Tin vũ khí hôm nay 2/5: Nhật Bản tài trợ Ukraine phát triển hệ thống phòng không thay thế Patriot?

Nhật Bản tài trợ Ukraine phát triển hệ thống phòng không thay thế Patriot?

Đại sứ Ukraine tại Nhật Bản Yurii Lutovinov cho biết Tokyo đang xem xét hỗ trợ tài chính cho Kyiv phát triển hệ thống phòng không tự sản xuất, nhằm giảm sự phụ thuộc vào tên lửa Patriot do Mỹ cung cấp. Phát biểu trong cuộc trả lời phỏng vấn Reuters, ông Lutovinov nhấn mạnh rằng Ukraine hoàn toàn có năng lực công nghiệp để triển khai chương trình này, nhưng thiếu nguồn vốn đầu tư.

Tên lửa được khai hỏa từ tổ hợp Patriot. Ảnh: Bộ Quốc phòng Mỹ.

Hệ thống Patriot (MIM-104) hiện là một trong số ít khí tài của Ukraine có khả năng đánh chặn tên lửa đạn đạo - loại vũ khí mà Nga sử dụng ngày càng nhiều trong các đợt tấn công tầm xa. Tên lửa đánh chặn PAC-3 MSE - thành phần cốt lõi trong cấu hình chống đạn đạo của Patriot - có khả năng tiêu diệt mục tiêu ở độ cao lên đến 40 km và tầm bắn khoảng 35 km, nhưng chi phí mỗi quả đạn ước tính vượt 4 triệu USD. Sự khan hiếm đạn Patriot đang là điểm nghẽn chiến lược của Ukraine.

Tuyên bố của đại sứ Lutovinov đến vào thời điểm Nhật Bản vừa nới lỏng đáng kể các quy định xuất khẩu vũ khí - một bước chuyển lịch sử sau nhiều thập kỷ theo đuổi chính sách "ba nguyên tắc cấm xuất khẩu vũ khí" thời hậu chiến. Theo Reuters, Kyiv nhận thấy đây là cơ hội để tiếp cận không chỉ thiết bị quân sự Nhật Bản mà còn cả vốn đầu tư cho công nghiệp quốc phòng. Ukraine đề xuất mô hình đồng phát triển, trong đó phía Nhật Bản đóng vai trò nhà tài trợ và đối tác công nghệ, còn Ukraine cung cấp cơ sở sản xuất và kinh nghiệm thực chiến - điều mà rất ít quốc gia châu Á có thể tiếp cận trực tiếp.

Ông Lutovinov cho rằng Ukraine đã có nền tảng kỹ thuật cần thiết. Nếu có nguồn vốn, Kyiv có thể tự sản xuất tổ hợp phòng không đủ năng lực đối phó tên lửa đạn đạo, giúp giảm bớt gánh nặng phụ thuộc vào nguồn cung đạn dược từ Mỹ và đồng minh phương Tây, vốn ngày càng bị kéo căng giữa nhiều ưu tiên địa chính trị.

Nga lần đầu phóng tên lửa đẩy Soyuz-5 từ Baikonur

Ngày 1/5, Cơ quan vũ trụ Nga Roscosmos xác nhận đã thực hiện lần phóng đầu tiên tên lửa đẩy Soyuz-5 từ sân bay vũ trụ Baikonur - sự kiện có ý nghĩa quan trọng đối với chương trình vũ trụ của Moscow sau nhiều năm gián đoạn. Theo Militarnyi, vụ phóng được thực hiện với mục đích kiểm tra các thông số bay và hiệu suất hoạt động của toàn hệ thống.

Tên lửa đẩy Soyuz-5 tại sân phóng số 45, Baikonur, ngày 30/4. Ảnh: Roscosmos.

Soyuz-5 là tên lửa đẩy hạng trung thế hệ mới của Nga, có khả năng đưa tải trọng lên đến 17 tấn lên quỹ đạo thấp Trái Đất (LEO). Trong lần phóng thử này, thay vì vệ tinh thực thụ, Nga đã sử dụng mô hình thu nhỏ để kiểm tra toàn bộ hành trình bay. Roscosmos cho biết cả hai tầng của tên lửa đã vận hành bình thường, và mô hình tải trọng theo đúng quỹ đạo tính toán - một kết quả khả quan cho chương trình phát triển còn nhiều chông gai.

Đáng chú ý là vụ phóng diễn ra tại sân phóng số 45 - bệ phóng đã bị bỏ không trong suốt 9 năm do tình trạng thiếu tên lửa Zenit tương thích. Trước đây, một số linh kiện của Zenit được sản xuất tại Ukraine; sau khi nguồn cung bị cắt đứt, bệ phóng này không thể sử dụng. Soyuz-5 được phát triển một phần nhằm lấp đầy khoảng trống đó và khai thác trở lại cơ sở hạ tầng Baikonur vốn đã lỗi thời.

Đây là lần phóng thứ 9 của Nga trong năm 2026 - một tốc độ đáng kể nếu so với toàn bộ năm 2025 chỉ có 17 lần. Trước đó vào tháng 4, Nga cũng thực hiện phóng tên lửa Angara-1.2 với tải trọng chưa được tiết lộ. Việc tái kích hoạt Sân phóng số 45 mở rộng đáng kể năng lực hậu cần không gian của Nga tại Baikonur, vốn đang là tài sản chiến lược đặt trên lãnh thổ Kazakhstan theo hợp đồng thuê dài hạn.

Triều Tiên ra mắt xe cối tự hành 8×8 giống của Mỹ

Triều Tiên vừa trình làng xe cối tự hành bánh lốp kiểu mới tại triển lãm quân sự quốc gia. Hình ảnh được đăng tải trên mạng xã hội X cho thấy hệ thống này mang nhiều điểm tương đồng rõ rệt với xe cối tự hành M1129 Mortar Carrier thuộc dòng Stryker của quân đội Mỹ cả về cấu hình tổng thể lẫn bố cục vũ khí.

Xe cối tự hành bánh lốp Triều Tiên tại triển lãm. Ảnh: @dumpl1n9Body/X

Về cơ sở khung gầm, hệ thống nhiều khả năng được phát triển trên nền xe thiết giáp chở quân M2020 cấu hình 8 bánh (8×8) - loại xe bọc thép nội địa Triều Tiên đã ra mắt trước đó. Trong khoang chiến đấu ở phần đuôi xe, các kỹ sư Triều Tiên tích hợp một cối cỡ nòng 120 mm đặt trong buồng chiến đấu riêng. Đây là cỡ nòng tiêu chuẩn NATO cho cối hạng nặng, với tầm bắn tối đa đối với đạn thông thường vào khoảng 6–8 km, và có thể mở rộng đến hơn 10 km nếu dùng đạn trợ lực.

Điểm đặc trưng của thiết kế là cơ cấu nắp bọc thép lớn trên nóc xe, mở ra khi chuyển sang tư thế chiến đấu để nòng cối có thể ngẩng lên bắn trực tiếp từ thân xe. Cơ chế này rút ngắn đáng kể thời gian triển khai, tăng khả năng cơ động chiến thuật - ưu điểm cốt lõi mà M1129 của Mỹ cũng được thiết kế để đạt được. Ngoài ra, phía trước xe được trang bị module chiến đấu điều khiển từ xa, vũ trang bằng súng phóng lựu tự động có ngoại hình tương tự biến thể nội địa hóa của AGS-17 Plamya (Liên Xô), cỡ nòng 30 mm, dùng cho tự vệ khi hành quân.

Sự xuất hiện của hệ thống này cho thấy Triều Tiên đang chủ động hiện đại hóa lực lượng pháo binh theo hướng cơ giới hóa cao, tích hợp hỏa lực gián tiếp vào các nền tảng bánh lốp có tính cơ động tốt hơn xe xích truyền thống - xu hướng mà nhiều quân đội phương Tây và NATO cũng đang theo đuổi.