Tp. Huế chủ động vận hành hồ chứa, tăng khả năng cắt giảm lũ cho hạ du

Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh chỉ đạo công tác đảm bảo an toàn hồ chứa tại hồ Tả Trạch

Sáng 16/9, Phó Bí thư Thành ủy Huế, Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh đã đi kiểm tra thực địa và làm việc với các chủ hồ thủy lợi, thủy điện về quản lý, vận hành, điều tiết nước và bảo đảm an toàn hồ chứa. Trong bối cảnh thời tiết ngày càng diễn biến phức tạp, yêu cầu đặt ra là vận hành công trình chủ động, an toàn, góp phần giảm thiểu rủi ro thiên tai và bảo vệ đời sống người dân vùng hạ du.

Chủ động điều tiết, tạo dung tích đón lũ

Đoàn công tác kiểm tra tại hồ thủy điện Hương Điền, hồ thủy điện Bình Điền và hồ Tả Trạch; nghe báo cáo về nguồn nước, vận hành, điều tiết hồ, an toàn công trình và vùng hạ du.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, thành phố hiện có 56 hồ chứa thủy lợi và 13 hồ chứa thủy điện. Các công trình vừa phục vụ sản xuất, cấp nước, vừa góp phần điều tiết nguồn nước, phòng chống thiên tai và phát triển kinh tế - xã hội.

Tả Trạch, Bình Điền và Hương Điền là ba hồ lớn giữ vai trò quan trọng trên lưu vực sông Hương, với tổng dung tích khoảng 1,8 tỷ m³, trong đó khoảng 1,2 tỷ m³ tham gia vận hành điều tiết lũ.

Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh kiểm tra tại hồ thủy điện Bình Điền

Trong đợt mưa lớn từ ngày 10/9 đến ngày 13/9, tổng lượng nước về ba hồ khoảng 433,3 triệu m³. Các hồ đã giữ lại khoảng 380,3 triệu m³, tương đương 87,8%, góp phần cắt, giảm lũ cho vùng hạ du sông Hương - sông Bồ.

Chủ tịch UBND thành phố yêu cầu các chủ hồ thực hiện nghiêm quy trình vận hành, theo dõi sát thời tiết, lượng mưa, mực nước và dòng chảy; phối hợp chặt chẽ với cơ quan chuyên môn để điều tiết phù hợp từng tình huống. Khi thời tiết bất thường, cần nghiên cứu phương án vận hành linh hoạt, tạo dung tích đón lũ trên cơ sở tính toán chặt chẽ.

“An toàn công trình, an toàn vùng hạ du và tính mạng của người dân phải đặt lên trên hết” là yêu cầu xuyên suốt trong công tác vận hành hồ chứa.

Gắn an toàn công trình với đời sống người dân

Chủ động phòng chống thiên tai không chỉ là bảo đảm an toàn hồ đập mà còn phải gắn với ổn định đời sống, sinh kế của cộng đồng dân cư chịu ảnh hưởng từ quá trình đầu tư, xây dựng và vận hành công trình.

Chủ tịch UBND thành phố Lê Trí Thanh kiểm tra tại hồ thủy điện Hương Điền

Các đơn vị được yêu cầu thường xuyên kiểm tra công trình, thiết bị, hệ thống cảnh báo; chuẩn bị phương án ứng phó, vật tư, phương tiện và lực lượng để xử lý kịp thời khi có tình huống bất thường.

Bên cạnh hệ thống đo mưa hiện có, thành phố định hướng rà soát, nghiên cứu bổ sung quan trắc tại những khu vực cần thiết để nâng cao khả năng xác định lưu lượng lũ về hồ. Dữ liệu phải được cập nhật, truyền kịp thời, phục vụ dự báo và quyết định vận hành trong những tình huống mưa lũ phức tạp.

Cùng với đó, các chủ hồ và chính quyền địa phương cần tiếp tục rà soát đời sống, việc làm, điều kiện sản xuất của người dân, từ đó có giải pháp ổn định sinh kế, nâng cao thu nhập. Những hoạt động phù hợp tại khu vực hồ chứa cần được tổ chức, kiểm soát và tạo điều kiện để người dân địa phương tham gia, hưởng lợi.

Khai thác lòng hồ theo hướng xanh và bền vững

Chủ tịch UBND thành phố giao các sở, ngành, địa phương và đơn vị quản lý hồ nghiên cứu phương án khai thác hiệu quả tài nguyên lòng hồ, gồm nạo vét, du lịch, năng lượng và nuôi trồng thủy sản. Mọi hoạt động phải phù hợp quy hoạch, bảo đảm an toàn hồ đập, bảo vệ môi trường và không ảnh hưởng chức năng chính của hồ.

Đối với bồi lắng, cần khảo sát kỹ khu vực nạo vét để duy trì dung tích thiết kế, tăng khả năng trữ nước, hỗ trợ phòng chống thiên tai và nghiên cứu sử dụng vật liệu phù hợp theo quy định.

Quản lý các hồ thủy lợi, thủy điện là vừa phát huy hiệu quả công trình vừa bảo đảm an toàn hồ đập và vùng hạ du

Tiềm năng cảnh quan, mặt nước, đảo và vùng ven hồ cũng được định hướng nghiên cứu để phát triển các sản phẩm du lịch sinh thái có chất lượng, phù hợp sức chịu tải môi trường. Nuôi trồng, khai thác thủy sản cần được quy hoạch, xác định khu vực phù hợp và kiểm soát, tránh phát triển tự phát gây ô nhiễm hoặc ảnh hưởng an toàn hồ.

Đối với điện mặt trời trên mặt hồ, thành phố thống nhất về định hướng nghiên cứu, đồng thời yêu cầu đánh giá kỹ công nghệ, vị trí, an toàn và môi trường, bảo đảm không ảnh hưởng dòng chảy, hồ đập và quá trình vận hành, đặc biệt trong mùa mưa lũ.

Quản lý, khai thác hồ chứa vì thế cần được nhìn nhận trong một chỉnh thể: an toàn để phòng chống thiên tai, hiệu quả để phục vụ sản xuất và sinh hoạt, xanh để bảo vệ môi trường, đồng thời tạo thêm sinh kế cho cộng đồng. Đây là nền tảng để phát huy giá trị các công trình thủy lợi, thủy điện, nâng cao khả năng thích ứng trước thiên tai và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững của thành phố Huế./.