Tin vũ khí hôm nay 27.2: UAV chiến lược Mỹ áp sát bờ biển Iran

UAV chiến lược Mỹ áp sát bờ biển Iran

Theo Army Recognition, dữ liệu theo dõi bay công khai ngày 26.2 cho thấy một máy bay không người lái (UAV) MQ-4C Triton của Hải quân Mỹ đã thực hiện nhiệm vụ trinh sát tầm cao kéo dài trên khu vực Vịnh Oman, sau khi cất cánh từ Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất. Hoạt động này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng Mỹ - Iran liên quan đến an ninh hàng hải quanh eo biển Hormuz có dấu hiệu gia tăng. Dù Hải quân Mỹ không đưa ra xác nhận chính thức, quỹ đạo bay được ghi nhận phù hợp với các nhiệm vụ tình báo, giám sát và trinh sát (ISR) thường thấy khi Washington muốn tăng cường theo dõi khu vực nhạy cảm.

Cụ thể, MQ-4C bay vòng lặp kéo dài trên không phận quốc tế, gần bờ biển đông nam Iran và cửa ngõ eo biển Hormuz. Máy bay hoạt động ở độ cao trên 15.000 mét, ngoài tầm với của nhiều hệ thống phòng không tầm ngắn. Cùng thời điểm, hai máy bay tuần thám P-8A Poseidon của Mỹ cũng hoạt động trong khu vực, cho thấy khả năng đây là một gói giám sát phối hợp giữa nền tảng không người lái và có người lái.

Dữ liệu bay nguồn mở cho thấy một máy bay không người lái MQ-4C Triton của Hải quân Mỹ đã thực hiện nhiệm vụ trinh sát tầm cao trên Vịnh Oman trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và Iran gia tăng trở lại - Ảnh: Flightradar24/Northrop Grumman

MQ-4C Triton được thiết kế chuyên cho nhiệm vụ giám sát biển diện rộng. Phát triển từ nền tảng RQ-4 Global Hawk, máy bay có thể bay liên tục hơn 24 giờ ở độ cao lớn, bao quát hàng nghìn km² mặt biển trong một chuyến bay. Radar mảng pha chủ động AN/ZPY-3 cho phép theo dõi mục tiêu diện rộng, chụp ảnh radar độ phân giải cao và phân loại tàu thuyền. Ngoài ra, máy bay còn trang bị cảm biến quang – hồng ngoại và có thể tích hợp hệ thống thu thập tín hiệu điện tử. Dữ liệu được truyền qua vệ tinh về trung tâm chỉ huy, góp phần xây dựng bức tranh nhận thức tình huống hàng hải theo thời gian thực.

Trong cách vận hành của Hải quân Mỹ, Triton đóng vai trò phát hiện và theo dõi diện rộng, còn P-8A Poseidon có thể tiếp cận mục tiêu cụ thể để nhận dạng chi tiết, tuần tra chống ngầm hoặc thực hiện các nhiệm vụ chiến thuật khác. Sự kết hợp này giúp tối ưu hóa nguồn lực và tăng khả năng phản ứng nhanh, đặc biệt tại khu vực thường xuyên xuất hiện tàu cao tốc của IRGC hoặc các phương tiện không người lái trên biển.

Về mặt chiến lược, việc duy trì tuần tra Triton trên Vịnh Oman vừa có ý nghĩa tác chiến, vừa mang tính tín hiệu. Khu vực này là một trong những tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng nhất thế giới, nên bất kỳ sự gián đoạn nào cũng có thể tác động đến thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, quỹ đạo bay hiện tại phù hợp với hoạt động giám sát tăng cường hơn là dấu hiệu chuẩn bị cho hành động quân sự tức thời. Trong môi trường nhạy cảm như eo biển Hormuz, nơi chỉ một sự cố nhỏ cũng có thể leo thang, các chuyến bay trinh sát tầm cao giúp Mỹ duy trì nhận thức tình huống liên tục, giảm nguy cơ tính toán sai lầm và củng cố năng lực răn đe mà không cần triển khai hành động quân sự trực tiếp.

Đức chi nửa tỉ USD mua drone cảm tử tích hợp AI

Ủy ban Ngân sách Quốc hội Đức hôm 25.2 đã phê duyệt gói chi tiêu ban đầu trị giá 540 triệu euro (tương đương khoảng 585 triệu USD) để mua sắm UAV/drone tự sát tầm trung cho quân đội. Lô trang bị này trước mắt sẽ ưu tiên cho lữ đoàn Đức đang triển khai tại Lithuania, qua đó tăng cường năng lực răn đe ở sườn phía Đông NATO trong bối cảnh UAV tấn công và hỏa lực tầm xa ngày càng định hình chiến trường châu Âu.

Quyết định này đánh dấu bước đi rõ ràng của Đức vào lĩnh vực mua sắm quy mô lớn drone tự sát. Theo khuôn khổ được thông qua, tổng chi tiêu dài hạn cho năng lực này có thể lên tới khoảng 2 tỉ euro (xấp xỉ 2,17 tỉ USD), song mọi đợt đặt hàng tiếp theo đều phải chịu giám sát chặt chẽ của quốc hội. Chính phủ Đức không công bố chính thức tên hệ thống, nhưng truyền thông châu Âu cho biết hai công ty trong nước là Helsing và Stark Defence nhiều khả năng liên quan đến gói đầu tiên.

Các UAV cảm tử mới nhất của Đức - Ảnh: Army Recognition

Một trong những phương án được nhắc đến là HX-2 của Helsing - drone tự sát tích hợp trí tuệ nhân tạo, hoạt động như phương tiện tấn công tiêu hao trong hệ sinh thái trinh sát - hỏa lực. Thiết kế cánh chữ X cùng động cơ điện cho phép drone bay lượn ổn định ở độ cao trung bình trước khi bổ nhào vào mục tiêu. Tầm hoạt động được công bố khoảng 100km, mang đầu đạn đa năng đủ sức tấn công xe bọc thép, trận địa pháo hoặc công trình kiên cố. Hệ thống này có thể kết nối vào kiến trúc C4ISR, rút ngắn chu trình “từ cảm biến đến hỏa lực”.

Trong khi đó, UAV Virtus của Stark Defence thuộc nhóm nặng hơn, tập trung vào bán kính hoạt động xa và thời gian bay dài. Hệ thống được cho là có thể hoạt động trên 13km và bay quanh mục tiêu khoảng 90 phút trước khi thực hiện pha tấn công tốc độ cao. Với trọng lượng cất cánh gần 30kg và tải trọng khoảng 5kg, Virtus có thể cấu hình nhiều loại đầu đạn khác nhau, từ chống giáp đến tấn công mục tiêu mềm hoặc cơ sở hạ tầng quan trọng. Thiết kế cũng chú trọng khả năng kháng chế áp điện tử, tích hợp dẫn đường kết hợp giữa GPS, quán tính và tham chiếu địa hình để duy trì hiệu quả trong môi trường gây nhiễu.

Cả hai hệ thống đều đã được đánh giá và thử nghiệm thực tế tại Ukraine, nơi drone tự sát trở thành thành phần quan trọng trong các đòn đánh tầm sâu và phản pháo. Với Đức, lợi thế không chỉ nằm ở phần cứng mà còn ở khả năng cập nhật phần mềm nhanh chóng để thích ứng với môi trường tác chiến điện tử biến đổi liên tục.

Thái Lan nhận thêm 17 xe thiết giáp stryker

Quân đội Thái Lan đang tiếp nhận thêm 17 xe thiết giáp chở quân bánh lốp Stryker 8x8 do Mỹ cung cấp thông qua chương trình Chuyển giao Trang bị Dư thừa (EDA). Động thái này không chỉ tăng cường năng lực cơ động bọc thép cho bộ binh Thái Lan mà còn củng cố quan hệ quốc phòng giữa Bangkok và Washington trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Lô xe mới được xem là bước tiếp theo trong quá trình xây dựng lực lượng bộ binh cơ giới hóa của Thái Lan. Các xe Stryker sẽ giúp quân đội nước này triển khai binh sĩ nhanh chóng dọc các tuyến biên giới nhạy cảm, đồng thời đảm bảo mức độ bảo vệ cao hơn so với lực lượng bộ binh nhẹ truyền thống. Việc tiếp nhận phương tiện đi kèm với các chương trình huấn luyện và hỗ trợ kỹ thuật từ phía Mỹ, đặc biệt thông qua các cuộc tập trận chung như Cobra Gold hay Hanuman Guardian. Thông qua đó, các đơn vị Thái Lan có cơ hội tiếp cận phương thức tác chiến, bảo đảm kỹ thuật và vận hành theo tiêu chuẩn của các Lữ đoàn Stryker Mỹ.

Stryker là xe thiết giáp chở quân bánh lốp 8x8, cho phép cơ động nhanh một tổ bộ binh trong tình trạng được bảo vệ bằng giáp. Xe được trang bị súng máy M2 cỡ 12,7mm điều khiển từ xa và hệ thống phóng lựu khói - Ảnh: Army Recognition

Về mặt cấu hình, phiên bản Stryker mà Thái Lan tiếp nhận là biến thể chở quân bộ binh. Xe được trang bị súng máy hạng nặng M2 cỡ 12,7mm, cho phép chế áp bộ binh, mục tiêu lộ thiên và phương tiện hạng nhẹ. Hệ thống phóng lựu khói M6 giúp tạo màn che khi cần cơ động hoặc rút lui. Xe cũng tích hợp các hệ thống hỗ trợ nhận thức tình huống như thiết bị quan sát ban đêm cho lái xe và hệ thống liên lạc nội bộ, giúp kíp xe phối hợp hiệu quả trong điều kiện tác chiến phức tạp.

Điểm mạnh của Stryker nằm ở sự cân bằng giữa bảo vệ và tính cơ động. Thiết kế thân xe có lớp lót chống mảnh văng và các cải tiến nhằm giảm tác động của mìn hoặc thiết bị nổ tự chế. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh các nhiệm vụ bảo đảm an ninh biên giới hoặc ứng phó tình huống khẩn cấp, nơi nguy cơ phục kích và đe dọa bất đối xứng luôn hiện hữu. So với các xe bọc thép bánh xích cũ như M113, Stryker phù hợp hơn cho di chuyển nhanh trên mạng lưới đường bộ rộng khắp của Thái Lan.

Trước đó, năm 2019, Mỹ đã phê duyệt khả năng bán cho Thái Lan tới 60 xe Stryker cùng các gói hỗ trợ liên quan. Những chiếc đầu tiên được bàn giao trong cùng năm, đóng vai trò thay thế dần các phương tiện cũ và giúp Thái Lan tiếp cận mô hình tác chiến cơ giới hóa hiện đại hơn. Bên cạnh Stryker, Thái Lan vẫn vận hành xe BTR-3E1 nguồn gốc Ukraine, song những thách thức về chuỗi cung ứng gần đây khiến việc đa dạng hóa trang bị trở nên cần thiết hơn.

Hoàng Vũ