Tôn vinh những 'người đưa đò' ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi

Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng và Chủ tịch Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam Nguyễn Kim Quy trao Bằng khen của Bộ Giáo dục và Đào tạo cho các giáo viên được tuyên dương trong chương trình. Ảnh: Thùy Chi

Những câu chuyện phía sau bục giảng

Tham dự chương trình tuyên dương, mỗi thầy cô giáo là một tấm gương sáng về lòng yêu nghề, tinh thần vượt khó và những hy sinh, vất vả thầm lặng. Phía sau bục giảng là biết bao nhọc nhằn, lo toan đời thường cùng sự kiên cường bám trường để chắp cánh ước mơ cho các học trò. Nhắc đến hành trình cống hiến ở vùng cao, nhiều người xúc động trước tấm lòng tận tụy của cô giáo Hoàng Thị Thu Dần, dân tộc Tày, sinh năm 1985 (Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Cốc Lầu, tỉnh Lào Cai). Gắn bó với vùng cao 20 năm, kỷ niệm in sâu trong cô là những ngày cơn bão số 3 (Yagi) năm 2024 tàn phá quê hương. Cô Dần đã đi bộ suốt 5 giờ, vượt qua những đoạn đường rừng sạt lở nguy hiểm. Tấm lòng của người giáo viên ấy còn được thể hiện qua việc vận động các mạnh thường quân xây dựng nhà ở cho 5 học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, mồ côi. Suốt 5 năm, cô đã kiên trì đồng hành, chăm lo cho các em. Từ những việc làm bình dị ấy, nghề giáo vượt ra ngoài khuôn khổ của những giờ lên lớp, trở thành hành trình nâng đỡ những phận đời nhỏ bé.

Trên mảnh đất miền Trung nắng gió, cô giáo Nguyễn Thị Vân Nhi, dân tộc Cơ Tu, sinh năm 1994 (Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Hồng Thủy, thành phố Huế) - đại biểu trẻ nhất tham dự chương trình, mỗi ngày mỗi ngày vượt 120km cả đi và về qua cung đường đèo dốc hiểm trở để mang con chữ đến với học sinh. Dẫu hành trình đến trường nhiều gian nan, cô vẫn bền bỉ vượt qua từng cung đường hiểm trở bởi niềm mong chờ của học trò qua từng bài giảng và tình yêu dành cho nghề giáo. Đó cũng là động lực để cô luôn hào hứng mỗi ngày đến trường. Cô Nhi đã tích cực nghiên cứu, ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào từng giáo án, mang đến cách tiếp cận tri thức hoàn toàn mới mẻ cho học sinh ở nơi còn nhiều khó khăn này.

Có một điểm chung trong những câu chuyện được chia sẻ tại chương trình, đó là các giáo viên không chỉ mong muốn học trò của mình có kiến thức, mà còn mong các em trở thành những con người tự tin, có trách nhiệm và biết vận dụng vào thực tế. Thầy giáo Nông Ích Sơn, sinh năm 1981, dân tộc Nùng (Trường Trung học cơ sở Quang Trung, tỉnh Đồng Nai) là một ví dụ điển hình. Gắn bó với nghề gần 20 năm, thầy đã kiên trì tìm cách đưa Toán học đến gần hơn với đời sống, từ những tình huống thực tế, hình ảnh quen thuộc của địa phương đến việc ứng dụng công cụ số để học sinh chủ động quan sát, kiểm chứng và khám phá tri thức. Với thầy, một bài học có ý nghĩa không chỉ thể hiện ở kết quả tính toán mà còn ở khả năng giúp học sinh hiểu và vận dụng tri thức vào cuộc sống.

Lắng nghe để sẻ chia, đồng hành để phát triển giáo dục

Thông qua những câu chuyện của các thầy cô giáo, có thể thấy, sự nghiệp giáo dục ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi không chỉ là nhiệm vụ của riêng ngành giáo dục. Đó còn là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, từ việc đầu tư trường lớp, bảo đảm đội ngũ giáo viên đến chăm lo đời sống, tạo môi trường học tập bình đẳng cho trẻ em. Trong hành trình ấy, tổ chức Đoàn, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam có vai trò quan trọng khi kết nối nguồn lực, phát huy tinh thần tình nguyện của thanh niên, đồng hành cùng ngành giáo dục và lan tỏa trách nhiệm cộng đồng.

34 giáo viên tiêu biểu được tuyên dương trong Chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô” năm 2026. Ảnh: Thùy Chi

Điều đáng quý ở Chương trình “Chia sẻ cùng thầy cô” không chỉ nằm ở những tấm Bằng khen hay khoảnh khắc được vinh danh, mà quan trọng hơn, đây còn là dịp để các nhà giáo trực tiếp bày tỏ những tâm tư, nguyện vọng và kiến nghị xuất phát từ thực tiễn công tác. Bởi phía sau sự tận tâm với học trò vẫn còn những áp lực về điều kiện dạy học, cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên và chế độ chính sách.

Tại buổi gặp mặt 34 giáo viên tiêu biểu xuất sắc trong chương trình năm nay do Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức chiều 9/11, tại Hà Nội, các thầy cô giáo đã chia sẻ nhiều ý kiến, trong đó có tình trạng sĩ số học sinh ở một số nơi còn đông; thiếu giáo viên ở những môn học đặc thù; điều kiện đi lại, sinh hoạt khó khăn tại các điểm trường xa xôi; những bất cập về chế độ, chính sách đối với giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục tại một số địa phương...

Sau khi lắng nghe, chia sẻ với những tâm tư, nguyện vọng của các giáo viên, Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng nhấn mạnh, Đảng, Nhà nước luôn dành sự quan tâm đặc biệt đối với giáo dục và đội ngũ nhà giáo. Sự quan tâm đó được cụ thể hóa bằng hệ thống chính sách, trong đó có Luật Nhà giáo, các chương trình đầu tư nguồn lực cho giáo dục, chính sách miễn học phí đối với học sinh trường công lập và những định hướng chăm lo tốt hơn cho điều kiện học tập của trẻ em.

Đối với những vấn đề các nhà giáo kiến nghị, Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết, sẽ tiếp thu, xem xét trong quá trình xây dựng và hoàn thiện chính sách. Trong đó, chú trọng nghiên cứu giải pháp thu hút, giữ chân giáo viên ở vùng khó khăn; quan tâm chế độ đối với cán bộ quản lý giáo dục tại các điểm trường; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số để học sinh ở những địa bàn thiếu giáo viên có cơ hội tiếp cận chương trình giáo dục chất lượng, nhất là các môn ngoại ngữ và những lĩnh vực học tập cần thiết.

Đối với Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, việc đồng hành cùng đội ngũ nhà giáo là một phần trong trách nhiệm chăm lo, giáo dục và bồi dưỡng thế hệ trẻ. Điều đó đã được Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đoàn, Chủ tịch Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam Nguyễn Kim Quy khẳng định tại chương trình tuyên dương “Chia sẻ cùng thầy cô” năm 2026, diễn ra tối 9/11, tại Hà Nội. “Chúng tôi mong tiếp tục nhận được sự phối hợp của ngành giáo dục, các đơn vị đồng hành và cộng đồng để có thêm những hoạt động hỗ trợ thiết thực, phù hợp với nhu cầu của từng nhà trường, từng địa bàn; để sự sẻ chia được tiếp nối trong đời sống hằng ngày của thầy và trò” - đồng chí Nguyễn Kim Quy nhấn mạnh.

Hành trình “Chia sẻ cùng thầy cô” năm 2026 khép lại, nhưng dư âm vẫn tiếp tục lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng. Sự tôn vinh kịp thời và sự đồng hành từ các cơ quan, doanh nghiệp chính là nguồn động viên to lớn, giúp những "người đưa đò" thêm vững tin tiếp tục hành trình thắp sáng tri thức.