Trung Quốc bùng nổ việc làm tự do
Nền kinh tế việc làm tự do đang phát triển nhanh tại Trung Quốc, trở thành 'tấm đệm' cho thị trường lao động trong giai đoạn khó khăn.

Sinh viên Trung Quốc tại một hội chợ việc làm. Ảnh chụp từ video của Reuters
Tuy nhiên, đằng sau sự tăng trưởng đó là những áp lực ngày càng lớn đối với thu nhập, tiêu dùng và hệ thống an sinh xã hội.
Bao Zhang từng là kỹ sư kiểm thử phần mềm, nhưng sau khi mất việc đã trở thành tài xế công nghệ tại Bắc Kinh. Mỗi ngày anh làm việc từ 7 giờ sáng đến gần nửa đêm để kiếm khoảng 6.000 nhân dân tệ mỗi tháng sau khi trừ chi phí.
Câu chuyện của Zhang đang phản ánh xu hướng mới trên thị trường lao động Trung Quốc, nơi ngày càng nhiều người phải chuyển từ việc làm ổn định sang các công việc linh hoạt.
Theo Trung tâm Nghiên cứu các Hình thức Việc làm Mới của Trung Quốc, số lao động làm việc linh hoạt dự kiến đạt 320 triệu người trong năm 2026, tăng từ 280 triệu người năm trước và tương đương khoảng 44% lực lượng lao động cả nước.
Reuters dẫn nhận định của các nhà phân tích cho rằng nền kinh tế việc làm tự do đã trở thành "vùng đệm" quan trọng, hấp thụ lực lượng lao động mất việc khi khủng hoảng bất động sản, tự động hóa và trí tuệ nhân tạo làm thay đổi nhu cầu tuyển dụng.
Yang Zhan, chuyên gia nhân chủng học văn hóa tại Đại học Bách khoa Hồng Kông, cho biết xu hướng này không còn giới hạn ở lao động nhập cư mà đã lan tới tầng lớp trung lưu và cả sinh viên mới tốt nghiệp. "Quá trình nâng cấp ngành sản xuất cùng sự phát triển của AI đang khiến nhiều công việc truyền thống biến mất nhanh hơn," ông nói.
Tuy nhiên, sự mở rộng của việc làm tự do cũng đặt ra bài toán dài hạn đối với hệ thống an sinh.
Báo cáo năm 2019 của Viện Khoa học Xã hội Trung Quốc cảnh báo quỹ lương hưu quốc gia có thể cạn kiệt vào năm 2035 do già hóa dân số. Bản cập nhật năm 2024 cho thấy việc kéo dài tuổi nghỉ hưu có thể trì hoãn thời điểm này thêm từ 8 đến 9 năm.
Trong khi đó, báo cáo của Chính phủ Trung Quốc công bố tháng 12-2025 cho biết đến cuối năm 2024 chỉ có 70,6 triệu lao động thời vụ tham gia chương trình lương hưu dành cho người lao động thành thị.
Khảo sát của Đại học Bắc Kinh với 30.000 nhân viên giao hàng cũng cho thấy chưa đến 10% ủng hộ việc tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc vì lo ngại thu nhập giảm.
Frederic Neumann, nhà kinh tế của HSBC châu Á, cảnh báo rằng một thế hệ lao động mới đang lớn lên với ít cảm giác an toàn hơn cha mẹ họ từng có.
Sự bùng nổ của nền kinh tế việc làm tự do vì thế đang mang đến cho Trung Quốc lời giải ngắn hạn về việc làm, nhưng đồng thời đặt ra bài toán dài hạn về chất lượng tăng trưởng và sự bền vững của hệ thống phúc lợi.
Tổng hợp
Nguồn Hà Nội Mới: https://hanoimoi.vn/trung-quoc-bung-no-viec-lam-tu-do-1210993.html












