Tin thế giới tối 6-11: Đảng Dân chủ Mỹ nhắm tới chính quyền ông Trump và tỉ phú Elon Musk

Đảng Dân chủ Mỹ nhắm tới chính quyền ông Trump và tỉ phú Elon Musk

Các nghị sĩ đảng Dân chủ Mỹ đang chuẩn bị mở các cuộc điều tra quy mô lớn đối với chính quyền Tổng thống Donald Trump, trong đó có hoạt động của các thành viên gia đình tổng thống và tỉ phú Elon Musk.

Tổng thống Donald Trump và tỉ phú Elon Musk. Ảnh: Xinhua

Ngày 6-11, TASS dẫn nguồn tin truyền thông Mỹ cho biết, dù một số nghị sĩ kêu gọi khởi động lại tiến trình luận tội ông Trump sau bầu cử, ban lãnh đạo đảng Dân chủ thống nhất ưu tiên tiến hành các cuộc điều tra toàn diện nhằm xây dựng cơ sở pháp lý trước.

Phạm vi giám sát dự kiến bao gồm hoạt động của các con trai ông Trump, quan chức cấp cao tại Nhà Trắng và các hợp đồng công liên quan đến tỉ phú Elon Musk.

Tổng thống Trump tuyên bố không lo ngại trước động thái này, đồng thời cảnh báo việc thúc đẩy thủ tục bãi nhiệm sẽ gây tổn hại cho đảng Dân chủ. Trong khi đó, dữ liệu từ thị trường dự đoán Kalshi cho thấy xác suất ông Trump đối mặt nguy cơ bị luận tội lần thứ ba đã tăng lên 76,6%.

Lãnh đạo phe Dân chủ tại Hạ viện Hakeem Jeffries cho biết chưa loại trừ khả năng nào, song khẳng định ưu tiên hàng đầu là phế truất Bộ trưởng Bộ Chiến tranh Pete Hegseth.

Nếu được tiến hành, đây sẽ là lần thứ ba ông Trump bị luận tội. Trước đó, ông hai lần bị Hạ viện luận tội vào năm 2019 và 2021, nhưng đều được Thượng viện tuyên trắng án. Theo quy định, việc kết tội và phế truất tổng thống cần tối thiểu 2/3 số phiếu tại Thượng viện.

Động thái của phe Dân chủ diễn ra sau khi đảng này giành quyền kiểm soát đa số tại cả Thượng viện và Hạ viện trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3-11. Cán cân quyền lực mới tại Quốc hội Mỹ được dự báo sẽ tạo thêm sức ép chính trị và pháp lý đối với chính quyền Tổng thống Trump.

Houthi được cho là đòi Arab Saudi bồi thường 51 tỷ USD để chấm dứt xung đột

Nhóm vũ trang Houthi được cho là đã đưa ra điều kiện chấm dứt xung đột với Arab Saudi, trong đó có yêu cầu bồi thường 51 tỷ USD và công nhận quyền lãnh đạo của nhóm tại Yemen.

Thành viên Houthi tại thủ đô Sanaa của Yemen tháng 8-2025. Ảnh: AFP

Ngày 5-11, tờ Wall Street Journal dẫn lời các nguồn tin am hiểu tình hình cho biết Arab Saudi đã nhiều lần liên hệ với Houthi nhằm tìm kiếm thỏa thuận chấm dứt xung đột thông qua đàm phán, kể từ khi giao tranh leo thang trở lại vào tháng 7.

Theo các nguồn tin, Houthi yêu cầu Arab Saudi trả 51 tỷ USD để bù đắp thiệt hại do các cuộc không kích và nhiều năm phong tỏa. Một số nguồn tin cho biết mức tiền sau đó được điều chỉnh, nhưng yêu cầu bồi thường vẫn lên tới hàng chục tỷ USD.

Ngoài ra, Houthi muốn Arab Saudi công nhận quyền lãnh đạo của nhóm tại Yemen. Điều này đồng nghĩa Riyadh phải chấp nhận sự hiện diện của lực lượng được Iran hậu thuẫn ở khu vực biên giới phía nam. Hiện Arab Saudi, Houthi và chính phủ Yemen được quốc tế công nhận chưa bình luận về thông tin trên.

Các yêu cầu này đặt Arab Saudi trước nhiều lựa chọn khó khăn trong nỗ lực tìm lối thoát cho cuộc xung đột khởi phát từ năm 2015. Theo chuyên gia Kristian Coates Ulrichsen thuộc Viện Baker, Đại học Rice (Mỹ), rủi ro đối với Arab Saudi hiện lớn hơn giai đoạn 2015-2022, trong bối cảnh các cuộc tập kích của Houthi nhằm vào hạ tầng dân sự và năng lượng làm suy giảm niềm tin của nhà đầu tư.

Chuyên gia Ameneh Mehvar thuộc tổ chức giám sát xung đột ACLED cho biết, trong tháng 10, Houthi gần như ngày nào cũng tập kích Arab Saudi, với cường độ tăng mạnh vào cuối tháng. Các mục tiêu bị tấn công có sân bay dân sự và cơ sở của tập đoàn dầu khí quốc gia Aramco.

Houthi cũng nhắm vào những khu vực có thể được liên quân Arab Saudi sử dụng để tập kết lực lượng, khí tài hoặc đặt sở chỉ huy chiến dịch trên bộ. Vụ tấn công gây thương vong lớn nhất kể từ tháng 7 xảy ra ngày 19-10, khi một doanh trại tại tỉnh Shabwah, Yemen trúng tên lửa, khiến 75 người thiệt mạng và hơn 200 người bị thương.

Theo các quan chức, Thái tử Mohammed bin Salman hiểu rõ những thách thức mà Arab Saudi đang đối mặt, nhưng không muốn tiến hành đàm phán toàn diện với Houthi khi chưa giành được lợi thế trên thực địa. Trong khi đó, việc đưa thêm quân vào Yemen cũng tiềm ẩn nguy cơ tổn thất lớn và gây phản ứng trong nước.

Ukraine tìm cách nhận 16 tỷ USD viện trợ Mỹ bị đình chỉ

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố Kiev sẽ tiếp tục đấu tranh để nhận 16 tỷ USD viện trợ Mỹ đã bị đình chỉ, đồng thời ưu tiên tìm kiếm thêm tên lửa cho hệ thống phòng không Patriot.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Ảnh: AFP

Trong cuộc phỏng vấn với TSN ngày 5-11, ông Zelensky cho rằng Ukraine có thêm cơ hội nhận viện trợ sau khi đảng Dân chủ giành chiến thắng trong cuộc bầu cử giữa kỳ tại Mỹ và sẽ kiểm soát cả hai viện từ đầu năm 2027.

Theo Tổng thống Ukraine, khoản viện trợ 16 tỷ USD từ các thỏa thuận và quyết định trước đây chưa được chuyển giao. Ông nhấn mạnh Ukraine biết ơn những hỗ trợ đã nhận được, nhưng vẫn phải đấu tranh để có được số tiền này.

Dưới thời Tổng thống Joe Biden, Mỹ là quốc gia hỗ trợ tài chính và quân sự lớn nhất cho Ukraine. Tuy nhiên, sau cuộc bầu cử năm 2024, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã đình chỉ một số gói hỗ trợ được cam kết trước đó, trong đó có những khoản đã được Quốc hội Mỹ thông qua.

Ông Zelensky cho biết ưu tiên cấp bách hiện nay là bổ sung tên lửa đánh chặn cho hệ thống Patriot, trong bối cảnh kho dự trữ của Ukraine đang cạn kiệt. Ngày 30-10, Bộ Ngoại giao Mỹ thông báo phê duyệt thương vụ tiềm năng trị giá 2,1 tỷ USD, bán 500 tên lửa Patriot cho Ukraine. Tuy nhiên, ông Zelensky cho rằng việc chuyển giao có thể phải chờ vài năm, trong khi Ukraine cần tên lửa ngay trong mùa đông này để bảo vệ hạ tầng năng lượng trước các cuộc tấn công của Nga.

Tổng thống Ukraine kêu gọi Mỹ và các đối tác chuyển tên lửa từ kho dự trữ hiện có, sau đó bổ sung bằng những hợp đồng mới. Ông cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của tiêm kích F-16 và đạn pháo 20 mm dành cho loại máy bay này trong nhiệm vụ bảo đảm an ninh.

Theo thông tin được đề cập, Ukraine hiện sử dụng F-16 để đánh chặn máy bay không người lái phản lực của Nga. Loại UAV này có tốc độ và độ cao hành trình lớn hơn phiên bản sử dụng động cơ cánh quạt, gây thêm thách thức cho các tổ hợp phòng không tầm thấp của Ukraine.

Canada tuyên bố không trở lại quan hệ thương mại như trước với Mỹ

Canada vừa công bố ngân sách mới với trọng tâm là thúc đẩy "độc lập kinh tế", giảm phụ thuộc vào thị trường Mỹ và thành lập quỹ đầu tư quốc gia đầu tiên trị giá 25 tỷ đôla Canada (18,3 tỷ USD).

Thủ tướng Canada Mark Carney. Ảnh: Xinhua

Đây là ngân sách thứ hai của Thủ tướng Mark Carney kể từ khi nhậm chức năm ngoái. Văn bản nhấn mạnh: "Canada và Mỹ sẽ không trở lại mối quan hệ cũ của chúng ta", đồng thời khẳng định mô hình thương mại Bắc Mỹ không thuế quan trước thời Tổng thống Donald Trump sẽ không quay trở lại.

Theo chính phủ Canada, giảm phụ thuộc vào Mỹ là quá trình cần thời gian, nhưng sự chuyển dịch đã bắt đầu. Ngân sách cũng chỉ ra những hạn chế của nền kinh tế hiện nay, gồm năng suất tăng trưởng yếu, đầutư tưnhân thấp và sự phụ thuộc quá lớn vào thị trường Mỹ.

Quỹ đầu tư quốc gia mang tên Canada Mạnh mẽ sẽ tập trung vào các dự án lớn, với kỳ vọng việc chính phủ góp vốn và nắm giữ cổ phần sẽ thu hút thêm đầu tư tư nhân.

Bên cạnh đó, chính phủ triển khai chính sách ưu đãi thuế "Khấu trừ Siêu lớn về Năng suất", cho phép doanh nghiệp khấu trừ chi phí đầu tư mới. Theo Ottawa, doanh nghiệp có thể trả ít hơn khoảng 60% thuế trên lợinhuận từ khoản đầu tư tại Canada so với khoản đầu tư tương tự ở Mỹ.

Ngân sách cũng dành sự quan tâm đến các ngành chịu ảnh hưởng từ thuế quan của Mỹ, gồm ôtô, thép, nhôm và gỗ. Tổng cộng, Canada đã công bố gói hỗ trợ 44 tỷ đô la Canada, trong đó 10 tỷ dành cho người lao động, gần 13 tỷ hỗ trợ thanh khoản cho doanh nghiệp lớn và 20,6 tỷ giúp doanh nghiệp thích ứng với những gián đoạn thương mại.