Thượng viện Mỹ bác nghị quyết về hạn chế quyền phát động chiến sự của Tổng thống

Thượng viện Mỹ ngày 4/3, đã bác bỏ một nghị quyết nhằm hạn chế quyền của Tổng thống Donald Trump trong việc tiếp tục các hoạt động quân sự tại Iran, qua đó mở đường để Nhà Trắng duy trì chiến dịch quân sự đang leo thang tại Trung Đông.

Với tỷ lệ 47-53, Thượng viện, do đảng Cộng hòa kiểm soát, đã không thông qua nghị quyết về quyền lực chiến tranh, vốn yêu cầu Tổng thống phải chấm dứt các hành động quân sự nhằm vào Iran nếu không có sự phê chuẩn của Quốc hội. Nghị quyết do Thượng nghị sỹ Dân chủ Tim Kaine và Thượng nghị sỹ Cộng hòa Rand Paul đồng bảo trợ.

Kết quả bỏ phiếu phản ánh sự chia rẽ sâu sắc giữa 2 đảng tại Quốc hội Mỹ. Phần lớn các nghị sỹ Cộng hòa ủng hộ quyết định của Tổng thống Trump, trong khi các nghị sỹ Dân chủ phản đối và cho rằng Nhà Trắng đã vượt quá thẩm quyền hiến định khi phát động chiến dịch quân sự mà không có sự chấp thuận của Quốc hội.

Đáng chú ý, Thượng nghị sỹ Dân chủ John Fetterman là người duy nhất trong đảng bỏ phiếu phản đối nghị quyết, trong khi ông Rand Paul là nghị sỹ Cộng hòa duy nhất ủng hộ biện pháp hạn chế quyền của Tổng thống.

Phát biểu sau cuộc họp kín với các quan chức chính quyền, Thượng nghị sỹ Tim Kaine cho biết không có bằng chứng nào cho thấy Mỹ phải đối mặt với mối đe dọa tấn công từ Iran. Nhiều nghị sỹ Dân chủ cảnh báo Mỹ không nên lặp lại những sai lầm của các cuộc chiến kéo dài tại Afghanistan và Iraq, vốn tiêu tốn hàng nghìn tỷ USD và gây tổn thất lớn về nhân mạng.

Ở chiều ngược lại, các nghị sỹ Cộng hòa khẳng định Tổng thống có đầy đủ thẩm quyền với tư cách Tổng Tư lệnh để triển khai hành động quân sự nhằm bảo vệ lợi ích và binh sỹ Mỹ.

Thượng nghị sỹ Lindsey Graham bày tỏ ủng hộ việc ngăn chặn Tehran tăng cường năng lực tên lửa và máy bay không người lái.

Cuộc bỏ phiếu diễn ra trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran đang leo thang nhanh chóng. Theo Lầu Năm Góc, chiến dịch quân sự hiện vẫn ở giai đoạn đầu nhưng sẽ sớm mở rộng quy mô.

Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ, tướng Dan Caine, cho biết sau khi nhắm vào hơn 2.000 mục tiêu và đánh chìm 20 tàu chiến Iran, lực lượng Mỹ sẽ bắt đầu tấn công sâu hơn vào nội địa nước này.

Người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt tuyên bố Mỹ sẽ sớm đạt được “quyền kiểm soát hoàn toàn bầu trời Iran,” trong khi Bộ trưởng Bộ Chiến tranh Pete Hegseth cho biết một đợt không kích quy mô lớn tiếp theo đang được chuẩn bị.

Tuy nhiên, Nhà Trắng hiện chưa có kế hoạch triển khai bộ binh tới Iran, dù Tổng thống Trump để ngỏ khả năng này trong tương lai.

Song song với diễn biến quân sự, chính quyền Mỹ cũng thảo luận khả năng viện dẫn Đạo luật Sản xuất Quốc phòng nhằm đẩy nhanh sản xuất đạn dược, trong bối cảnh lo ngại kho dự trữ có thể bị suy giảm nếu xung đột kéo dài. Các quan chức cho biết chiến dịch có thể kéo dài nhiều tuần và cần bổ sung ngân sách khẩn cấp.

Tại Hạ viện, một nghị quyết tương tự dự kiến được đưa ra bỏ phiếu vào ngày 5/3. Tuy nhiên, giới quan sát nhận định khả năng được thông qua là không cao. Ngay cả khi được cả 2 viện thông qua, Tổng thống Trump vẫn có thể sử dụng quyền phủ quyết và Quốc hội cần đa số 2/3 tại mỗi viện để bác bỏ quyền này.

P.V