Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ có thể thu phí eo biển Hormuz
Động thái mới nhất của Tổng thống Mỹ Donald Trump cho thấy biên bản ghi nhớ (MOU) về ngừng bắn tại Trung Đông đang đứng trước rủi ro lớn, trong bối cảnh các bên liên tiếp đưa ra những tuyên bố trái ngược và căng thẳng vẫn âm ỉ trên thực địa.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết có thể thu phí với eo biển Hormuz. Ảnh Reuters.
Trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra một tuyên bố cứng rắn về tương lai của eo biển Hormuz – tuyến đường thủy chiến lược chiếm vị trí quan trọng bậc nhất toàn cầu.
Ông Trump khẳng định: “Sẽ KHÔNG CÓ VIỆC THU PHÍ ở eo biển Hormuz trong 60 ngày của thời kỳ ngừng bắn, và cũng sẽ KHÔNG CÓ VIỆC THU PHÍ sau khi thời hạn 60 ngày kết thúc, trừ phi chúng được áp đặt bởi và dành cho Mỹ”.
Nhà lãnh đạo Mỹ giải thích thêm rằng khoản phí này, nếu có, sẽ là phần bồi thường cho Mỹ “vì những dịch vụ đã cung cấp với tư cách là ‘Thiên thần hộ mệnh’ cho các quốc gia Trung Đông, nhằm hoàn trả các chi phí trong quá khứ, hiện tại và tương lai”.
Đây không phải là lần đầu tiên ông Trump nhắc đến ý tưởng này. Vào tháng 4, ông từng nói với các phóng viên: “Tại sao chúng ta không thu phí? Tôi thà làm vậy còn hơn để họ thu. Tại sao chúng ta lại không làm thế nhỉ? Chúng ta là người chiến thắng. Chúng ta đã thắng”. Trong một cuộc phỏng vấn với tờ New York Times hồi đầu tuần, dù nói rằng eo biển nên được “miễn phí vĩnh viễn”, ông cũng bóng gió về việc Mỹ trở thành “người bảo vệ Trung Đông” đổi lấy 20% doanh thu từ khu vực.
Kể từ khi cuộc chiến giữa Mỹ, Israel với Iran nổ ra ngày 28/2, eo biển Hormuz, tuyến giao thương trung chuyển gần 20% lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của thế giới, cùng khoảng 30% lượng phân bón toàn cầu, đã bị phong tỏa, khiến chi phí nhiên liệu thế giới tăng vọt và đe dọa nghiêm trọng đến ngành nông nghiệp nhiều nước.
Đáp lại, ông Trump từng thiết lập một cuộc phong tỏa bằng hải quân Mỹ đối với các cảng của Iran trong khu vực. Tuy nhiên, lệnh phong tỏa này đã được dỡ bỏ theo các điều khoản của biên bản ghi nhớ ngừng bắn (MOU) được ký kết tuần qua.
Biên bản ghi nhớ vốn không phải là một thỏa thuận lâu dài mà chỉ đóng vai trò là điểm khởi đầu cho các cuộc đàm phán quan trọng, bao gồm cả tương lai của chương trình hạt nhân Iran. Tuy nhiên, nó lại bỏ ngỏ nhiều lỗ hổng, điển hình là việc không hề đề cập đến việc liệu có bên nào được phép thu phí qua eo biển sau thời hạn 60 ngày hay không. Về phía mình, các quan chức Iran đã nhiều lần khẳng định không loại trừ khả năng thu phí, coi đây là vấn đề thuộc về chủ quyền và đàm phán khu vực.
Trước tình hình căng thẳng leo thang, một vòng đàm phán tiếp theo dự kiến sẽ diễn ra tại Thụy Sĩ trong ngày 21/6, dưới sự trung gian của Pakistan.
Các quan chức Iran nhấn mạnh rằng các cuộc đàm phán sắp tới phải tập trung vào việc thực hiện đúng đắn biên bản ghi nhớ ban đầu. Họ cho biết thời gian đàm phán 60 ngày được quy định trong thỏa thuận sẽ chỉ chính thức bắt đầu sau khi vấn đề này được giải quyết.
Phái đoàn Iran do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araghchi dẫn đầu đã đến Thụy Sĩ, theo xác nhận từ Bộ Ngoại giao Liên bang Thụy Sĩ.
Trong khi đó, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đã khởi hành sang Thụy Sĩ vào cuối ngày 20/6. Tháp tùng ông dự kiến sẽ có con rể của Tổng thống Trump là Jared Kushner và đặc phái viên Steve Witkoff.
Tin nóng
Theo phóng viên TTXVN tại Paris, ngày 20/6, hàng trăm người đã tham gia cuộc tuần hành tại Quảng trường Bastille ở thủ đô nước Pháp, kêu gọi công lý và bồi thường cho các nạn nhân chất độc da cam/dioxine tại Việt Nam, Lào và Campuchia, cũng như các nạn nhân ô nhiễm thuốc trừ sâu chlordecone tại hai vùng lãnh thổ hải ngoại Guadeloupe và Martinique của Pháp.
Tổng thống Ukraine tuyên bố các biện pháp 'trừng phạt' tầm xa của Kiev đã vươn tới vùng Tyumen của Nga, cách biên giới Ukraine hơn 2.000 km.
Chính phủ Trung Quốc cho biết một tàu của nước này đã tiến hành khảo sát môi trường trên vùng biển phía Đông đảo Đài Loan (Trung Quốc).
Ngày 20/6, Cao ủy Nhân quyền Liên hợp quốc (LHQ) Volker Türk bày tỏ tiếc nuối về việc Liên minh châu Âu (EU) thông qua quy định hồi hương mới cho phép trục xuất nhanh chóng người di cư và người xin tị nạn từ khối 27 quốc gia thành viên.
Thiết bị bay không người lái (UAV) của Ukraine đã tấn công nhà máy lọc dầu Tyumen nằm sâu trong lãnh thổ Liên bang Nga, cách biên giới với Ukraine khoảng 1.900 km.
Chính phủ Mỹ sẽ không nới lỏng các quy định hạn chế đi lại đối với đội tuyển Iran trong các trận đấu diễn ra trên lãnh thổ Mỹ, bao gồm các trận tại Los Angeles và Seattle, bất chấp việc phía Iran bày tỏ ý định khiếu nại lên FIFA.
Tin mới
Ngày 21/6, tờ The Observer của Anh đưa tin, Thủ tướng Keir Starmer dự kiến từ chức vào ngày 22/6 và công bố lộ trình rời cương vị lãnh đạo. Tuy nhiên, một nguồn tin từ chính phủ Anh khẳng định ông Starmer vẫn tập trung thực hiện nhiệm vụ điều hành đất nước.
Từ bản ghi nhớ ký vội vã đến vòng đàm phán thứ hai hỗn loạn, thỏa thuận Mỹ - Iran là hành trình 'vạn sự khởi đầu nan' và dự báo nhiều gian nan phía trước.
'Tối nay và trong những giờ tới, điều quan trọng là phải hết sức chú ý đến cảnh báo không kích', Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nhấn mạnh trong bài phát biểu tối 20/6. 'Nga đã chuẩn bị cho một cuộc tấn công quy mô lớn. Xin hãy tự bảo vệ mình'.
Bộ trưởng phụ trách vận tải biển Ấn Độ, ông Sarbananda Sonowal, ngày 20/6 cho biết ba tàu chở dầu treo cờ Ấn Độ, vận chuyển hơn 860.000 tấn dầu cùng 94 thủy thủ người Ấn Độ đã đi qua eo biển Hormuz an toàn và đang trên đường về Ấn Độ.
Tổng thống Mỹ Donald Trump dành nhiều lời nhận xét tích cực đối với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, trong bối cảnh quan hệ Mỹ - Trung vẫn căng thẳng về thương mại, công nghệ và an ninh.
Ngày 20/6, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky yêu cầu người dân nước này đặc biệt chú ý tới các cảnh báo không kích trong bối cảnh Nga đang chuẩn bị cho một đợt tấn công quy mô lớn.
Ít nhất 13 người bị thương trong vụ nổ súng từ trên xe nhắm vào đám đông đang ăn mừng lễ hội ở thành phố Chicago của Mỹ hôm 19-6.
Tổng thống Trump từng tuyên bố chỉ chấp nhận sự đầu hàng vô điều kiện của Iran. Nhưng nội dung thỏa thuận đàm phán lại cho thấy Tehran chưa hề bị khuất phục hoàn toàn. Vì sao một nhà lãnh đạo luôn đề cao sức mạnh và đòn bẩy, lại chấp nhận một thỏa thuận còn nhiều khoảng trống như vậy?