Tìm đầu ra cho nghề nuôi lươn ở Cà Mau

Dự hội thảo có ông Phạm Văn Mười, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT), cùng đại diện các đơn vị chuyên môn trực thuộc Sở; các sở, ngành liên quan, địa phương trọng điểm có nghề nuôi lươn, doanh nghiệp và nông dân.

Đại biểu dự hội thảo.

Những năm gần đây, nghề nuôi lươn thương phẩm tại Cà Mau phát triển mạnh, đặc biệt là mô hình nuôi lươn không bùn trong bể xi măng vì ít tốn diện tích, vốn đầu tư linh hoạt và mang lại hiệu quả kinh tế khá cao. Toàn tỉnh có gần 49.830 m² diện tích nuôi lươn, với sản lượng khoảng 4.220 tấn mỗi năm, góp phần đa dạng sinh kế và nâng cao thu nhập cho người dân.

Tuy nhiên, sự phát triển nhanh nhưng thiếu quy hoạch và liên kết tiêu thụ dẫn đến nhiều khó khăn về đầu ra.

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh còn tồn đọng hơn 1.000 tấn lươn thương phẩm đã đến thời điểm thu hoạch nhưng chưa tiêu thụ được, tập trung ở các vùng nuôi trọng điểm.

Giá lươn giảm mạnh, chỉ còn từ 38.000-42.000 đồng/kg, trong khi sức tiêu thụ chậm, chủ yếu phục vụ thị trường nội địa, ảnh hưởng đáng kể đến thu nhập và khả năng tái đầu tư của người nuôi.

Ông Nguyễn Công Quốc, Phó Trưởng phòng Quản lý nuôi trồng thủy sản, Sở NN&MT, thông tin tình hình nuôi lươn và lượng lươn tồn đọng trên địa bàn tỉnh hiện nay.

Theo đánh giá tại hội thảo, tình trạng lươn thương phẩm tồn đọng xuất phát từ nhiều nguyên nhân. Giai đoạn 2023-2025, giá lươn ở mức cao đã thúc đẩy người dân mở rộng diện tích nuôi tự phát. Trong khi đó, sản lượng lươn tại nhiều tỉnh khu vực đồng bằng sông Cửu Long tăng nhanh, dẫn đến tình trạng cung vượt cầu.

Bên cạnh đó, hoạt động tiêu thụ hiện vẫn chủ yếu phụ thuộc vào thương lái, thiếu liên kết với doanh nghiệp bao tiêu sản phẩm. Chất lượng lươn chưa đồng đều, thiếu các chứng nhận về an toàn thực phẩm nên khó tiếp cận các thị trường lớn.

Chi phí sản xuất tăng, sức mua giảm và thiếu thông tin dự báo thị trường cũng là những yếu tố khiến đầu ra sản phẩm gặp nhiều khó khăn.

Ông Hà Minh Sữa, Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Trí Phải, nêu thực trạng phát triển nghề nuôi lươn, những khó khăn trong tiêu thụ sản phẩm và kiến nghị các giải pháp từ cơ sở.

Tại hội thảo, nhiều ý kiến tập trung phân tích thực trạng nghề nuôi lươn, đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn cho người nuôi trong thời điểm hiện tại.

Hội thảo cũng đề xuất tăng cường hướng dẫn kỹ thuật nuôi, xây dựng quy trình sản xuất hiệu quả và tổ chức các lớp tập huấn cho người dân; hỗ trợ thành lập tổ hợp tác, hợp tác xã; kết nối doanh nghiệp thu mua và phát triển các sản phẩm chế biến từ lươn để nâng cao giá trị gia tăng.

Ông Mạc Phước Nhuận, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn, thông tin các cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể và xây dựng chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ lươn gắn với phát triển sản phẩm OCOP.

Ông Phạm Văn Mười, Phó Giám đốc Sở NN&MT, cho biết: Để giải quyết lượng lươn tồn đọng hiện nay, cần tăng cường kết nối tiêu thụ thông qua hệ thống thương lái, chợ đầu mối, nhà hàng, bếp ăn tập thể và các sàn thương mại điện tử; đồng thời vận động doanh nghiệp, cơ quan, đơn vị hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm.

Đối với người nuôi, cần chủ động giãn thời gian thu hoạch, phân loại lươn theo kích cỡ và cân nhắc kỹ trước khi thả nuôi vụ mới nhằm hạn chế rủi ro về thị trường.

Ông Phạm Văn Mười, Phó Giám đốc Sở NN&MT, phát biểu kết luận hội thảo, đề ra các giải pháp phát triển bền vững nghề nuôi lươn trên địa bàn tỉnh.

Về lâu dài, ngành chức năng xác định cần quy hoạch vùng nuôi phù hợp với nhu cầu thị trường; phát triển các chuỗi liên kết giá trị; tổ chức sản xuất theo mô hình tổ hợp tác, hợp tác xã; đẩy mạnh chế biến sâu; xây dựng thương hiệu lươn sạch và áp dụng các tiêu chuẩn VietGAP nhằm nâng cao giá trị sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ trong nước và hướng đến xuất khẩu.

Đối với chính quyền địa phương, cần thường xuyên rà soát, cập nhật tình hình nuôi lươn và sản lượng tồn đọng để có giải pháp hỗ trợ kịp thời; đồng thời phối hợp với các tổ chức tín dụng xem xét giãn nợ, tạo điều kiện để người dân tiếp cận nguồn vốn phục vụ sản xuất./.