Trẻ em cũng có thể bị đột quỵ, 5 dấu hiệu không nên chủ quan

Nhiều phụ huynh cho rằng đột quỵ chỉ xảy ra ở người trưởng thành, dẫn đến bỏ qua những dấu hiệu bất thường ở trẻ. Trong khi đó, bệnh có thể gây hậu quả nặng nề nếu không được phát hiện và can thiệp kịp thời.

Đột quỵ ở trẻ em: Nguyên nhân đa dạng, khác biệt với người lớn

BSCKII. Phạm Hải Uyên - Phó Trưởng khoa Thần kinh, Bệnh viện Nhi đồng 2 cho biết, đột quỵ là tình trạng cấp cứu thần kinh nghiêm trọng, xảy ra khi dòng máu lên não bị gián đoạn, khiến tế bào não thiếu oxy.

Theo BSCKII. Phạm Hải Uyên, ở trẻ tỷ lệ mắc bệnh thấp hơn người lớn, nhưng hậu quả để lại có thể rất nặng nề, như: liệt, co giật, rối loạn ngôn ngữ, chậm phát triển trí tuệ và thậm chí tử vong nếu không được điều trị kịp thời.

Trẻ em cũng có thể bị đột quỵ, cha mẹ không nên chủ quan. (Ảnh minh họa)

Tại Bệnh viện Nhi Đồng 2, mỗi năm tiếp nhận và điều trị khoảng vài chục trường hợp đột quỵ trẻ em, bao gồm đột quỵ thiếu máu não và đột quỵ xuất huyết não. Các trường hợp này thường liên quan đến bệnh lý tim bẩm sinh, rối loạn đông máu, bệnh lý mạch máu não hoặc nhiễm trùng.

Nguyên nhân đột quỵ ở trẻ em rất đa dạng và có khác biệt so với người lớn, thường liên quan đến các bệnh lý bẩm sinh hoặc bệnh lý rối loạn toàn thân. Có thể chia thành một số nhóm nguyên nhân chính như sau:

- Bệnh tim bẩm sinh

- Rối loạn đông máu

- Bất thường mạch máu não bẩm sinh hoặc mắc phải

- Nhiễm trùng

- Chấn thương vùng đầu, cổ

- Bệnh lý chuyển hóa hoặc di truyền

Ngoài ra, một số trường hợp không tìm thấy nguyên nhân (đột quỵ vô căn), chiếm khoảng 20–30% trường hợp.

Bởi ở trẻ em xảy ra đột ngột và không được nhận biết sớm dễ để lại hậu quả nặng nề. Bên cạnh đó, nhiều phụ huynh chủ quan hoặc nghĩ trẻ em không thể bị đột quỵ!

Những dấu hiệu cảnh báo quan trọng (FAST) các bậc phụ huynh cần lưu ý

- Yếu hoặc liệt nửa người: Trẻ đột ngột không cử động được một bên tay, chân, hoặc đi lệch người.

- Méo miệng, nói khó, nói ngọng bất thường so với trước đó.

- Mắt nhìn lệch, nhìn mờ hoặc mất thị lực một bên.

- Trẻ lơ mơ, ngủ gà, co giật khu trú hoặc hôn mê.

- Ở trẻ nhỏ đôi khi chỉ thấy bú kém, khóc yếu, nghiêng đầu một bên hoặc liệt mặt nhẹ, co giật…, rất dễ bỏ sót.

Những dấu hiệu cảnh báo trẻ em bị đột quỵ.

Bác sĩ Uyên nhấn mạnh, nếu trẻ xuất hiện bất kỳ dấu hiệu nào kể trên, đặc biệt là khởi phát đột ngột, phụ huynh cần đưa trẻ đến bệnh viện có chuyên khoa thần kinh hoặc đột quỵ ngay lập tức, không tự điều trị hoặc chờ đợi xem có tự hồi phục không, vì mỗi phút trôi qua là hàng triệu tế bào thần kinh bị tổn thương.

Thời điểm vàng để can thiệp là trong vòng 3–4,5 giờ đầu kể từ khi khởi phát triệu chứng đối với đột quỵ thiếu máu não. Trong khoảng thời gian này, trẻ có thể được xem xét điều trị tái thông mạch máu, giúp cải thiện tiên lượng đáng kể.

Đột quỵ ở trẻ em có thể phòng ngừa khi nguyên nhân được phát hiện và kiểm soát sớm. Dù không thể ngăn chặn hoàn toàn nhưng việc chủ động theo dõi sức khỏe và điều trị các bệnh nền sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ xảy ra đột quỵ.

Chủ động phòng ngừa đột quỵ ở trẻ em từ việc kiểm soát bệnh nền

Bác sĩ Uyên khuyến cáo đến các bâc phụ huynh:

- Khám và theo dõi định kỳ đối với trẻ có bệnh tim bẩm sinh, rối loạn đông máu, bệnh mạch máu hoặc bệnh lý di truyền, đây là các nhóm nguy cơ cao.

- Điều trị đúng và đầy đủ các bệnh mạn tính như thiếu máu, viêm nhiễm, hoặc rối loạn chuyển hóa, vì đây có thể là yếu tố khởi phát đột quỵ.

- Giữ lối sống lành mạnh cho trẻ: ngủ đủ giấc, dinh dưỡng cân đối, vận động thường xuyên, tránh béo phì và hạn chế các yếu tố gây stress kéo dài.

- Nhận biết sớm và đưa trẻ đi cấp cứu ngay khi có dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ như méo miệng, yếu tay chân, nói khó, lơ mơ, co giật khu trú.

- Với trẻ từng bị đột quỵ, cần tuân thủ điều trị, tái khám và phục hồi chức năng định kỳ để phòng ngừa tái phát.