Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Quyết tâm đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thành động lực phát triển mạnh mẽ của đất nước trong giai đoạn mới

Hội nghị tổ chức bằng hình thức trực tiếp từ Hội trường Diên Hồng, tòa nhà Quốc hội, kết hợp với trực tuyến tới 3.662 điểm cầu trên toàn quốc với tổng số 568.384 đại biểu tham dự.

Dự và chủ trì Hội nghị có: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng ban Chỉ đạo; các Ủy viên Bộ Chính trị: Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn; Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú; Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng các đồng chí lãnh đạo chủ chốt và Trưởng ban Tổ chức Trung ương chủ trì hội nghị.

Cùng dự hội nghị có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Ban Bí thư, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Quân ủy Trung ương, Đảng ủy Công an Trung ương, Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương, Đảng ủy Chính phủ, Quốc hội, Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể trung ương; lãnh đạo các ban, bộ, ngành đoàn thể Trung ương dự.

Theo chương trình, hội nghị được nghe đồng chí Nguyễn Hải Ninh, Ủy viên Trung ương Đảng, Chánh Văn phòng Trung ương Đảng, Phó trưởng Ban Chỉ đạo trình bày báo cáo sơ kết 1 năm 6 tháng và quán triệt chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về sơ kết 1 năm 6 tháng tình hình triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW; xem phóng sự về tình hình, kết quả 1 năm 6 tháng thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22-12-2024 của Bộ Chính trị. Tiếp đó, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tổ chức Trung ương, Phó trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo điều hành phiên thảo luận tại hội nghị.

Đồng chí Nguyễn Hải Ninh, Ủy viên Trung ương Đảng, Chánh Văn phòng Trung ương Đảng, Phó trưởng Ban Chỉ đạo trình bày báo cáo tại hội nghị.

Theo báo cáo tại hội nghị, qua 1 năm 6 tháng triển khai thực hiện Nghị quyết 57, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp, thường xuyên của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương và sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, việc thực hiện Nghị quyết 57 đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, tạo chuyển biến rõ nét, mang tính nền tảng trên các lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia (KHCN, ĐMST & CĐS).

Nổi bật là, các đồng chí lãnh đạo Ban Chỉ đạo Trung ương đã trực tiếp chỉ đạo nhiều định hướng chiến lược và nhiệm vụ lớn mang tính liên ngành về KHCN, ĐMST & CĐS gắn với phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng, hoàn thiện thể chế, chính sách, tạo hành lang pháp lý thúc đẩy thực hiện Nghị quyết 57. Các cơ quan Đảng ở Trung ương và địa phương đã chỉ đạo tổ chức khẩn trương triển khai Nghị quyết 57 quyết liệt, đồng bộ trong toàn hệ thống chính trị, gắn với trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng và người đứng đầu các cấp.

Quán triệt quan điểm thể chế phải đi trước, mở đường và tạo động lực phát triển, 18 tháng qua, Ban Chỉ đạo Trung ương đã chỉ đạo tháo gỡ các vướng mắc ở về thể chế, tài chính và định hướng chiến lược. Theo đó, các cơ quan trong hệ thống chính trị đã ban hành hơn 400 văn bản chỉ đạo, điều hành và văn bản quy phạm pháp luật quan trọng, tạo cơ sở chính trị và nền tảng pháp lý cho phát triển KHCN, ĐMST & CĐS. Cơ chế quản lý khoa học từng bước chuyển đổi theo hướng tăng cường tự chủ, khoán chi, chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu; từng bước hình thành các cơ chế, chính sách mới nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo và phát triển công nghệ.

CĐS quốc gia được triển khai đồng bộ và đạt được những kết quả bước đầu quan trọng về thể chế, hạ tầng, nền tảng số, dữ liệu số và bảo đảm an ninh mạng. Hạ tầng số tiếp tục được đầu tư mạnh mẽ; Trung tâm dữ liệu quốc gia đã đi vào khai thác, tạo nền tảng cho kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu dùng chung. Đề án 06 và ứng dụng VNeID tiếp tục phát huy vai trò trụ cột với hơn 71 triệu tài khoản định danh điện tử được kích hoạt, giúp cắt giảm đáng kể thủ tục hành chính và tiết kiệm cho ngân sách nhà nước khoảng 1.300 tỷ đồng. Dịch vụ công trực tuyến tại địa phương đã góp phần nâng cao hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp và từng bước hình thành phương thức quản trị dựa trên dữ liệu... góp phần bảo đảm hoạt động liên tục, thông suốt của hệ thống chính trị sau sắp xếp tổ chức bộ máy, nâng cao năng lực phục vụ và bước đầu hình thành quản trị dựa trên dữ liệu.

Các đại biểu dự hội nghị.

Đối với lĩnh vực KHCN và ĐMST, nhiều nhiệm vụ trọng tâm đã được triển khai đồng bộ; nhiều cơ chế, chính sách mới đang được hoàn thiện; nhiều chương trình, đề án lớn đã bước sang giai đoạn tổ chức thực hiện. Một số công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược như công nghệ 5G, truy xuất nguồn gốc nông sản, thiết bị bay không người lái, robot, y sinh học bước đầu đã được các doanh nghiệp trong nước nghiên cứu, phát triển và ứng dụng. Việc triển khai các công nghệ chiến lược từng bước chuyển từ xác định định hướng ưu tiên sang tổ chức thực hiện theo các bài toán lớn của quốc gia, gắn với sản phẩm cụ thể, doanh nghiệp dẫn dắt và mục tiêu đầu ra rõ ràng.

Hoạt động ĐMST tiếp tục được thúc đẩy thông qua phát triển doanh nghiệp KHCN, doanh nghiệp ĐMST, hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo, sàn giao dịch KHCN, cổng sáng kiến quốc gia và mô hình hợp tác giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp. Nhiều địa phương đã chủ động ban hành cơ chế đặc thù, hình thành các trung tâm ĐMST, quỹ đầu tư mạo hiểm, khu công nghệ cao và mô hình đô thị thông minh. Công tác phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho KHCN, ĐMST & CĐS tiếp tục được quan tâm, góp phần nâng cao năng lực tự chủ công nghệ quốc gia.

Việc nghiên cứu, phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo được đẩy mạnh trong nhiều lĩnh vực quản lý nhà nước, sản xuất, kinh doanh và cung cấp dịch vụ công. Một số sản phẩm trí tuệ nhân tạo "Make in Vietnam" từng bước khẳng định năng lực cạnh tranh, tạo nền tảng cho phát triển kinh tế số và xã hội số.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Ban Chỉ đạo Trung ương cũng thẳng thắn chỉ ra một số hạn chế, điểm nghẽn cần tập trung tháo gỡ, như tiến độ xây dựng cơ sở dữ liệu, nền tảng số dùng chung ở một số bộ, ngành còn chậm; tỷ lệ giải ngân kinh phí cho KHCN và ĐMST còn thấp (đạt 23,35% tính đến ngày 17-6-2026); việc chuyển hóa chủ trương, cơ chế thành sản phẩm công nghệ và kết quả phát triển cụ thể còn hạn chế; việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo còn phân tán.

Phát biểu kết luận hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ghi nhận và biểu dương những nỗ lực, cố gắng và kết quả đạt được của các bộ, ngành, địa phương, các viện nghiên cứu, trường đại học, cộng đồng doanh nghiệp, đội ngũ trí thức, nhà khoa học và đông đảo nhân dân trong thực hiện Nghị quyết 57 thời gian qua.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu tại hội nghị.

Nhấn mạnh KHCN, ĐMST & CĐS là động lực chủ yếu của mô hình phát triển, mô hình tăng trưởng mới; là con đường bắt buộc phải thực hiện để hiện thực hóa 2 mục tiêu 100 năm của đất nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu: Mỗi cấp ủy, tổ chức đảng, mỗi cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu, phải coi thực hiện Nghị quyết 57 là nhiệm vụ chính trị quan trọng và thường xuyên của mình; không được coi đây chỉ là việc của cơ quan chuyên môn. Trung ương đã quyết liệt, địa phương cũng phải quyết liệt; tỉnh quyết liệt thì xã cũng phải chuyển động; các cơ quan trong hệ thống chính trị phải gương mẫu đi đầu để doanh nghiệp và người dân cùng tham gia triển khai thực hiện.

Đồng thời, phải tạo được chuyển biến đồng bộ từ Trung ương tới địa phương; từ các cơ quan trong hệ thống chính trị ra toàn xã hội. Đối với các bộ, ngành Trung ương, ngoài trách nhiệm quản lý nhà nước, phải thực sự đóng vai trò kiến tạo phát triển ngành, lĩnh vực phụ trách; phải hướng dẫn, hỗ trợ và đồng hành cùng địa phương. Đối với các địa phương, phải chuyển mạnh từ tư duy thụ động chờ hướng dẫn sang tư duy chủ động tổ chức thực hiện, sáng tạo trong khuôn khổ pháp luật và phân cấp, phân quyền của Trung ương; địa phương không chỉ là nơi thực hiện chính sách mà còn phải trở thành nơi sáng tạo chính sách, kiểm nghiệm chính sách và đóng góp vào quá trình hoàn thiện thể chế phát triển của đất nước.

Các đại biểu dự hội nghị.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, cần tăng cường đầu tư cho nghiên cứu phát triển, đổi mới công nghệ, CĐS, đào tạo nhân lực chất lượng cao và tham gia các chương trình công nghệ chiến lược quốc gia. Đối với các viện nghiên cứu, trường đại học và đội ngũ các nhà khoa học, cần tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong tạo ra tri thức mới, công nghệ mới và nguồn nhân lực chất lượng cao; phải có chính sách mạnh mẽ hơn nữa thu hút nhân tài, chuyên gia quốc tế và trí thức người Việt; hình thành các nhóm nghiên cứu mạnh, kết nối mạng lưới trí thức Việt Nam toàn cầu, góp phần nâng cao năng lực nghiên cứu phát triển trong nước.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, cần chuyển mạnh từ tư duy hoàn thành đầu việc sang tư duy tạo ra sản phẩm đầu ra: Công nghệ nào được làm chủ, dữ liệu nào được kết nối, thủ tục nào được cắt giảm, doanh nghiệp nào lớn lên, ngành nào tăng năng suất, người dân được hưởng lợi gì, xã hội tiết kiệm được bao nhiêu, tăng trưởng được đóng góp bao nhiêu. “Các nhiệm vụ thực hiện Nghị quyết 57 chỉ được coi là hoàn thành khi có sản phẩm vận hành, dữ liệu kiểm chứng, người dùng thực tế và hiệu quả đo đếm được”, đồng thời, phải đặc biệt quan tâm bảo đảm an ninh mạng, an toàn thông tin, an ninh dữ liệu và chủ quyền số quốc gia. Mọi hệ thống số, cơ sở dữ liệu, nền tảng số phải được thiết kế theo yêu cầu an toàn, an ninh ngay từ đầu; các cơ quan, đơn vị, địa phương phải chịu trách nhiệm chính về an ninh, an toàn chính hệ thống của mình.

Quang cảnh hội nghị.

Người đứng đầu các cấp phải trực tiếp lãnh đạo, trực tiếp chỉ đạo, trực tiếp kiểm tra và chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện Nghị quyết 57. Việc nào thuộc thẩm quyền thì phải chủ động làm. Việc nào vượt thẩm quyền thì phải kịp thời báo cáo, đề xuất. Không chờ đợi, không đùn đẩy, không né tránh. Kết quả thực hiện Nghị quyết 57 phải là tiêu chí quan trọng để đánh giá cán bộ. Nơi nào làm tốt phải được biểu dương, nhân rộng. Nơi nào còn hình thức, chậm trễ, né tránh trách nhiệm thì phải được nhắc nhở, kiểm điểm và xử lý phù hợp. Người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung thì phải được khuyến khích và bảo vệ.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, ngay sau hội nghị này, các đồng chí Thành viên Ban Chỉ đạo, các cấp ủy, tổ chức đảng, các bộ, ngành, địa phương trực tiếp chỉ đạo rà soát nhiệm vụ thuộc phạm vi phụ trách, xác định rõ các điểm nghẽn, nguyên nhân, trách nhiệm, sản phẩm và thời hạn hoàn thành; khẩn trương cụ thể hóa thành chương trình, kế hoạch với mốc thời gian và trách nhiệm rõ ràng; quyết tâm đưa KHCN, ĐMST & CĐS thành động lực phát triển mạnh mẽ của đất nước trong giai đoạn mới, góp phần đưa Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, hùng cường và thịnh vượng.