượu, bia, nước giải khát. Những định hướng này cho thấy yêu cầu sản xuất và tiêu dùng bền vững không chỉ dừng lại ở xử lý chất thải mà còn đặt trọng tâm vào sử dụng tiết kiệm tài nguyên, đổi mới công nghệ và nâng cao hiệu quả sản xuất ngay từ đầu vào.

Trong ngành bia, rượu, nước giải khát, việc phát triển các hệ thống bao bì có thể tái sử dụng nhiều lần, cải tiến công nghệ chiết rót, tiết kiệm nước và thu hồi vật liệu là những giải pháp có thể góp phần thực hiện mục tiêu trên.

Thay vì chỉ quan tâm đến chi phí bao bì ban đầu, doanh nghiệp cần tính toán hiệu quả trên toàn bộ vòng đời sản phẩm, bao gồm số lần sử dụng, chi phí vệ sinh, vận chuyển, thu hồi, bảo dưỡng và xử lý khi kết thúc vòng đời. Cùng với đó, việc tổ chức hệ thống phân phối phù hợp, tăng cường phối hợp giữa nhà sản xuất, cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống và đơn vị thu hồi bao bì sẽ góp phần nâng cao hiệu quả tái sử dụng, hạn chế thất thoát tài nguyên.

Ở góc độ tiêu dùng, lựa chọn các sản phẩm được phân phối bằng hệ thống bao bì có thể tái sử dụng, đáp ứng yêu cầu vệ sinh và an toàn cũng góp phần hình thành thói quen tiêu dùng có trách nhiệm.