Trao quyền chủ động, nhận lãnh trách nhiệm tiên phong

Trung ương trao thêm quyền cho TPHCM để tháo gỡ những vướng mắc trước mắt, đồng thời kỳ vọng, đặt lên vai TPHCM trách nhiệm tiên phong trong kiến tạo mô hình phát triển mới, đóng góp xứng đáng vào mục tiêu tăng trưởng bền vững 2 con số của cả nước.

Thực tiễn thời gian qua cho thấy, khi thẩm quyền được xác định rõ hơn, cùng sự đồng hành sâu sát hơn của Chính phủ, các bộ, ngành, TPHCM đã tạo được những chuyển biến đáng ghi nhận. Nổi bật là việc xử lý các dự án tồn đọng kéo dài - những “cục máu đông” từng làm nghẽn nguồn lực đất đai, vốn đầu tư, niềm tin của người dân và doanh nghiệp.

TPHCM đã có phương án giải quyết toàn bộ 838 dự án, khu đất tồn đọng, qua đó khơi thông hơn 206.000 tỷ đồng và khoảng 17.000ha; xử lý dứt điểm 11/11 dự án theo Kết luận 77-KL/TW và Nghị quyết 170/2024/QH15; hoàn tất công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng Khu đô thị mới Thủ Thiêm… Những kết quả này cho thấy khi trách nhiệm được phân định rõ, các cơ quan phối hợp đồng bộ, nguồn lực bị đình trệ có thể được đưa trở lại phục vụ phát triển.

Tuy nhiên, trao quyền không chỉ nhằm giải quyết những việc đã tồn đọng. Trọng trách lớn hơn của TPHCM là cùng Trung ương xây dựng thể chế mới cho một đô thị đặc biệt. Việc TPHCM được giao phối hợp xây dựng Luật Đô thị đặc biệt có ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi một đạo luật dành riêng cho thành phố. Đây phải là cơ sở pháp lý để hình thành các chính sách đủ mạnh, cụ thể, khả thi về tài chính, đất đai, hạ tầng, phân cấp, phân quyền và quản trị một đô thị có quy mô lớn, tính chất phức tạp.

Vì vậy, TPHCM vừa là nơi thực thi chính sách, đồng thời còn tham gia kiến tạo chính sách; vừa tháo gỡ vướng mắc của mình và còn góp phần mở đường cho những vấn đề mới trong quản trị đô thị, huy động nguồn lực và phát triển bền vững. Trong tiến trình đó, TPHCM không đi một mình. Các bộ, ngành Trung ương phải cùng thành phố nhận diện điểm nghẽn, phân định rõ thẩm quyền và trực tiếp xử lý những vấn đề thuộc trách nhiệm của mình. Khó khăn của thành phố cũng là phần việc chung, bởi vướng mắc kéo dài tại đầu tàu kinh tế có thể ảnh hưởng đến cả vùng và mục tiêu phát triển của đất nước.

Phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê là một ví dụ cụ thể. Trước mắt, cần sử dụng nguồn vốn Nhà nước, về lâu dài phải có chính sách mạnh để huy động nguồn lực tư nhân tham gia, với thủ tục thuận lợi, lãi suất phù hợp, khai thác ổn định. Một thành phố muốn nâng cao năng suất, phát triển bền vững phải giúp người lao động có nơi ở phù hợp với thu nhập, yên tâm gắn bó và cống hiến.

Mục tiêu tăng trưởng 2 con số của đất nước phụ thuộc rất lớn vào các cực tăng trưởng lớn, trong đó TPHCM giữ vai trò đặc biệt quan trọng. TPHCM càng được trao quyền nhiều thì trách nhiệm càng lớn. Trách nhiệm ấy phải được đo bằng tiến độ dự án, tỷ lệ giải ngân, số vướng mắc được xử lý, số căn nhà ở xã hội được xây dựng, số thủ tục hành chính được cắt giảm và mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp.

Phương châm “TPHCM vì cả nước, cả nước vì TPHCM” cần được cụ thể hóa bằng chương trình, công trình và kết quả rõ ràng. TPHCM phải nỗ lực cao nhất để phát huy vai trò đầu tàu; Trung ương, Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương trong vùng phải phối hợp kịp thời, chia sẻ trách nhiệm, xử lý dứt điểm những điểm nghẽn liên ngành, liên vùng.

Cơ chế, chính sách dù mạnh đến đâu cũng chỉ là điều kiện. Với TPHCM, yêu cầu cấp thiết hiện nay là biến cơ chế thành hành động, biến kỳ vọng thành kết quả. Đặc biệt trong công tác cán bộ và giao việc, cần rà soát, kịp thời thay thế cán bộ không đáp ứng yêu cầu; đồng thời khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, biết làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.