Tích hợp 4 Chương trình mục tiêu quốc gia, đổi mới phương thức quản trị và điều phối nguồn lực

Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến điều hành phiên họp. Ảnh: quochoi.vn

Phiên họp toàn thể tại hội trường do Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn; Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến điều hành.

Chính phủ đề xuất tích hợp 4 Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa; hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo; xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển thành 1 Chương trình với tên gọi: Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035.

Dự kiến tổng nguồn lực của chương trình là 808.558 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách trung ương là 345.000 tỷ đồng; ngân sách địa phương 395.392 tỷ đồng; ngân sách nhà nước cấp thực hiện tín dụng chính sách 23.000 tỷ đồng; nguồn huy động hợp pháp khác 24.737 tỷ đồng.

Các đại biểu Quốc hội tham dự phiên họp. Ảnh: quochoi.vn

Thảo luận tại hội trường, các đại biểu bày tỏ nhất trí cao việc trình Quốc hội xem xét, phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035, trên cơ sở tích hợp 4 Chương trình mục tiêu quốc gia đã và đang thực hiện. Đây được xem là bước đổi mới trong tư duy phát triển và quản trị các Chương trình mục tiêu quốc gia, hướng tới một chương trình tích hợp thực chất, lấy kết quả phát triển con người, đầu ra và mức độ cải thiện đời sống nhân dân làm thước đo, bảo đảm không ai bị bỏ lại phía sau.

Các ý kiến cũng nhấn mạnh, việc tích hợp phải tạo ra một phương thức quản trị, điều phối nguồn lực thống nhất, đồng thời thật sự đặt người dân vào vị trí chủ thể, nhất là trong giảm nghèo, phát triển sản xuất và xây dựng nông thôn mới. Cùng với bảo đảm nguồn lực thực hiện Chương trình, việc phân bổ nguồn lực và phân cấp tổ chức thực hiện khi tích hợp 4 Chương trình sau tích hợp cần căn cứ vào mức độ sẵn sàng, năng lực thực thi của từng địa phương, đơn vị; bảo đảm quyền hạn, trách nhiệm được giao tương xứng với năng lực và điều kiện thực hiện.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn làm rõ một số nội dung đại biểu Quốc hội nêu tại phiên họp. Ảnh: quochoi.vn

Giải trình ý kiến của các đại biểu Quốc hội tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, qua thảo luận, đa số các đại biểu Quốc hội thống nhất rất cao với việc tích hợp 4 chương trình mục tiêu quốc gia thành 1 Chương trình mục tiêu quốc gia. Đây là sự đột phá trong xây dựng pháp luật và phù hợp với mong muốn của các địa phương.

Theo Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn, Chương trình không thay đổi, không thu hẹp về mục tiêu, phạm vi, đối tượng, mức độ ưu đãi mà chỉ thay đổi phương thức để sử dụng hiệu quả nhất nguồn lực của Nhà nước và nguồn lực của nhân dân. Ngoài ra, Chương trình thay đổi từ phương thức quản lý theo quy trình sang kết quả đầu ra và thực hiện phân cấp, phân quyền cho chính quyền địa phương với phương châm "địa phương quyết, địa phương làm và địa phương chịu trách nhiệm".

Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến phát biểu kết luận phiên họp. Ảnh: quochoi.vn

Phát biểu kết luận phiên họp, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến cho biết, qua thảo luận, đại đa số các đại biểu Quốc hội đánh giá cao Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội, cơ quan chủ trì soạn thảo, cơ quan chủ trì thẩm tra đã nỗ lực cao, chủ động, trách nhiệm, trong thời gian ngắn đã chuẩn bị bộ hồ sơ đầy đủ, có chất lượng, bám sát chỉ đạo của cơ quan có thẩm quyền để trình Quốc hội xem xét.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến đề nghị Chính phủ, trực tiếp là cơ quan chủ trì soạn thảo, cơ quan chủ trì thẩm tra tiếp tục rà soát kỹ lưỡng, hoàn thiện thêm một số nội dung trọng tâm: Bảo đảm tích hợp thực chất, khả thi và nâng cao hiệu quả thực thi chính sách, thực hiện giao tổng nguồn vốn ngân sách Trung ương hỗ trợ để địa phương chủ động tổ chức thực hiện. Bảo đảm nguồn lực được phân bổ có trọng tâm, trọng điểm, trong đó không thu hẹp mục tiêu, đối tượng thụ hưởng chính sách và xem xét ưu tiên đối với những địa bàn kinh tế-xã hội khó khăn. Hoàn thiện cơ chế quản lý theo kết quả đầu ra. Hoàn thiện cơ chế chuyển tiếp khả thi và sát thực tiễn, không được làm gián đoạn việc thực thi chương trình, nhất là chính sách đối với người thụ hưởng và hỗ trợ sinh kế cho đồng bào ở vùng còn khó khăn. Tiếp tục rà soát kỹ các nội dung trong dự thảo Nghị quyết, bảo đảm phân cấp, phân quyền, nhưng xác định rõ trách nhiệm, thẩm quyền, cơ chế kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình, phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến đề nghị Tổng Thư ký Quốc hội có báo cáo tổng hợp để gửi đến các đại biểu Quốc hội và chuyển cơ quan thẩm tra, cơ quan chủ trì soạn thảo. Đề nghị các đại biểu Quốc hội đã chuẩn bị ý kiến và các đại biểu Quốc hội chưa được tham gia hoặc chưa đăng ký tham gia tiếp tục gửi ý kiến bằng văn bản đến Tổng Thư ký Quốc hội để tổng hợp chuyển Chính phủ và cơ quan chủ trì soạn thảo.

Cũng trong sáng 20/8, Quốc hội nghe các Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi), Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi) và định hướng, chính sách xây dựng dự án Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi). Buổi chiều, các đại biểu thảo luận tại tổ về các nội dung này.

Tuấn Khang (tổng hợp)