Tin vũ khí hôm nay 31.1: Đe dọa tên lửa gia tăng, Mỹ mở rộng dây chuyền THAAD

Đe dọa tên lửa gia tăng, Mỹ mở rộng dây chuyền THAAD

Mỹ đã chính thức bật đèn xanh cho việc mở rộng mạnh mẽ năng lực sản xuất tên lửa đánh chặn THAAD, trong bối cảnh các mối đe dọa tên lửa ngày càng phức tạp và khó lường. Ngày 29.1, hãng Lockheed Martin thông báo đã ký một thỏa thuận khung mang tính bước ngoặt với Bộ Quốc phòng Mỹ, cho phép tăng sản lượng tên lửa đánh chặn THAAD từ 96 lên tới 400 quả mỗi năm.

Theo Lầu Năm Góc, quyết định này xuất phát từ sự gia tăng nhanh chóng của các mối đe dọa tên lửa đạn đạo và vũ khí siêu vượt âm do các đối thủ ngang tầm phát triển. Việc mở rộng sản xuất nhằm củng cố mạng lưới phòng thủ tên lửa nhiều tầng của Mỹ và các đồng minh, đồng thời bảo đảm khả năng đáp ứng nhu cầu tác chiến ngày càng lớn của các bộ tư lệnh khu vực.

Một tên lửa đánh chặn THAAD được phóng trong một cuộc thử nghiệm bay ở độ cao lớn, thể hiện khả năng hit-to-kill (tiêu diệt bằng va chạm trực tiếp) trước các mối đe dọa tên lửa đạn đạo - Ảnh: Bộ Quóc phòng Mỹ

Kế hoạch tăng sản lượng THAAD sẽ được triển khai trong khoảng bảy năm tới, gắn với các gói ngân sách được quốc hội Mỹ phê chuẩn từ năm tài khóa 2026. Đây là một phần trong chiến lược rộng hơn nhằm gia cố nền tảng công nghiệp quốc phòng, cho phép Mỹ duy trì năng lực sản xuất bền vững và linh hoạt trong các kịch bản xung đột cường độ cao.

THAAD là hệ thống đánh chặn “hit-to-kill”, tiêu diệt tên lửa đối phương bằng động năng va chạm trực tiếp thay vì đầu nổ. Hệ thống này có khả năng đánh chặn mục tiêu ở cả trong và ngoài khí quyển, tạo lợi thế lớn trong việc đối phó với tên lửa đạn đạo tầm ngắn, trung và tầm trung - xa. Một khẩu đội THAAD thường bao gồm bệ phóng cơ động, tên lửa đánh chặn, radar AN/TPY-2 băng tần X và hệ thống chỉ huy – kiểm soát hỏa lực.

Để đáp ứng yêu cầu sản xuất tăng vọt, Lockheed Martin đang đầu tư mạnh vào hạ tầng công nghiệp. Trung tâm Tăng tốc Sản xuất Đạn dược mới tại Camden, bang Arkansas vừa được khởi công, sẽ đóng vai trò then chốt trong việc sản xuất THAAD và Patriot PAC-3. Cơ sở này ứng dụng robot thế hệ mới, mô hình số và công nghệ chế tạo chính xác, nằm trong gói đầu tư nhiều tỷ USD trải rộng tại hơn 20 cơ sở trên khắp nước Mỹ. Động lực cấp bách của chương trình đến từ môi trường an ninh toàn cầu biến động mạnh. Sự gia tăng của các đầu đạn cơ động, tên lửa chính xác cao và vũ khí siêu vượt âm, cùng những diễn biến như xung đột Ukraine, các vụ phóng tên lửa của Triều Tiên hay chương trình tên lửa khu vực của Trung Quốc, đã buộc Mỹ phải điều chỉnh cách tiếp cận phòng thủ.

Nga sẵn sàng chuyển giao sâu Su-57E cho Ấn Độ

Nga và Ấn Độ đã bước vào giai đoạn đàm phán kỹ thuật chuyên sâu về việc cung cấp và sản xuất theo giấy phép tiêm kích tàng hình thế hệ 5 Su-57E. Thông tin do TASS công bố ngày 28.1, cho thấy trọng tâm thảo luận hiện nay không chỉ dừng ở mua sắm, mà là lắp ráp và tích hợp sâu tại Ấn Độ, phù hợp với chiến lược “Make in India”.

Theo tập đoàn Máy bay Thống nhất Nga (UAC), các cuộc trao đổi đang xoay quanh khả năng sản xuất Su-57E tại những cơ sở hiện nay của Ấn Độ - nơi đang lắp ráp Su-30MKI cùng việc tích hợp hệ thống điện tử, vũ khí và hạ tầng bảo đảm kỹ thuật do phía Ấn Độ phát triển. Su-57E là phiên bản xuất khẩu của tiêm kích Su-57, giữ lại các đặc trưng cốt lõi như thiết kế giảm phản xạ radar, khoang vũ khí trong thân, động cơ điều khiển vector lực đẩy và hệ thống tác chiến điện tử tiên tiến, song một số năng lực nhạy cảm được điều chỉnh theo quy định xuất khẩu.

Tiêm kích Su-57E, phiên bản xuất khẩu của Nga, hạ cánh trong màn trình diễn bay tại Ấn Độ - Ảnh: Army Recognition

Ấn Độ được xem là đối tác tiềm năng nghiêm túc nhất của Su-57E. Nếu thỏa thuận thành công, Ấn Độ có thể trở thành quốc gia đầu tiên ngoài Nga tham gia sản xuất một tiêm kích thế hệ 5 của Nga, qua đó gia nhập nhóm rất hạn chế các nước có năng lực chế tạo máy bay tàng hình, bên cạnh Mỹ và Trung Quốc.

Song song với Su-57E, phương án tiêm kích F-35 của Mỹ vẫn được Ấn Độ cân nhắc trong đối thoại quốc phòng song phương. Dù vậy, F-35 đi kèm các ràng buộc nghiêm ngặt về xuất khẩu, không cho phép sản xuất theo giấy phép, hạn chế tích hợp hệ thống nội địa và chịu sự kiểm soát chặt chẽ về phần mềm, bảo dưỡng. Điều này không hoàn toàn phù hợp với mục tiêu tự chủ công nghiệp quốc phòng của Ấn Độ.

Về năng lực, F-35 có ưu thế về mạng hóa chiến trường và kinh nghiệm tác chiến thực tế, trong khi Su-57E được Nga định vị là nền tảng linh hoạt hơn, chi phí thấp hơn và cho phép khách hàng chủ động nâng cấp. Lựa chọn cuối cùng của Ấn Độ vì thế không chỉ là so sánh tính năng, mà là bài toán cân bằng giữa năng lực chiến đấu, quyền kiểm soát công nghệ và chủ quyền công nghiệp. Nếu thỏa thuận Su-57E được ký kết, đây sẽ là bước ngoặt lớn trong chiến lược không quân Ấn Độ, đồng thời khẳng định Nga vẫn giữ vai trò trụ cột trong cấu trúc hợp tác quốc phòng dài hạn của New Delhi, ngay cả khi Mỹ gia tăng sức hút với các nền tảng thế hệ mới.

Điều gì khiến Uzbekistan quan tâm đến xe bọc thép của Trung Quốc?

Uzbekistan có thể đã bắt đầu quá trình đánh giá kỹ thuật đối với xe bọc thép bánh lốp VN22 do Trung Quốc sản xuất, sau khi phương tiện này được phát hiện tại Viện Kỹ thuật Quân sự của nước này vào tháng 1.2026.

Việc VN22 xuất hiện trong khuôn viên một cơ sở nghiên cứu thay vì tại đơn vị tác chiến, cho thấy nhiều khả năng Uzbekistan đang tiến hành các thử nghiệm và đánh giá ban đầu, tập trung vào khả năng cơ động, mức độ bảo vệ, bố trí không gian bên trong và khả năng tích hợp hệ thống. Cách tiếp cận này tương tự quá trình Uzbekistan từng áp dụng với xe bọc thép Ejder Yalcin 4x4 của Thổ Nhĩ Kỳ, vốn sau đó được xem xét theo hướng sản xuất trong nước theo giấy phép. Động thái này cũng phù hợp với lộ trình hiện đại hóa quân đội của Tashkent, vốn đã bao gồm việc tiếp nhận các hệ thống phòng không Trung Quốc như HQ-7B và HQ-12.

Xe chiến đấu bọc thép VN22 6x6 do Trung Quốc sản xuất được phát hiện bên trong Viện Kỹ thuật -- Quân sự Uzbekistan - Ảnh: X/TheDeadDistrict

VN22 là dòng xe bọc thép bánh lốp 6x6 do tập đoàn trách nhiệm hữu hạn phương Bắc Norinco (Trung Quốc) phát triển, lần đầu ra mắt công chúng năm 2021 và được cho là đã biên chế trong quân đội Trung Quốc từ năm 2023. Xe có kíp lái ba người, chở được tối đa tám binh sĩ, chủ yếu phục vụ nhiệm vụ vận chuyển bộ binh và yểm trợ hỏa lực. Phiên bản tiêu chuẩn có thể trang bị tháp pháo điều khiển từ xa với pháo tự động 30 mm, trong khi biến thể VN22B đóng vai trò hỏa lực trực tiếp với pháo 105 mm tương thích đạn chuẩn NATO.

Về cơ động, VN22 sử dụng hệ thống treo 6x6 với lái tất cả các bánh và treo bán chủ động, cho phép điều chỉnh độ cao gầm. Tốc độ tối đa trên đường đạt hơn 110km/h, tải trọng khoảng 7,5 tấn, phù hợp với yêu cầu tác chiến cơ động cao trên địa hình đa dạng.

Khả năng bảo vệ của VN22 được thiết kế theo hướng mô-đun, với giáp bổ sung bao phủ toàn thân, được cho là đạt mức bảo vệ tương đương STANAG 4569 cấp 4, chống đạn xuyên giáp cỡ 14,5mm. Thân xe có cấu trúc chữ V nhằm giảm tác động của mìn và thiết bị nổ tự chế. Xe cũng có thể tích hợp hệ thống phòng vệ chủ động GL6 của Trung Quốc, nhằm đánh chặn đạn chống tăng đang bay tới. Trên thị trường xuất khẩu, VN22 đã được cung cấp cho nhiều quốc gia, chủ yếu tại châu Phi và Trung Đông. Burkina Faso, Mali, Senegal, Iraq và Bờ Biển Ngà đều được ghi nhận đã tiếp nhận các biến thể khác nhau của dòng xe này.

Hoàng Vũ