Trao đổi kinh nghiệm, nâng cao hiệu quả hoạt động các hội đồng và ban tư vấn của Mặt trận Tổ quốc

Các đại biểu tham gia hội nghị. Ảnh: Mai Hoa

117 xã, phường chưa thành lập Ban tư vấn

Thời gian qua, hoạt động của Hội đồng tư vấn, Ban tư vấn ngày càng được quan tâm, từng bước đi vào nền nếp, trở thành nguồn lực quan trọng giúp Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp tập hợp, phát huy trí tuệ, kinh nghiệm của đội ngũ chuyên gia, cán bộ có chuyên môn và những người am hiểu thực tiễn tham gia vào các hoạt động giám sát, phản biện xã hội và chăm lo, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân.

Trưởng ban Giám sát và phản biện xã hội, Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh Nguyễn Thị Thanh Hoà báo cáo tình hình hoạt động của Hội đồng và Ban tư vấn thời gian qua. Ảnh: Mai Hoa

Ở cấp tỉnh, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh hiện có 4 Hội đồng tư vấn với 38 thành viên. Ở cấp xã, đến nay có 13/130 xã, phường thành lập được Ban tư vấn với 83 thành viên.

Từ năm 2025 đến nay, các Hội đồng tư vấn cấp tỉnh đã tham gia cùng Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh giám sát 3 cuộc; tham gia phản biện xã hội đối với 35 dự thảo văn bản quy phạm pháp luật của HĐND, UBND tỉnh; đồng thời góp ý nhiều dự thảo luật, nghị quyết, văn kiện, đề án quan trọng, trong đó nhiều nội dung được cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp thu, chỉnh sửa góp phần nâng cao chất lượng văn bản trước khi ban hành.

Các thành viên Hội đồng tư vấn cấp tỉnh và cán bộ Mặt trận cấp xã tham gia hội nghị. Ảnh: Mai Hoa

Các Hội đồng tư vấn cũng tích cực tham gia nắm bắt tình hình Nhân dân, khảo sát, chọn lọc những vấn đề liên quan trực tiếp đến đời sống như đất đai, bồi thường giải phóng mặt bằng, môi trường, tài nguyên khoáng sản, an sinh xã hội, quốc phòng - an ninh, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực...

Nhiều ý kiến được nghiên cứu trên cơ sở lý luận và thực tiễn, được cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp thu, chỉnh sửa, góp phần nâng cao chất lượng văn bản trước khi ban hành.

Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn về Dân chủ, giám sát và phản biện xã hội, Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh Hồ Bá Võ trao đổi kinh nghiệm hoạt động góp ý và phản biện xã hội về các văn bản từ các cấp. Ảnh: Mai Hoa

Để tiếp tục nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của các Hội đồng và Ban tư vấn, các đại biểu đã tập trung trao đổi, phân tích sâu những thuận lợi và khó khăn trong thực tiễn hoạt động. Trong đó, cơ sở pháp lý ngày càng được hoàn thiện, nhận thức về vai trò giám sát, phản biện của Mặt trận Tổ quốc trong đời sống chính trị, xã hội ngày càng được nâng lên.

Bên cạnh đó, bối cảnh mới cũng đặt ra những yêu cầu cao hơn khi khối lượng công việc lớn, nhiều nội dung cần tham gia góp ý trong thời gian ngắn, đòi hỏi bảo đảm tiến độ, chất lượng và tinh thần trách nhiệm. Điều kiện hoạt động, kinh phí hỗ trợ cũng là những vấn đề cần được các cấp, ngành, địa phương quan tâm, tạo điều kiện.

Các đại biểu tham gia hội nghị. Ảnh: Mai Hoa

Các đại biểu cũng trao đổi nhiều kinh nghiệm thực tiễn hoạt động giám sát, phản biện xã hội. Đáng quan tâm là xây dựng, kiện toàn các thành viên tham gia các Hội đồng và Ban tư vấn chất lượng, trách nhiệm; xây dựng nội dung giám sát, phản biện trọng tâm.

Một nội dung được lưu ý là cần phân biệt rõ giữa góp ý văn bản và phản biện xã hội. Nếu góp ý nhằm hoàn thiện nội dung văn bản thì phản biện xã hội phải được tiếp cận ở mức độ sâu hơn, với việc nhận xét, đánh giá, kiến nghị trên cơ sở khoa học và thực tiễn.

Cán bộ Mặt trận cơ sở tham gia hội nghị. Ảnh: Mai Hoa

Để phản biện đúng, trúng và có hiệu quả, trước hết cần xác định rõ đối tượng, tính chất của văn bản, từ đó lựa chọn cách tiếp cận, phương pháp và lực lượng tham gia phù hợp. Cùng với đó, cần chú trọng tạo ra những sản phẩm tư vấn cụ thể, có chất lượng, thay vì dừng lại ở những ý kiến chung chung.

Các đại biểu cũng đề nghị quan tâm hơn đến hiệu ứng xã hội của hoạt động tư vấn, trong đó những kết quả phản biện, kiến nghị có giá trị cần được công khai phù hợp trên các phương tiện thông tin đại chúng và nền tảng số. Qua đó vừa nâng cao tính minh bạch, vừa khẳng định vai trò của MTTQ trong tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền và tạo đồng thuận xã hội.

Giám sát, phản biện có trọng tâm, thiết thực

Phát biểu tại Hội nghị, Phó Chủ tịch Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh Phan Sỹ Cường nhấn mạnh yêu cầu đặt ra hiện nay là phải làm cho Hội đồng tư vấn, Ban tư vấn thực sự trở thành nguồn lực trí tuệ của công tác Mặt trận, hoạt động chủ động, thực chất và gắn chặt với những vấn đề thực tiễn, những vấn đề Nhân dân quan tâm.

Phó Chủ tịch Uỷ ban MTTQ Việt Nam tỉnh Phan Sỹ Cường phát biểu, trao đổi tại hội nghị. Ảnh: Mai Hoa

Đồng thời yêu cầu, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam 117 xã, phường khẩn trương tổ chức thành lập Ban tư vấn cấp xã, gắn với đó tạo điều kiện và phát huy vai trò của Ban tư vấn; chủ động lựa chọn những vấn đề cụ thể tại địa phương, nhất là những nội dung liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân để tham mưu cấp uỷ và đề nghị Ban tư vấn thực hiện giám sát, phản biện xã hội đúng trọng tâm, thiết thực, thực chất, hiệu quả.

Các Hội đồng tư vấn, Ban tư vấn cần phát huy tinh thần trách nhiệm, tính chủ động của từng thành viên; tăng cường nghiên cứu, khảo sát thực tế, góp phần nâng cao chất lượng giám sát, phản biện xã hội, tham gia xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền và đại diện, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân.

Quang cảnh hội nghị. Ảnh: Mai Hoa