Tiêm kích Australia lần đầu lộ diện với tên lửa bí mật của Mỹ

Chiếc F/A-18F Super Hornet của Không quân Hoàng gia Australia huộc Phi đội số 1 của Australia tại Căn cứ Hải quân Ventura County Point Mugu ngày 11/9/2026. Ảnh: Hải quân Mỹ

Một chiếc F/A-18F Super Hornet của Không quân Hoàng gia Australia được phát hiện mang tên lửa AIM-260 JATM trong cuộc thử nghiệm tại California, vài tuần sau khi Canberra công bố kế hoạch trở thành quốc gia đầu tiên ngoài Mỹ sử dụng loại vũ khí này.

Hình ảnh do Hải quân Mỹ công bố cho thấy chiếc F/A-18F mang số hiệu A44-209 thuộc Phi đội số 1 của Australia tại Căn cứ Hải quân Ventura County Point Mugu ngày 11/9, trong khuôn khổ cuộc tập trận Gray Flag 2026.

Hải quân Mỹ không xác nhận loại vũ khí được treo dưới máy bay. Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định đây là phiên bản huấn luyện của AIM-260 Joint Advanced Tactical Missile (JATM), dựa trên những dải màu xanh cho thấy tên lửa không mang đầu đạn hoặc động cơ hoạt động. Không có thông tin về việc tên lửa được phóng, cho thấy chuyến bay nhiều khả năng chỉ nhằm thử nghiệm khả năng mang vũ khí.

Australia mua tên lửa tầm xa bí mật

Theo The EurAsian Times, Bộ trưởng Quốc phòng Australia Richard Marles cho biết Canberra sẽ đầu tư gần 736 triệu AUD, tương đương 518 triệu USD, để mua AIM-260 thông qua chương trình bán vũ khí cho nước ngoài của Mỹ.

Australia chưa công bố số lượng tên lửa trong thương vụ. Một thông báo của Mỹ hồi tháng 3 cho biết Washington có thể bán cho Canberra tối đa 450 quả AIM-260 cùng các phương tiện thử nghiệm, với tổng giá trị ước tính 3,16 tỷ USD.

Australia dự kiến tích hợp AIM-260 trước tiên trên F/A-18F Super Hornet, sau đó triển khai trên F-35A và máy bay tác chiến điện tử EA-18G Growler. Canberra cho biết nước này sẽ trở thành quốc gia đầu tiên ngoài Mỹ đưa AIM-260 vào biên chế.

Bộ Quốc phòng Australia đánh giá AIM-260 sẽ bổ sung cho năng lực không đối không hiện có, đồng thời tăng khả năng phối hợp tác chiến giữa Australia và Mỹ.

Mỹ lần đầu xác nhận sự tồn tại của AIM-260 vào năm 2019. Do tính nhạy cảm của chương trình, loại tên lửa này được xếp vào diện Chương trình Tiếp cận Đặc biệt (SAP), khiến phần lớn thông tin về thiết kế và năng lực vẫn được bảo mật.

Năm 2022, Không quân Mỹ công bố hình ảnh mô phỏng F-22 Raptor phóng AIM-260. Đến tháng 2/2025, Hải quân Mỹ mới công khai hình ảnh dựng của loại tên lửa này.

AIM-260 có hình dáng tương tự AIM-120 AMRAAM, nhưng được cho là sở hữu phần động cơ lớn hơn và không có các cánh điều khiển ở giữa thân như AIM-120. Một số báo cáo cho rằng tên lửa có thể sử dụng động cơ rocket hai xung hoặc ramjet để tăng tầm bay và hiệu suất.

AIM-260 cũng được cho là trang bị đầu dò đa chế độ, có thể kết hợp radar chủ động với cảm biến ảnh hồng ngoại. Hệ thống này giúp tên lửa tăng khả năng chống các biện pháp gây nhiễu và đánh lừa điện tử.

Tên lửa dự kiến có liên kết dữ liệu hai chiều, cho phép cập nhật thông tin mục tiêu trong quá trình bay hoặc chuyển sang mục tiêu khác. Đây là tính năng quan trọng trong tác chiến mạng lưới, khi dữ liệu có thể được chia sẻ giữa nhiều máy bay và cảm biến.

Tăng khả năng tác chiến tầm xa

AIM-260 được phát triển nhằm tấn công mục tiêu trên không ở khoảng cách lớn, đồng thời bảo vệ các máy bay quan trọng như máy bay tiếp dầu và máy bay cảnh báo sớm khi hoạt động sâu trong khu vực tranh chấp.

Giới phân tích cho rằng loại tên lửa này có thể được thiết kế để đối phó với tiêm kích tàng hình và hoạt động trong môi trường tác chiến điện tử phức tạp. Không quân Mỹ từng xác định JATM là ưu tiên hàng đầu trong nhóm vũ khí phóng từ trên không của cả Không quân và Hải quân.

Theo kế hoạch của Mỹ, AIM-260 sẽ được tích hợp trước trên F-22, sau đó là F-35 và F/A-18E/F của Hải quân. Australia lựa chọn F/A-18F làm nền tảng đầu tiên trước khi mở rộng sang F-35A và EA-18G.

Việc Canberra tiếp nhận AIM-260 diễn ra trong bối cảnh Australia và Mỹ tăng cường hợp tác quốc phòng tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Australia đã mua F-35A và đang tham gia AUKUS cùng Mỹ, Anh, trong đó Canberra dự kiến sở hữu các tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân.

Washington cũng đã phê duyệt cho Australia mua nhiều vũ khí tầm xa như tên lửa hành trình Tomahawk, hệ thống HIMARS và tên lửa AGM-158B JASSM-ER.

Hai nước coi việc mở rộng năng lực quân sự là một phần trong nỗ lực duy trì khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương "tự do và rộng mở". Trong khi đó, Bắc Kinh phản đối sự gia tăng hiện diện quân sự của Mỹ và các đồng minh trong khu vực.