Tổng thống Trump: Đàm phán Mỹ - Iran diễn ra vào thứ Hai

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các cuộc đàm phán giữa Mỹ với Iran sẽ bắt đầu vào chiều thứ Hai (3/8), nhưng không ấn định thời hạn đạt thỏa thuận...

Tổng thống Mỹ Donald Trump - Ảnh: New York Times

Trước đó, ông Trump đã hủy một cuộc tấn công dự kiến nhằm vào Iran với hy vọng hai bên có thể nhanh chóng thống nhất về việc mở lại eo biển Hormuz và giải quyết bế tắc liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran.

Vào tối thứ Bảy (1/8), ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social rằng Iran và một số quốc gia Trung Đông đã đề nghị có thêm thời gian để hoàn tất thỏa thuận. Theo ông, mục tiêu là mở lại eo biển Hormuz “ngay lập tức, hoàn toàn và toàn diện”, đồng thời “chấm dứt mối đe dọa hạt nhân từ Iran”. Dù vậy, Tổng thống Mỹ nhấn mạnh Tehran phải nhanh chóng đi đến thỏa thuận.

Trao đổi với báo giới trên đường trở về Washington hôm Chủ nhật (2/8) sau kỳ nghỉ cuối tuần tại bang New Jersey, ông Trump không tiết lộ địa điểm đàm phán cũng như thành phần tham dự.

Khi được hỏi liệu Mỹ có đặt ra thời hạn chót cho Iran hay không, ông Trump không trả lời trực tiếp.

“Tôi muốn đạt được thỏa thuận hơn. Tôi không muốn người dân thiệt mạng, bởi rất nhiều người có thể mất mạng và chúng tôi không muốn điều đó”, ông Trump nói.

Kể từ khi Mỹ cùng Israel phát động cuộc chiến chống Iran vào cuối tháng 2, ông Trump nhiều lần đe dọa mở rộng chiến dịch quân sự, nhưng sau đó lại dành thêm thời gian cho ngoại giao. Tuy nhiên, các vòng đàm phán đến nay vẫn chưa mang lại một thỏa thuận toàn diện.

Việc ông Trump phát tín hiệu xuống thang sau nhiều ngày Mỹ và Iran liên tục đe dọa tiến hành các cuộc tấn công mới đánh dấu diễn biến mới nhất của cuộc xung đột. Giao tranh đã lan từ khu vực Vùng Vịnh sang Biển Đỏ, thậm chí tới một cơ sở của Ai Cập bên bờ Địa Trung Hải.

Iran gần như phong tỏa eo biển Hormuz, tuyến trung chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của thế giới trước khi chiến tranh nổ ra. Hoạt động vận tải qua eo biển bị gián đoạn đã đẩy giá năng lượng lên cao và làm gia tăng áp lực lạm phát trên toàn cầu.

Ông Trump cho rằng giá nhiên liệu tăng trong ngắn hạn là cái giá cần chấp nhận để ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Tuy nhiên, những tác động kinh tế của cuộc chiến đang làm gia tăng sức ép chính trị trước thềm cuộc bầu cử Quốc hội giữa nhiệm kỳ tại Mỹ, buộc ông phải tìm cách chấm dứt xung đột.

Trong phiên giao dịch đầu ngày thứ Hai, giá dầu giảm hơn 4%.

Trong khi đó, truyền thông nhà nước Iran hôm Chủ nhật cho biết Ngoại trưởng Abbas Araqchi đã điện đàm với Ngoại trưởng Saudi Arabia, Hoàng tử Faisal bin Farhan, và Tư lệnh quân đội Pakistan Asim Munir. Các cuộc trao đổi tập trung vào những nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng.

Trước đó, hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA dẫn lời ông Araqchi cho biết các cuộc đàm phán giữa Tehran và Oman về hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz đang bước vào giai đoạn cuối.

Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei, hai bên đang thảo luận về một tuyến hàng hải mới qua eo biển. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh cuộc đàm phán này không liên quan đến việc mở hay đóng cửa eo biển Hormuz, bởi đó là một vấn đề riêng.

Vào tháng trước, Iran công khai bác bỏ đề xuất do Oman đưa ra và được các quốc gia Vùng Vịnh ủng hộ về việc thiết lập cơ chế quản lý eo biển Hormuz. Theo các nguồn thạo tin của hãng tin Reuters, kế hoạch này có nội dung thu phí tự nguyện đối với tàu thuyền đi qua eo biển.

Trong khi đó, Bộ trưởng Năng lượng Israel Eli Cohen cho biết Israel và Mỹ đang phối hợp chặt chẽ về an ninh và tình báo trước mọi diễn biến trong khu vực.

Ông Cohen cảnh báo rằng dù có đạt được thỏa thuận hay không, Israel vẫn sẽ hành động nếu Iran tìm cách khôi phục chương trình hạt nhân hoặc phát triển ngành công nghiệp tên lửa đạn đạo.

“Chúng tôi sẽ can thiệp và tiến hành tấn công”, ông Cohen nói.

Ông Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã gặp nhau tại Washington hôm thứ Ba tuần trước. Theo một quan chức Israel, hai nhà lãnh đạo đã thảo luận mọi biện pháp có thể nhằm kiềm chế chương trình hạt nhân của Iran, từ ngoại giao và gây sức ép kinh tế đến sử dụng vũ lực. Về phần mình, Tehran khẳng định nước này không tìm cách phát triển vũ khí hạt nhân.