Tiểu thuyết của vợ cũ tỷ phú Jeff Bezos vướng nhiều lỗi

MacKenzie Scott ra mắt sách trên Substack, giúp độc giả tiếp cận miễn phí. Đồ họa: Mother Jones.

MacKenzie Scott, vợ cũ của tỷ phú Jeff Bezos, vừa trở lại với tiểu thuyết Last Days in Two Nations (tạm dịch: Những ngày cuối ở hai quốc gia), tác phẩm đầu tiên của bà kể từ Traps (tạm dịch: Những cạm bẫy) năm 2013.

Thay vì phát hành qua một nhà xuất bản truyền thống, Scott đăng tiểu thuyết trên Substack trong tháng 8, chia thành 9 phần miễn phí. Tác phẩm xoay quanh một nước Mỹ giả tưởng bị chia thành hai vùng, gồm Still United và Dakota Membership, với 18 nhân vật kể chuyện.

Sự trở lại của Scott thu hút chú ý không chỉ nhờ danh tiếng của tác giả, mà còn bởi cách bà lựa chọn đưa tác phẩm đến độc giả. Tuy nhiên, các bài nhận xét của Vanity Fair và Business Insider cho thấy tác phẩm đồng thời gây tranh luận về cấu trúc, ngôn ngữ và quá trình biên tập.

Tác giả / Tác phẩm

Last Days in Two Nations

Tác giảMackenzie Scott

Xuất bản08/08/2026

Một nước Mỹ bị chia đôi

Last Days in Two Nations lấy bối cảnh một nước Mỹ hậu đại dịch, nơi Still United tự do tồn tại song song với Dakota Membership - vùng lãnh thổ mang màu sắc độc tài.

Câu chuyện được kể từ góc nhìn của 18 nhân vật, trong đó có Gwen, Jonah và Liv Lockhart. Tác phẩm theo chân những người sống trong xã hội bị kiểm soát chặt chẽ, nơi trẻ em có những biểu hiện khác biệt về tính cách và cảm xúc phải trải qua phẫu thuật chỉnh sửa gen.

MacKenzie Scott trở lại với văn chương bằng một tác phẩm được phát hành trên Substack. Đồ họa: Khoa Tran/Vanity Fair.

Liv là một trong những nhân vật trung tâm. Cô làm công việc tổ chức sự kiện, bề ngoài tuân thủ hệ thống nhưng bí mật tìm cách bảo vệ con trai Will và lên kế hoạch rời khỏi nơi mình đang sống.

Cách xây dựng nhân vật này cho phép Scott khai thác một số vùng xám. Nhân vật Damian Paxton, tổng thống của Dakota Membership, đại diện cho một dạng quyền lực độc đoán.

Theo nhận xét của Eve Sneider, biên tập viên của Business Insider và tác giả cuốn The Absent Woman: The Genius of Janet Malcolm (tạm dịch: Người phụ nữ vắng mặt: Thiên tài của Janet Malcolm), nhân vật này được xây dựng với nhiều chi tiết phóng đại. Sneider cho rằng hình tượng Paxton mang tính châm biếm rõ nét.

Trong khi đó, Keziah Weir, biên tập viên cấp cao của Vanity Fair và tác giả tiểu thuyết The Mythmakers (tạm dịch: Những người tạo nên huyền thoại), tập trung nhiều hơn vào cách Scott mở đầu câu chuyện. Weir cho rằng những chương đầu tạo được bầu không khí vừa hấp dẫn vừa bất an, đồng thời cho thấy tham vọng của tác giả khi xây dựng một thế giới chính trị - xã hội phức tạp.

Scott từng là học trò của Toni Morrison. Tác giả từng xuất bản The Testing of Luther Albright (tạm dịch: Cuộc thử thách Luther Albright) vào năm 2005 và Traps vào năm 2013. Việc trở lại với một tiểu thuyết dài sau hơn một thập kỷ khiến Last Days in Two Nations được đặt trong bối cảnh khác với 2 tác phẩm trước.

Sneider nhận thấy câu chuyện chứa nhiều lớp chủ đề, từ chủ nghĩa độc tài, quyền lực, sự thỏa hiệp về đạo đức đến ảnh hưởng của những mối quan hệ độc hại giữa các thế hệ. Tuy nhiên, theo bà, số lượng ý tưởng lớn cũng khiến phần cuối trở nên khó theo dõi.

Tác phẩm có nhiều cái chết đột ngột, những bước nhảy thời gian và một đoạn kết mở ra nhiều hướng diễn giải. Sneider cho rằng cách xử lý này khiến một số chủ đề xuất hiện song không được giải quyết một cách trọn vẹn.

Tranh luận nằm cả ở câu chuyện và cách xuất bản

Một trong những điểm được cả hai bài nhận xét đề cập là chất lượng biên tập của cuốn sách. Weir ghi nhận một số vấn đề về ngữ pháp, những câu khó hiểu và chi tiết thiếu nhất quán. Bà đặc biệt chú ý đến một tình tiết liên quan đến nhân vật Tracy và lễ hội Dickens, cho rằng sự liên tục trong câu chuyện đôi lúc bị đứt quãng.

Sneider cũng nhận thấy nhiều lỗi đánh máy, những đoạn mô tả dài và một cốt truyện thiếu nhất quán. Theo bà, phần kết của tác phẩm đặc biệt khó nắm bắt khi câu chuyện chuyển sang tương lai.

MacKenzie Scott phát hành tiểu thuyết sau khi ly hôn với Jeff Bezos. Ảnh: Todd Williamson.

Hình thức xuất bản trên Substack càng làm những vấn đề này trở nên rõ ràng. Các phần tiểu thuyết được trình bày dưới dạng PDF, sử dụng phông chữ Courier, giãn dòng rộng, đi kèm trang tiêu đề, mục lục, danh sách nhân vật và số lượng từ. Sneider cho rằng tác phẩm mang dáng dấp một bản thảo trong quá trình hoàn thiện hơn là cuốn tiểu thuyết đã trải qua quy trình xuất bản thông thường.

Weir cũng đặt câu hỏi liệu tác phẩm có được một đội ngũ biên tập chuyên nghiệp xử lý trước khi đến với độc giả hay không. Dù vậy, việc Scott lựa chọn Substack cũng mở ra một hướng xuất bản khác. Thay vì đi qua nhà xuất bản truyền thống, tác giả có thể trực tiếp đưa tác phẩm đến tay độc giả và kiểm soát toàn bộ quá trình đăng tải.

Với một tác giả có tên tuổi như Scott, lựa chọn này cũng tạo ra một tình huống khác với phần lớn nhà văn tự xuất bản. Theo Sneider, tác phẩm đã thu hút khoảng 11.000 người đăng ký theo dõi trên Substack. Sau hơn một thập kỷ kể từ Traps, Scott không chỉ trở lại với một câu chuyện mới mà còn thử một cách phát hành khác.

Hai bài nhận xét tập trung vào những khía cạnh khác nhau. Weir ghi nhận tham vọng và không khí của tác phẩm, đồng thời chỉ ra những vấn đề về câu chữ và tính nhất quán. Sneider đi sâu hơn vào cấu trúc, nhân vật và đoạn kết. Bà cho rằng lượng ý tưởng lớn đôi khi khiến câu chuyện trở nên khó nắm bắt.

Những nhận xét trái chiều này cho thấy Last Days in Two Nations không phải một tác phẩm dễ phân loại. Scott đưa vào tiểu thuyết nhiều vấn đề về chính trị, quyền lực, gia đình và xã hội. Tác giả đồng thời thử nghiệm cách đưa một tác phẩm dài đến độc giả ngoài hệ thống xuất bản truyền thống.

Sau The Testing of Luther Albright và Traps, lần trở lại này vì thế cũng là một thử nghiệm kép của Scott: một câu chuyện có quy mô lớn và một cách xuất bản hoàn toàn khác với con đường truyền thống.