Tình yêu lệch tuổi có bền không?

Khoảng cách tuổi tác có thể tạo nên sức hút riêng, nhưng cũng đặt ra những khác biệt trong suy nghĩ và lối sống giữa hai người. Ảnh: QUIN Bridal/Pexels.

Tình yêu chênh lệch tuổi tác không phải hiện tượng mới, nhưng vẫn có nhiều ý kiến trái chiều. Những mối quan hệ này đôi khi bị xem là cảm xúc nhất thời hoặc gắn với những định kiến.

Chẳng hạn, phụ nữ trẻ yêu đàn ông lớn tuổi có thể bị cho là đào mỏ, trong khi phụ nữ lớn tuổi yêu đàn ông trẻ hơn thường phải đối mặt với những lời nhận xét thiếu thiện cảm.

Tuy nhiên, quan niệm về tình yêu và hôn nhân đang dần thay đổi. Ngày càng có nhiều ý kiến ủng hộ việc tôn trọng những mối quan hệ không theo khuôn mẫu truyền thống.

Sức hút của tình yêu lệch tuổi

Một trong những cách lý giải về tình yêu chênh lệch tuổi tác đến từ góc độ tiến hóa và khả năng sinh sản. Theo đó, nam giới thường có xu hướng lựa chọn phụ nữ đang trong độ tuổi có khả năng sinh con cao.

Trong nghiên cứu công bố năm 2012 trên tạp chí Human Nature, hai nhà tâm lý học tiến hóa Sascha Schwarz và Manfred Hassebrauck cho biết khả năng sinh sản của phụ nữ và nam giới có sự khác biệt theo tuổi tác.

Phụ nữ không còn khả năng sinh con tự nhiên sau khi bước vào thời kỳ mãn kinh, trong khi nam giới không chịu giới hạn sinh học trực tiếp tương tự.

Ở chiều ngược lại, phụ nữ thường có xu hướng lựa chọn những người đàn ông có khả năng đóng góp nguồn lực cho việc nuôi dạy con cái. Điều này xuất phát từ thực tế phụ nữ phải đầu tư nhiều hơn vào quá trình sinh sản, chẳng hạn như mang thai và sinh con.

Vì vậy, họ có xu hướng tìm kiếm người bạn đời sẵn sàng gắn bó lâu dài, đồng thời có khả năng và mong muốn chăm lo cho gia đình.

Các nghiên cứu cho thấy tuổi tác có thể ảnh hưởng đến lựa chọn bạn đời và mức độ hài lòng trong tình yêu. Ảnh: Andy Lee/Pexels.

Trong cuốn Tâm lý học và chuyện yêu: Vì sao đàn ông thích phụ nữ trẻ, phụ nữ thích đàn ông giàu?, tác giả Kazue Asoh vận dụng góc nhìn tâm lý học tiến hóa, kết hợp những khác biệt về tâm sinh lý giữa hai giới, để lý giải các yếu tố chi phối sức hấp dẫn và xu hướng lựa chọn bạn đời.

Cuốn sách đặt ra những câu hỏi như vì sao đàn ông thường bị thu hút bởi phụ nữ trẻ, phụ nữ quan tâm đến điều kiện kinh tế của đối phương hay những yếu tố nào khơi đầu tình yêu.

Một nghiên cứu từ năm 1945 cũng ghi nhận xu hướng nam giới thường thích bạn đời trẻ hơn mình khoảng 2,5 tuổi, trong khi phụ nữ có xu hướng lựa chọn người đàn ông lớn hơn khoảng 3,5 tuổi. Các nghiên cứu gần đây tiếp tục ghi nhận khuynh hướng tương tự.

Ngoài độ tuổi bạn đời lý tưởng, các nhà nghiên cứu còn tìm hiểu khoảng cách tuổi tác mà mỗi người cảm thấy có thể chấp nhận khi hẹn hò.

Một nghiên cứu của Schwarz và Hassebrauck cho thấy nam giới trung bình chấp nhận hẹn hò với phụ nữ trẻ hơn mình tối đa khoảng 10 tuổi hoặc lớn hơn khoảng 4,5 tuổi. Trong khi đó, phụ nữ có xu hướng chấp nhận người đàn ông lớn hơn mình tối đa khoảng 8 tuổi hoặc trẻ hơn khoảng 5 tuổi.

Đáng chú ý, những giới hạn này không cố định mà có thể thay đổi theo tuổi tác. Khi càng lớn tuổi, nam giới có xu hướng chấp nhận bạn đời trẻ hơn. Trong khi đó, phụ nữ cũng cởi mở hơn với việc hẹn hò cùng đàn ông trẻ tuổi, nhưng độ tuổi lớn nhất của người đàn ông mà họ chấp nhận lại giảm dần theo tuổi tác.

Các cặp lệch tuổi có thực sự hạnh phúc?

Bên cạnh yếu tố sinh học và lựa chọn bạn đời, mức độ hài lòng trong tình yêu và hôn nhân cũng là vấn đề được quan tâm. Trên thực tế, bất kỳ mối quan hệ nào cũng có thể mang lại hạnh phúc nếu hai người tìm được cách hòa hợp.

Tuy nhiên, một số nghiên cứu cho thấy khoảng cách tuổi tác có thể ảnh hưởng đến mức độ hài lòng của các cặp đôi theo thời gian.

Nghiên cứu công bố trên Journal of Population Economics cho thấy cả nam và nữ đều có xu hướng hài lòng hơn khi kết hôn với người trẻ tuổi hơn, thay vì người lớn tuổi hơn. Dù vậy, lợi thế này có thể không kéo dài.

Theo các tác giả, mức độ hài lòng trong hôn nhân của những cặp đôi có khoảng cách tuổi tác thường giảm nhanh hơn theo thời gian so với các cặp vợ chồng có độ tuổi tương đương. Điều này khiến lợi thế ban đầu của những người kết hôn với bạn đời trẻ tuổi dần biến mất.

Để lý giải kết quả này, các nhà nghiên cứu cho rằng những cặp đôi lệch tuổi có thể gặp nhiều khó khăn hơn trong việc thích nghi với các vấn đề phát sinh trong mối quan hệ. Sự khác biệt về thế hệ, lối sống, sở thích và những giai đoạn cuộc đời có thể khiến họ khó tìm được tiếng nói chung.

Tuy nhiên, một số nghiên cứu khác lại đưa ra góc nhìn tích cực. Những cặp đôi chênh lệch tuổi tác duy trì được mối quan hệ lâu dài có xu hướng ít ghen tuông hơn và thể hiện tình yêu ít vụ lợi hơn so với các cặp đôi có độ tuổi gần nhau.

Chuyện tình yêu bạn biết được bao nhiêu? mang đến góc nhìn khoa học về sự hấp dẫn, lựa chọn bạn đời và cách con người duy trì tình cảm. Ảnh: Fahasa.

Những kết quả này cho thấy không thể đánh giá mức độ hạnh phúc của một mối quan hệ chỉ dựa trên khoảng cách tuổi tác. Việc hai người có thể duy trì tình cảm lâu dài còn phụ thuộc vào cách họ đối diện với những khác biệt và giải quyết mâu thuẫn.

Trong cuốn Chuyện tình yêu bạn biết được bao nhiêu?, tiến sĩ Dawn Maslar cũng tiếp cận tình yêu dưới góc độ khoa học, phân tích sự hấp dẫn, cách nam giới theo đuổi và phụ nữ lựa chọn bạn đời.

Tác giả đồng thời đề cập đến những yếu tố giúp duy trì tình cảm và xây dựng mối quan hệ lâu dài. Qua đó, cuốn sách mở rộng góc nhìn về tình yêu, từ cảm xúc ban đầu đến quá trình hai người tìm hiểu và gắn bó với nhau.

Nhìn chung, các nghiên cứu cho thấy tình yêu lệch tuổi có thể bắt nguồn từ những yếu tố sinh học, tiến hóa và nhu cầu cá nhân. Tuy nhiên, những mối quan hệ này cũng có thể đối mặt với thách thức riêng, đặc biệt khi hai người có sự khác biệt về lối sống, mục tiêu và kỳ vọng trong tương lai.

Khoảng cách tuổi tác không quyết định một mối quan hệ có thành công hay không. Sự chia sẻ, tôn trọng và khả năng đồng hành mới là những yếu tố quan trọng giúp hai người duy trì tình cảm lâu dài.